Makro bezrobocie - Notatki - Ekonomia, Notatki'z Ekonomia
Konrad_88
Konrad_883 June 2013

Makro bezrobocie - Notatki - Ekonomia, Notatki'z Ekonomia

PDF (633.8 KB)
20 strona
861Liczba odwiedzin
Opis
Ekonomia: notatki z zakresu mikro e makroekonomii dotyczące bezrobocia; struktura zatrudnienia.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 20
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Bezrobocie

Bezrobocie

Struktura zatrudnienia

Ludzi aktywnych zawodowo nazywa się zasobem pracy.

Aktywni zawodowo to pracujący plus bezrobotni.

Pozostała część ludności (w wieku 15 i więcej lat) jest bierna

zawodowo. Są to m.in.: - uczniowie - emeryci i renciści - osoby dobrowolnie rezygnujące z pracy w tym:

o gospodynie domowe, o matki wychowujące dzieci, o bogaci żyjący z zysku od kapitału lub dochodów

współmałżonka, o leniwi, o zniechęceni do poszukiwania pracy.

Pracujący Bezrobotni

Aktywni zawodowo

Bierni zawodowo

Stopa bezrobocia to stosunek liczby osób bezrobotnych do

liczby osób aktywnych zawodowo

A

B StB

StB – stopa bezrobocia; B – bezrobotni;

A – aktywni zawodowo.

Współczynnik aktywności zawodowej to udział aktywnych

zawodowo w liczbie ludności

L

A WsA

WsA – współczynnik aktywności zawodowej

L – ogół ludności

Wskaźnik zatrudnienia czyli udział pracujących w liczbie

ludności

L

P WsZ

WsZ – wskaźnik zatrudnienia

L – ogół ludności

Stopa bezrobocia rejestrowanego to stosunek liczby

zarejestrowanych bezrobotnych do cywilnej ludności aktywnej zawodowo (ewidencja urzędów pracy).

Ac

Br StBr

StBr – stopa bezrobocia rejestrowanego Br – zarejestrowani bezrobotni (ewidencja Urzędów Pracy)

Ac – cywilna ludność aktywna zawodowo

Zróżnicowanie w wyznaczaniu stopy bezrobocia:

- BAEL – badanie aktywności ekonomicznej ludności - Urzędy Pracy

Według BAEL za bezrobotnych uznaje się osoby: - nie pracowały w ciągu badanego tygodnia - przez 4 tygodnie (wliczając jako ostatni – tydzień badany)

aktywnie poszukiwały pracy - były gotowe i mogły podjąć pracę - osoby, które znalazły pracę i czekają na jej rozpoczęcie

Bezrobotnym według Urzędu Pracy jest (USTAWA

z dnia 20 kwietnia 2004 r.

o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy1)

(Dz. U. z dnia 1 maja 2004 r.)

bezrobotnym - oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-d, lub cudzoziemca - członka rodziny obywatela polskiego, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, bądź, jeśli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem szkół dla dorosłych lub szkół wyższych w systemie wieczorowym albo zaocznym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli:

a) ukończyła 18 lat, b) nie ukończyła 60 lat - kobieta lub 65 lat - mężczyzna,

c) nie nabyła prawa do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej albo po ustaniu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności, nie

pobiera zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, świadczenia rehabilitacyjnego, zasiłku chorobowego lub macierzyńskiego,

d) nie jest właścicielem lub posiadaczem samoistnym lub zależnym nieruchomości rolnej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, z późn. zm.2)) o

powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe lub nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu stałej pracy jako współmałżonek lub domownik w gospodarstwie rolnym o

powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe, e) nie uzyskuje przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym z działów specjalnych produkcji rolnej, chyba że dochód z działów specjalnych produkcji rolnej, obliczony dla ustalenia podatku

dochodowego od osób fizycznych, nie przekracza wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 2 ha przeliczeniowych ustalonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na

podstawie przepisów o podatku rolnym, lub nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu stałej pracy jako współmałżonek lub domownik w takim gospodarstwie,

f) nie podjęła pozarolniczej działalności od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności albo nie podlega na podstawie odrębnych przepisów obowiązkowi ubezpieczenia

społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników, g) nie jest osobą tymczasowo aresztowaną lub nie odbywa kary pozbawienia wolności,

h) nie uzyskuje miesięcznie przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę, z wyłączeniem przychodów uzyskanych z tytułu odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych

zgromadzonych na rachunkach bankowych, i) nie pobiera na podstawie przepisów o pomocy społecznej zasiłku stałego,

j) nie pobiera, na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, świadczenia pielęgnacyjnego lub dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na

skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania, k) nie pobiera po ustaniu zatrudnienia świadczenia szkoleniowego, o którym mowa w art. 70 ust. 6;

Przepływy na rynku pracy

(na podstawie Czarny 2002)

Dobrowolnie (naturalnie) bezrobotni należą do zasobu pracy,

lecz z własnej woli nie podejmują pracy za ustaloną na rynku płacę.

Przymusowo bezrobotni są to ci spośród aktywnych

zawodowo, którzy nie mogą znaleźć pracy za obowiązującą na

rynku płacę.

Naturalna stopa bezrobocia jest to stosunek wielkości bezrobocia dobrowolnego (naturalnego) do wielkości zasobu

pracy.

Równowaga na rynku pracy

LD – (ang. labour demand) linia popytu na pracę

LF – (ang. labour force) linia podaży pracy

AJ – (ang. acceptance of job) liczba osób przyjmujących ofertę pracy z daną płacą realną

Równowaga na rynku pracy powstaje w punkcie E, w którym

zapotrzebowanie na pracę zrównuje się z jej zaoferowaną

ilością, rozumianą jako liczba osób przyjmujących propozycję pracy za daną płacę realną. Odcinek EF oznacza bezrobocie

dobrowolne czyli np. osoby rejestrujące się jako bezrobotni lub przebierające w ofertach, szukając ponadprzeciętnej

posady.

Nierównowaga na rynku pracy

nadwyżka podaży nad popytem - bezrobocie

nadwyżka popytu nad podażą – pracodawcy poszukują

pracowników

Klasyfikacja bezrobocia:  bezrobocie frykcyjne jest spowodowane mobilnością

pracowników, którzy szukają najlepszej dla siebie pracy

 bezrobocie strukturalne występuje gdy struktura zapotrzebowania przedsiębiorstw na pracę nie odpowiada

strukturze podaży pracy

 bezrobocie cykliczne - spowodowane jest powtarzającym się co jakiś czas zmniejszeniem popytu w gospodarce

 bezrobocie okresowe

 bezrobocie fikcyjne – bezrobotni z różnych przyczyn nie chcą podjąć pracy

 bezrobocie ukryte

- bezrobotni nie rejestrują się w UP

- stworzone są fikcyjne etaty w przedsiębiorstwach państwowych (fikcyjne pełne zatrudnienie)

Znajomość klasyfikacji bezrobocia i jego struktury jest

niezwykle ważna, ponieważ poszczególne typy bezrobocia

wymagają różnych środków zaradczych.

Wpływ podatków na rynek pracy

Co jest zwykle rzeczywistą przyczyną bezrobocia:

- wysokie koszty pracy spowodowane podatkami

- płace minimalne

- bardzo rygorystyczny kodeks pracy (np. niemożność

zatrudniania na czas określony mniejszy niż itp.)

- zasiłki dla bezrobotnych

- wysokie podatki płacone przez przedsiębiorstwa

- biurokracja

- zmiana struktury rynku pracy (likwidacja ciężkiego

przemysłu na rzecz sektora usług)

Społeczne koszty bezrobocia:

- strata dóbr i usług, które nie zostały wytworzone ze względu na brak miejsc pracy

- środki przeznaczone na zasiłki dla bezrobotnych i pomoc socjalną mogłyby zostać wykorzystanie efektywniej

Prywatny koszt bezrobocia:

- depresja i frustracja - objawy izolacji społecznej - zanik kwalifikacji - obniżenie standardu życia

Fikcyjne problemy:

- postęp techniczny spowoduje globalne bezrobocie

Fikcyjne metody walki z bezrobociem:

- zmniejszenie wymiaru czasu pracy (z pozostawieniem pensji lub bez)

Rynek pracy a Związki zawodowe

Związki zawodowe stanowią organizacje pracobiorców, broniące ich

interesów na rynku pracy.

(na podstawie Czarny 2002)

Związki zawodowe mogą zwiększać popyt na pracę lub

zapobiegać jego zmniejszeniu, co powoduje wzrost płac. Innym sposobem zwiększenia płac jest zmniejszenie przez związki zawodowe podaży pracy, przez np. zwalczanie imigracji, skracanie tygodnia pracy, wcześniejsze emerytury itp. Często zmusza się pracodawcę do zatrudniania wyłącznie członków związku. Inną metodą jest stosowanie nacisków na podwyższenie płacy minimalnej. W razie niezgodności stanowisk pracodawcy i związkowców może dojść do strajku. Aby tego uniknąć stosuje się rozmowy trójstronne z udziałem rządu.

Renta ekonomiczna

Pracownicy o podobnych kwalifikacjach zwykle otrzymują podobną płacę (W

* ). Część pracowników pobiera

wynagrodzenie wyższe niż to minimalne, za które biliby skłonni pracować (które określa krzywa podaży S). Ta

nadwyżka to renta ekonomiczna. Pole W * El’0 na rys. a)

odpowiada rencie ekonomicznej otrzymywanej przez wszystkich

zatrudnionych w danej gałęzi, których jest L * .

Gdy linia podaży jest prawie pionowa, a popyt duży, płaca bywa bardzo wysoka i w znacznej części składa się z renty

ekonomicznej (rys. b).

(na podstawie Czarny 2002)

Informacje:

 W czerwcu 2004 bezrobocie w strefie euro wzrosło do 8,4 proc. z 8,3 w maju i dotyczyło 11,6 mln osób. W całej

Unii też wzrosło - do 7,7 proc. z 7,6 proc. i objęło 13,6

mln osób - podał Eurostat.

 W listopadzie 2004 stopa bezrobocia w USA sięgnęła 6 proc.

Stopa bezrobocia w latach 1990-20051)

(bezrobocie rejestrowane)

styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień

1990 0,3 0,8 1,5 1,9 2,4 3,1 3,8 4,5 5 5,5 5,9 6,5

1991 6,6 6,8 7,1 7,3 7,7 8,4 9,4 9,8 10,5 10,8 11,1 12,2

1992 12,1 12,4 12,1 12,2 12,3 12,6 13,1 13,4 13,6 13,5 13,5 14,3

1993 14,2 14,4 14,4 14,4 14,3 14,8 15,4 15,4 15,4 15,3 15,5 16,4

1994 16,7 16,8 16,7 16,4 16,2 16,6 16,9 16,8 16,5 16,2 16,1 16

1995 16,1 15,9 15,5 15,2 14,8 15,2 15,3 15,2 15 14,7 14,7 14,9

1996 15,4 15,5 15,4 15,1 14,7 14,3 14,1 13,8 13,5 13,2 13,3 13,2

1997 13,1 13 12,6 12,1 11,7 11,6 11,3 11,0 10,6 10,3 10,3 10,3

1998 10,7 10,6 10,4 10,0 9,7 9,6 9,6 9,5 9,6 9,7 9,9 10,4

1999 11,4 11,9 12,0 11,8 11,6 11,6 11,8 11,9 12,1 12,2 12,5 13,1

2000 13,7 14,0 14,0 13,8 13,6 13,6 13,8 13,9 14,0 14,1 14,5 15,1

2001 15,7 15,9 16,1 16,0 15,9 15,9 16,0 16,2 16,3 16,4 16,8 17,5

2002* a)

b)

18,1

20,1

18,2

20,2

18,2

20,1

17,9

19,9

17,3

19,2

17,4

19,4

17,5

19,4

17,5

19,5

17,6

19,5

17,5

19,5

17,8

19,7

18,0

20,0

2003*

a)

b)

18,6

20,6

18,7

20,7

18,6

20,6

18,3

20,3

17,9

19,8

17,7

19,7

17,7

19,6

17,6

19,5

17,5

19,4

17,4

19,3

17,6

19,5

18,0

20,0

2004 20,6 20,6 20,5 19,9 19,5 19,4 19,3 19,1 18,9 18,7 18,7 19,1

2005 19,5 19,4 źródło: www.stat.gov.pl

1) Udział zarejestrowanych bezrobotnych w cywilnej ludności aktywnej zawodowo.

*) Dane prezentowane w wariancie a) opracowane zostały z wykorzystaniem wyników Powszechnego Spisu Rolnego przeprowadzonego w 1996 r., natomiast w wariancie b) wykorzystano

wyniki Narodowego Spisu Powszechnego Ludności i Mieszkań oraz Powszechnego Spisu Rolnego przeprowadzonych w 2002 r. Wskaźniki zawarte w wariancie b) są prezentowane na bieżąco od stycznia 2004 roku

Stopa bezrobocia - statystyki wojewódzkie stan w końcu miesiąca październik 2002

Stopa bezrobocia - woj. Dolnośląskie

21,7%

woj. Kujawsko-pomorskie 21,7%

woj. Lubelskie 15,2%

woj. Lubuskie 25,3%

woj. Łódzkie 17,8%

woj. Małopolskie 13,5%

woj. Mazowieckie 13,6%

woj. Opolskie 18,3%

woj. Podkarpackie 16,2%

woj. Podlaskie 14,7%

woj. Pomorskie 20,5%

woj. Śląskie 16,1%

woj. Świętokrzyskie 18%

woj. Warmińsko-mazurskie 28,1%

woj. Wielkopolskie 15,6%

woj. Zachodniopomorskie 25,5%

Statystyki krajowe – październik 2002

Stopa bezrobocia stan w końcu miesiąca - październik 2002 17,5%

Zarejestrowani bezrobotni - stan w końcu miesiąca - październik 2002

310814 1

Zarejestrowani bezrobotni zamieszkali na wsi 1282399 (41,2%)

Zarejestrowani bezrobotni z prawem do zasiłku 519310 (16,7%)

Zarejestrowani bezrobotni - absolwenci 152116 (4,89%)

Zarejestrowani bezrobotni - niepełnosprawni 54732 (1,76%)

Bezrobotni nowo zarejestrowani w ciągu miesiąca "napływ" 238674

Oferty pracy zgłoszone w ciągu miesiąca - październik 2002 53997

Oferty pracy subsydiowanej zgłoszone w ciągu miesiąca - październik 2002

19086 (35,3%)

Oferty pracy z sektora pubicznego zgłoszone w ciągu miesiąca - październik 2002

12698 (23,5%)

Oferty pracy stan w końcu miesiąca - październik 2002 13191

Bezrobotni wyrejestrowani w ciągu miesiąca "odpływ" - październik 2002

243125

Bezrobotni wyrejestrowani z powodu podjęcia pracy - październik 2002

112467 (46,2%)

Bezrobotni wyrejestrowani z powodu podjęcia pracy niesubsydiowanej - październik 2002

101226 (41,6%)

Bezrobotni wyrej. z powodu podjęcia niesubsydiowanej pracy sezonowej - październik 2002

14280 (5,87%)

Bezrobotni wyrejestrowani z powodu podjęcia pracy subsydiowanej - październik 2002

11241 (4,62%)

Bezrobotni wyrej. z powodu podjęcia pracy subsydiowanej- prac interwencyjnych - październik 2002

3457 (1,42%)

Bezrobotni wyrej. z powodu podjęcia pracy subsydiowanej - robót pubicznych - październik 2002

4795 (1,97%)

Bezrobotni wyrej. z powodu podjęcia pracy subsyd. - otrzymania pożyczki na działalność gospodarczą - październik 2002

297 (0,12%)

Bezrobotni wyrejestrowani z powodu rozpoczęcia szkolenia lub stażu - październik 2002

16169 (6,65%)

Bezrobotni wyrejestrowani z powodu niepotwierdzenia gotow. do pracy - październik 2002

87018 (35,7%)

Bezrobotni, którzy ukończyli szkolenie w danym miesiącu - październik 2002

8850

Poszukujący pracy - stan w końcu miesiąca - październik 2002 69951

Statystyki powiatowe październik 2002

Bolesławiecki - 8,3 tys. 23,8%

Dzierżoniowski - 11,7 tys. 29,2%

Głogowski - 9 tys. 24,5%

Górowski - 4 tys. 26,1%

Jaworski - 6,7 tys. 29,1%

Jeleniogórski - 6,2 tys. 26,2%

Kamiennogórski - 5,3 tys. 28,9%

Kłodzki - 21,8 tys 29,8%

Legnicki - 6,2 tys. 27%

Lubański - 6,4 tys. 29,2%

Lubiński - 8,9 tys. 19,6%

Lwówecki - 5,7 tys. 29,9%

Milicki - 3,2 tys. 20,6%

Oleśnicki - 9,9 tys. 24,4%

Oławski - 7,2 tys. 25,5%

Polkowicki - 6,6 tys. 17,5%

Strzelinski - 4,8 tys. 25%

Średzki - 4,2 tys. 20,5%

Świdnicki - 16,8 tys. 25,7%

Trzebnicki - 6,6 tys. 22,8%

Wałbrzyski - 7,6 tys. 38,1%

Wołowski - 4,3 tys. 21,1%

Wrocławski - 6,5 tys. 16,6%

Ząbkowiecki - 8,6 tys. 27,2%

Zgorzelecki - 9,2 tys. 21,4%

Złotoryjski - 6,1 tys. 30,3%

M. Jelenia Góra - 6,7 tys. 16,7%

M. Legnica - 10,4 tys. 21,3%

M. Wałbrzych - 15,2 tys. 28,6%

M. Wrocław - 34,1 tys. 11,7%

Brzeski - 10,3 tys. 26,7%

Głubczycki - 4,4 tys. 19,6%

Kędzierzyńsko-Kozielski - 5,6 tys. 13,7%

Kluczborski - 6,3 tys. 22,6%

Krapkowicki - 3,2 tys. 13,2%

Namysłowski - 4,8 tys. 25,2%

Nyski - 19,4 tys. 29,7%

Oleski - 3,3 tys. 11%

Opolski - 7,1 tys. 15,9%

Prudnicki - 3,9 tys. 16,2%

Strzelecki - 3,6 tys. 14,2%

M. Opole - 6,9 tys. 10,2%

Stopa bezrobocia w latach 1990-2004

0

5

10

15

20

25

1990 1992 1994 1996 1998 2000 2002 2004 2006

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome