Terminy i zwroty łacińskie używane w języku prawniczym - Notatki - Prawo, Notatki'z Prawo. University of Bialystok
Moniczka
Moniczka13 May 2013

Terminy i zwroty łacińskie używane w języku prawniczym - Notatki - Prawo, Notatki'z Prawo. University of Bialystok

RTF (62.7 KB)
4 strony
393Liczba odwiedzin
Opis
Prawo: notatki z zakresu prawa przedstawiające terminy i zwroty łacińskie używane w języku prawniczym.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 4
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.

Łacina - terminy i zwroty łacińskie najczęściej używane w języku prawniczym

ZESTAWIENIE UŻYWANYCH NAJCZĘŚCIEJW JĘZYKU PRAWNICZYMTERMINÓW I ZWROTÓW ŁACIŃSKICH A casu ad casum od przypadku do przypadku A contrario wychodząc z przeciwnego założenia A limine z miejsca odrzucać A maiori ad minus od większego do mniejszego A minori ad maius od mniejszego do większego A mensa et toro od stołu do łoża (separacja) A natura rei z natury rzeczy A posteriori na podstawie już zaistniałych faktów (wnioskować o przyczynach) A priori bez względu na fakty czy argumenty (wnioskować z góry ) Ab absurdo wychodząc wychodząc z fałszywego założenia, absurdu Ab initio od początku Abrogatio uchylenie całkowite dotychczasowego stanu prawnego zwane czystym Absens carens nieobecny sam sobie szkodzi Absente reo pod nieobecność oskarżonego Accusare nemo se debet nikt nie ma obowiązku oskarżać sam siebie Actor sequitur forum rei dla powoda właściwy jest sąd pozwanego Ad rem do rzeczyAequitas sequitur legem sprawiedliwość postępuje za prawem Affirmanti occumbit comprobatio do twierdzącego należy podanie dowodu Alma mater matka karmicielka (w odniesieniu do szkoły wyższej) Altera pars strona przeciwna Argumenta a fortiori argumenty silniejszej racji Argumenta non numeranda, sed ponderanta sunt dowodów się nie liczy, ale waży Audiatur et altera pars niech będzie wysłuchana i druga strona Bellum omnium contra omnes wojna wszystkich przeciw wszystkim Bona fide w dobrej wierze Bonum commune wspólne dobro Cedo maiori ustępuje przed godniejszym Ceteris paribus uwzględniając te same warunki Circa około Clara non sunt interpretanda jasne nie podlega interpretacji (w odniesieniu do przepisów prawnych) Cogitationis poenam nemo patitur nikt nie ponosi odpowiedzialności za swoje myśli Communis opinio powszechna opinia Conditio sine qua non warunek niezbędny Consensus facit legem zgoda tworzy prawo Consuetudo pro lege servetur zwyczaj służy jako prawo Contra legem przeciw prawu Conventio est lex uzgodnienie ma moc prawa Conventio omnis intellegitur rebus sic stantibus umowa pozostaje w mocy, o ile okoliczności jej zawarcia nie uległy zmianie Cuius est condera, eius est interpretatori komu przysługuje stanowienie prawa, temu przysługuje i jego wykładnia

Cuiusvis hominis est errare, nullius nisi inspientis in errore preservare każdy człowiek może się mylić, ale tylko głupiec trwa w będzie Curantes iura iuvant prawo sprzyja tym, którzy o nie dbają Curriculum vitae życiorys Da mihi factum, dabo tibi ius udowodnij fakt, a przyznam Ci rację De facto z mocy faktu, w rzeczywistości De iure z mocy prawa De lege ferenda w odniesieniu do ustawy, która powinna zostać uchwalona De lege lata w odniesieniu do obowiązującej ustawy De minimis non curat lex prawo nie zajmuje się szczegółami Demonstratio ad oculus dowód naoczny Derogatio uchylenie częściowe dotychczas obowiązującego stanu prawnego Desuetudo odejście ustawy lub zwyczaju w zapomnienie Divide et impera dziel i rządź Do, ut des daję Ci, abyś i ty dał mnie Dura lex, sed lex twarde prawo, lecz prawo Et cetera i tak dalej Ex facto ius oritur prawo wyrasta z faktu Fiat iustitia niech stanie się sprawiedliwość Fiat iustitia, pereat mundus niech ginie świat, byleby działa się sprawiedliwość Fons iuris źródło prawa Fons iuris cognoscendi źródło poznania prawa Habeas corpus zachowaj ciało nietykalne (w odniesieniu do nietykalności osobistej) Historia est magistra vitae historia jest nauczycielką życia Ignorantia facti excusat nieznajomości stanu faktycznego jest okolicznością usprawiedliwiającą Ignorantia legis nocet nieznajomość ustawy szkodzi Impossibilium nulla est obligatio nikt nie jest zobowiązany do czynienia rzeczy niemożliwych In absentia podczas nieobecności Index rerum spis rzeczy Index nominum spis imion In dubio pro reo wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść oskarżonego In extenso w całości In foro conscientiae przed sądem sumienia In fraudem legis w celu obejścia ustawy Interpretatio cassat in claris interpretowanie kończy się wraz z osiągnieciem jasności Ipso iure z samego prawa Ius gentium prawo narodów Ius incertus prawo niejasne Ius naturale prawo naturyIus particulare prawo partykularne Ius publicum prawo publiczneIus universale prawo powszechne Iustitia civitatis fundamentum sprawiedliwość podstawą państwa Iustitia est obtemperatio scriptis legibus institutisque populorum sprawiedliwość to posłuszeństwo wobec prawa pisanego oraz instytucji publicznych Iustitias vestras iudicabo sprawiedliwość waszą sądzić będą Lapsus mimowolny błąd Lege agere działać na podstawie ustawy

Legem brevem esse oportet, quo facilius ab imperitis teneatur prawo winno być zwięzłe, aby każdy mógł je zapamiętać Lex abrogata ustawa unieważniona Lex generalis ustawa ogólna Lex neminem cogit ad impossibilia ustawa nie zmusza nikogo do spełniania rzeczy niemożliwych Lex patriae prawo państwa, którego się jest obywatelem (w odniesieniu do zasad stosowania prawa wewnętrznego w obrocie międzynarodowym) Lex prospicit, non respicit prawo dotyczy rzeczy przyszłych, nie działając wstecz Lex posterior derogat legi priori ustawa późniejsza uchyla ustawę wcześniejszą Lex rei sitae prawo państwa, w którym rzecz jest położona Lex retro non agit prawo nie działa wsteczLex specialis ustawa szczególna Lex specialis derogat legi generali ustawa szczególna wypiera ustawę ogólną Lex superior derogat legi inferiori ustawa o wyższej mocy prawnej uchyla ustawę niższą Locus regit actum prawo państwa, w którym dokonana została dana czynność prawna Malum necessarium zło konieczne Manu propria własnoręcznie Maximo cum studio z najwyższą starannością Maximum ius saepe maxima iniuria najwyższe prawo bywa największą niesprawiedliwością More maiorum zgodnie ze zwyczajami przodków Mos pro lege zwyczaj zastępuje prawo Multi non omnes wielu to nie wszyscy Mutatis mutandis z odpowiednimi zmianami wymaganymi przez istotę sprawy Necessitas caret lege w sytuacji przymusowej nie ma prawa Neminem captivabimus nisi iure victum nikt nie będzie więziony bez prawa Nemo tenetur se ipsum accusare nikogo nie można zmusić do oskarżenia siebie samego Non bis in idem nie dwukrotnie w tej samej sprawie (w odniesieniu do wznawiania tej samej sprawy bądź karania po raz drugi za ten sam czyn) Non nocere nie szkodzić Non notus (NN) nieznany Nulla poena sine lege nie ma kary bez ustawy Nulla potentia super leges esse debet żadna władza nie stoi nad prawem Nullum crimen sine lege nie ma zbrodni bez ustawy Obiter dicta elementy nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy Obligatio est iuris vinculum zobowiązanie tworzy więź prawną Obrogatio zastąpienie dotychczasowego stanu prawnego w całości nowym Opinio communis doctorum powszechna opinia w kręgu uczonych Opinio iuris przekonanie, że coś jest prawem Obratio pro domo sua mowa we własnej obronie Pactum subiectionis umowa o podporządkowaniu się władzy Par super parem non habet potestatem równy nie ma władzy nad równym Patere quam ipse fecisti legem poddaj się prawu, które sam ustanowiłeś Per fas et nefas prawem i bezprawiem (wszelkimi środkami) Poena constituitur emendationem hominum karę ustanawia się dla poprawy ludziPraesumptio iuris domniemanie prawne

Praeter legem obok ustawy Princeps legibus solutus panujący nie podlega prawu Prior tempore potior iure pierwszy w czasie lepszy w prawie Promulgatio legis necessaria est ad hoc, quod lex habet suam virtutem ogłoszenie ustawy jest konieczne, aby uzyskała moc obowiązującą Pro publico bono dla dobra ogólnego Publicum ius est quod ad statum rei Romane spectat, privatum quod ad singulorum utilitatem, sunt enim quadem public utilitia, quedem privatum prawem publicznym jest to, które dotyczy stanu państwa rzymskiego, prawem prywatnym zaś to, które dotyczy interesu jednostki, istnieje bowiem interes publiczny interes prywatny Questio iuris pytanie o kwestię prawną Quieta non movere nie należy zakłócać tego, co spokojne Quo iure jakim prawem Ratio decidendi motyw decyzji, zasada ogólna leząca u podłoża decyzji Ratio legis uzasadnienie (racja) ustawy Re et corpore na majątku i osobie (karać) Rebus sic stantibus w danym stanie sprawy Res communis dobro wspólne Res nullius dobro, ewentualnie rzecz niczyja Res publica rzecz wspólna (wspólnota) Salus populi suprema lex dobro ludu najwyższym prawem Salus publica suprema lex esto dobro publiczne niech będzie najwyższym prawem Salva conditione z zastrzeżeniem warunku Salvo iure z zastrzeżeniem prawa Secundum legem zgodnie z ustawą Stare decisis non movere quieta stać przy ustalonych postanowieniach (sposobach rozstrzygania spraw) Status quo istniejący, zastany stan rzeczy Sensu stricto w ścisłym znaczeniu Sub colore iuris pod pozorem prawa Sub iudice lis est sprawa jeszcze nie rozstrzygnięta, w sądzie Sui iuris będący w prawie Summum ius summa iniuria zbyt ścisłe przestrzeganie prawa największą niesprawiedliwością Suprema lex najwyższe prawo Ubi eadem legis ratio, ibi eadem legis dispositio gdzie ten sam cel, tam także ta sama dyspozycja ustawy Ubi societas ibi ius gdzie społeczeństwo, tam i prawo Ubi ius incertum, ibi ius nullum gdzie prawo niepewne, tam w ogóle nie ma prawaUltima ratio argument ostateczny, decydujący Usus est unus legum corrector jedynie zwyczaj poprawia prawo Vis legis siła ustawy Vis maior siła wyższa Vis probandi siła dowodowa Volens nolens chcąc nie chcąc Volenti non fit iniuria zgadzającemu się nie dzieję się krzywda Volumina legum księgi praw

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome