Agresja w okresie dorastania - Notatki - Pedagogika, Notatki'z Pedagogika. University of Lódz
frankie82
frankie828 March 2013

Agresja w okresie dorastania - Notatki - Pedagogika, Notatki'z Pedagogika. University of Lódz

PDF (191.8 KB)
4 strony
603Liczba odwiedzin
Opis
Notatki dotyczące tematów z dziedziny pedagogiki: agresja w okresie dorastania; trzy główne grupy teorii,
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 4
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
AGRESJA W OKRESIE DORASTANIA

1

AGRESJA W OKRESIE DORASTANIA

Agresja, przemoc, frustracja stanowią nieodłączny element życia

człowieka. Niepokojący jest fakt, że coraz częściej przejawem zachowania się

dzieci i młodzieży jest agresja.

Trzy główne grupy teorii ujmują agresję jako:

- filogenetycznie uformowany instynkt ( zachowanie wrodzone,

zdeterminowane biologiczną koniecznością wyładowania

agresywnej energii),

- popęd (zaspakajanie popędu będącego wynikiem oddziaływania

sytuacji – sposób zaspokojenia zależy od procesów uczenia się),

- rezultat uczenia się (zachowania nabyte w ciągu życia).

Wielu psychologów i pedagogów próbowało wyjaśnić termin agresja oraz

przyczyny powstawania tego zjawiska.

Jeden z najpopularniejszych psychoanalityków Z.Freud w pierwszym

okresie swej pracy tłumaczył występowanie agresywnych zachowań popędem,

który dąży do uwolnienia nagromadzonej energii. Twierdził, że człowiek kieruje

się specyficznym instynktem (instynktem śmierci), który na ogół prowadzi do

patologicznych przejawów agresji, wykraczających poza zachowania spotkane

u wielu gatunków zwierząt. Współczesna psychologia odrzuca na ogół

zbudowaną na instynkcie śmierci teorię Freuda i traktuje agresję jako reaktywne

objawy instynktów, w powstawaniu których szczególnie ważną rolę społeczne

doświadczenia dziecka.

docsity.com

2

A.Frączek(1986) stwierdza, że agresja to czynność mająca na celu

wyrządzenie szkody i spowodowanie utraty cenionych społecznie wartości,

zadanie bólu fizycznego lub spowodowanie cierpienia moralnego.

E.Aronson nazywa agresją zachowanie mające na celu wyrządzenie

szkody lub przykrości, odróżnia zatem zamierzone szkodzenie od

niezamierzonego, które nie jest zachowaniem agresywnym.

Wyróżnia się agresję bezpośrednią i agresję przemieszczoną. Agresja

bezpośrednia polega na jawnym atak skierowanym na przedmiot będący

powodem frustracji, ataku możliwym tylko w obecności przedmiotu. Agresja

pośrednia to akt skierowany na obiekty zastępcze, czyli na osoby lub rzeczy nie

będące właściwym przedmiotem zachowania agresywnego.

W pojęciu teorii uczenia się społecznego agresja może być wynikiem

przykrych doświadczeń bądź przewidywanych korzyści. Frustracja lub inne

awersyjne doświadczenia wytwarzają stan pobudzenia emocjonalnego,

w wyniku którego kształtują się zachowania ułatwiające radzenie sobie ze

stresem. Ludzie różnie odreagowują stres: stają się agresywni, wycofują się,

zwracają o pomoc do innych lub próbują rozwiązać problem. Agresja występuje

także w sytuacji, kiedy w opinii jednostki takie zachowanie może przynieść

określone korzyści, pożądany rezultat.

Pojęcie agresji jest terminem, który trudno jednoznacznie zdefiniować.

Przedstawiciele różnych teorii różnie je interpretują. Reasumując wiele definicji

agresji ogólnie można powiedzieć, że jest to zachowanie mające na celu

wyrządzenie krzywdy, przykrości lub zamiar popełnienia takiego czynu;

zachowanie takie może mieć charakter fizycznej lub werbalnej przemocy, może

być skierowana na zewnątrz (antyspołeczna lub pro społeczna) lub przeciw

samemu sobie (autoagresja); agresja może być celem sama w sobie lub może

służyć osiągnięciu jakiegoś celu.

Repertuar zachowań agresywnych u dzieci i młodzieży jest bardzo

bogaty. Przejawem agresji fizycznej jest: bicie ręką, poszturchiwanie, szarpanie

docsity.com

3

popychanie, zabieranie siłą przedmiotów, kopanie szczypanie, gryzienie,

drapanie, wykręcanie rąk, rozbijanie, niszczenie zabawek czy przyborów

należących do innego dziecka czy inne formy wyrządzania krzywdy czynnością

fizyczną z ekspresją doznanej satysfakcji.

Przejawem agresji werbalnej jest np.: przezywanie, obrażanie,

przedrzeźnianie, grożenie biciem, krytykowanie, złośliwe skargi, wyśmiewanie

fizycznych ułomności.

Agresja jest zjawiskiem nie aprobowanym społecznie – „każdy wybuch

agresji mobilizuje tkwiącą w człowieku chęć niszczenia, a więc ta nigdy nie jest

nasycona; jeżeli raz zacznie się ją realizować, to trudno ją nieraz zahamować;

narasta ona jak lawina. W przeciwieństwie bowiem do świata zwierzęcego,

w którym tendencje niszczycielskie mają swoje granice wyznaczone prawem

zachowania życia, u człowieka ich granica ma znak nieskończoności, człowiek

niszczy dla samego niszczenia.

Nie można zapomnieć o tym, że nie każda agresja ma charakter

negatywny. Istnieją pewne warunki, w których pewne formy agresji są nie tylko

formami akceptowanymi, ale i koniecznymi. Dzieci i młodzież otwarcie stające

w obronie swych przekonań (przeciwko poglądom lub działaniom aspołecznym)

czy też biorące żywy udział w zmaganiach sportowych lub współzawodnictwie

w nauce stosują w istocie korzystne dla interesów środowiska pro społeczne

formy agresji, akceptowane przez cywilizację.

W naszym społeczeństwie agresja posiada jedynie negatywne skojarzenia.

Opierając się na powszechnie przyjętym przekonaniu, że człowiek jest w swej

istocie dobry, przekazuje się młodemu pokoleniu model zachowania w którym ,

agresja i związane z nią uczucia są czymś złym. Uczymy dzieci, że przejawienie

zachowań agresywnych jest złe, ale gdy mimo wszystko dziecko bywa

agresywne nie uczymy go jak sobie radzić z tym problemem. Bardzo często

przyczyn agresywnego zachowania młodych ludzi jest frustracja, której źródłem

bywają rodzice i nauczyciele stosujący kary często nieadekwatne

docsity.com

4

w stosunku do przewinienia dziecka. Młodzi ludzie nie znają sposobu

rozładowania napięcia związanego z wchodzeniem w dorosłe szkolne życie ( np.

powodem frustracji szkolnej mogą być różnorodne upomnienia często

stosowane przez nauczycieli, wytykanie wad, stawianie za wzór kolegów,

radzenie sobie z frustracją wynikającą z niemożności osiągnięcia jakiegoś celu

( np. oceny satysfakcjonującej rodzica). Szkoła jest miejscem frustrującym

wielu uczniów i wywołującym w nich agresję. Sfrustrowany uczeń, nie potrafi

zaspokoić swoich potrzeb akceptacji i afiliacji, a to wywołuje w nim agresję,

„staje się nieraz agresywny wskutek blokady potrzeby uznania społecznego

spowodowanej zbyt częstym upominaniem go, wytykaniem mu różnych wad

i braków, stawianiem mu za przykład dobrze uczących się lub wzorowo

zachowujących się kolegów. Również blokada potrzeby samodzielności,

wywołana zbyt licznymi zakazami i nakazami pochodzącymi od dorosłych,

powoduje nadmierne ograniczenie samodzielności dziecka, może być

stymulatorem jego agresywnego zachowania się” (Skorny 1989). Ponieważ

w trakcie wychowania, w domu lub w szkole, nie otrzymują wystarczającej

informacji o sposobach radzenia sobie z tkwiącymi w ich psychice tendencjami

agresywnymi, młodzież poszukuje różnorodnych form jej tłumienia

samodzielnie, bądź w grupie rówieśniczej (np.. w klasie, na podwórku). Może to

wywołać sytuację w której, młodzież odreagowuje stresy, frustracje

nagromadzone w czasie, zaczyna używać przemocy fizycznej. Narastająca

przemoc wśród młodzieży szkolnej jest najczęściej zachowaniem wyuczonym

społecznie – jest więc wynikiem braku wiedzy na temat agresji i sposobów

radzenia sobie z nią – a nie predyspozycja do bycia agresywnym.

docsity.com

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome