Szkoła zasobowa i szkoła pozycyjna - Notatki - Zagadnienia zarządzania strategicznego, Notatki'z Zarządzanie strategiczne. University of Bielsko-Biala
niebieski
niebieski11 March 2013

Szkoła zasobowa i szkoła pozycyjna - Notatki - Zagadnienia zarządzania strategicznego, Notatki'z Zarządzanie strategiczne. University of Bielsko-Biala

PDF (193.9 KB)
3 strony
1000+Liczba odwiedzin
Opis
Notatki omawiające zagadnienia z zarządzania strategicznego: szkoła zasobowa i szkoła pozycyjna; przesłanki, model VRIO.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument

Pytanie 7 Szkoła zasobowa i szkoła pozycyjna – czy są opozycją czy uzupełnieniem? przesłanki szkoły zasobowej. model vrio. proszę analizę każdej przesłanki zilustrować przykładem odmiennej polskiej gazety lub periodyku. teoretyczne i praktyczne ograniczenia szkoły zasobowej. Czy szkoła zasobowa i pozycyjna są opozycją czy uzupełnieniem? Uważam, że szkoła zasobowa i pozycyjna są wobec siebie zarówno konkurencyjne jak i komplementarne. Aby ten pogląd uzasadnić podam kilka przesłanek przemawiających tak za ich opozycyjnością jak i uzupełnianiem się. - Główną wg. mnie przesłanką za opozycyjnością tych szkół jest to, że w szkole

pozycyjnej najważniejsze jest otoczenie, jest ono tu punktem wyjścia do budowania strategii. Natomiast szkoła zasobowa kieruje się bardziej do wnętrza organizacji.

- w szkole pozycyjnej istotą strategii jest walka z konkurencją w szkole zasobowej nie jest ona tak bezpośrednio uwypuklona. - Recepty, które podaje szkoła pozycyjna są dobrze zoperacjonalizowane, natomiast

jedną z głównych słabości szkoły zasobowej jest właśnie brak operacjonalizacji - Szkoła pozycyjna – trwałe aspekty zarządzania (narzędzia); szkoła zasobowa –

miękkie aspekty (zasoby niematerialne) Jeżeli chodzi o elementy komplementarności obu tych szkół to są nimi na przykład: - obie te szkoły łączy założenie, że budowa strategii wymaga jasnych wyborów

menedżerskich na poziomie korporacji - obie te szkoły koncentrują się na sukcesach - wg. mojej opinii szkoły te uzupełniają się w tym znaczeniu, że obie (szkoła pozycyjna

przez zróżnicowanie, a zasobowa przez spełniające warunki modelu VRIO zasoby)

utrudniają atak konkurencji. PRZESŁANKI SZKOŁY ZASOBOWEJ Fundamentalną przesłankąszkoły zasobów jest założenie, że aby zrozumieć źródła sukcesu organizacji, trzeba zrozumieć konfigurację jej unikalnych zasobów i umiejętności. Jeżeli chodzi o zasoby to możemy rozróżniać np. zasoby ludzkie, produkcyjne i organizacyjne i reputację firmy. Zasoby niematerialne, którymi głównie

interesowali się badacze to: prawa własności intelektualnej (patenty), tajemnice handlowe, kontrakty i licencje, bazy danych, informacje, organizacyjne i osobiste sieci kontaktów, wiedzę pracowników, doradców i dystrybutorów, reputację firmy i marki produktów oraz kulturę organizacyjną. Z kolei umiejętności to zdolność wykorzystania pewnej puli zasobów do określonego działania, które buduje przewagę firmy na rynku. Druga przesłanka szkoły zasobów próbuje dać odpowiedź na pytanie, co powoduje, że dane umiejętności i zasoby są szczególnie cenne. Istnieją 2 nurty, które usiłują odpowiedzieć na to pytanie. Przedstawiciele 1-go nurtu postulują iż zasoby są cenne wtedy gdy spełniają kryteria modelu VRIO (czyt. niżej).Drugi nurt wskazuje na 4 podstawowe źródła przewagi konkurencyjnej: różnorodność firmy, ograniczoną mobilność zasobów na rynku, ograniczenia ex ante i ex post konkurowania. Trzecią przesłanką szkoły zasobów jest założenie, iż między zasobami oraz zamierzeniami firmy musi istnieć dynamiczne napięcie. Oznacza to, że musi nie tylko pozostawać w równowadze z otoczeniem i sprawnie alokować zasoby do przedsięwzięć, ale także

używać ich niczym dźwigni wypychającej je stale w górę. Są różne metody pozwalające firmie mobilizować i wykorzystywać zasoby sprawniej niż konkurenci. Po pierwsze firma może szybciej akumulować zasoby i umiejętniej je zużytkować niż inne organizacje. Drugim sposobem jest umiejętna koncentracja zasobów. Trzecia natomiast możliwość to umiejętne łączenie i koordynacja zasobów. ( szczegóły do tego fragmentu w pytaniu 37) MODEL VRIO. Istnieje niewielka grupa aktywów, które spełniają warunki modelu VRIO (valuable, rare, inimitable, well organized resources), i pozwalają firmom uzyskać przewagę rynkową.

docsity.com

Najczęściej tego rodzaju zasoby mają postać monopolu naturalnego oraz patentów, licencji i kontroli standardów. Wg tego modelu zasoby są strategicznie ważne gdy są cenne, rzadkie, trudne do imitacji oraz efektywnie zorganizowane (wykorzystane). Zasoby są cenne, gdy pozwalają na sprawne działanie i adaptację do otoczenia, np. wysokie kwalifikacje pracowników, baza danych o dostawcach czy odbiorcach lub nowoczesny park maszynowy. Jednak dla tego by mogły być one naprawdę cenne muszą być jednocześnie rzadkie. Jeśli tak nie jest to wszystkie dobre firmy je mają, a więc nie dają firmie żadnej strategicznej przewagi – pozwalają jedynie firmie istnieć na rynku. Kolejnym warunkiem strategicznej ważności zasobów jest trudność do ich imitacji. Ograniczenia imitacji generalnie wynikają z 3 powodów, są to: unikalność (np. lokalizacja np. elektrownia blisko miejsca wydobycia węgla, patenty-Xerox, kontrakty), historia (nie

sposób jej powielić- wygrane przez „Solidarnośc” wybory umożliwiły rozwój „GW”) i niejasność związków przyczynowo-skutkowych (konkurenci nie są w stanie zdefiniować kluczowych zasobów firmy lub zrozumieć jak je odtworzyć. Przykładem może być tu fakt, że w Mc Donald's jest czyściej niż w Burger Kingu). ILUSTRACJA PRZESŁANEK SZKOŁY ZASOBOWEJ Do ilustracji przesłanek szkoły zasobowej chciałabym posłużyć się przykładem wydawnictwa Prószyński i S-ka. Firma zaczęła działać w 1990r, w cztery miesiące po zniesieniu w Polsce instytucji cenzury prasowej i od samego początku była postrzegana jako wydawnictwo prasowe. Pierwszym ich czasopismem i największym sukcesem jest „Poradnik domowy” – stworzony od podstaw miesięcznik poradniczy dla kobiet. Jego pierwszy numer ukazał się jesienią 1990r w ogromnym wtedy nakładzie 150 tys. egzemplarzy. Od początku 1991r.

nakład był stopniowo zwiększany, w połowie 1993r. wyniósł już ponad 3 mln egzemplarzy, a sprzedaż ponad 2,5 miliona. Kolejno tworzono nowe pisma lub istniejące były przejmowane od innych wydawców. W sumie jak do tej pory wydawano 23 pisma. Najważniejsze dla pozycji wydawnictwa na rynku prasowym są dwa stworzone od podstaw pisma: „Poradnik Domowy” i „Cztery Kąty”. Dzisiaj wydawanych jest 14 miesięczników i jeden kwartalnik. Pismem flagowym jest nadal „Poradnik Domowy”, którego w 1999r. sprzedawano średnio 588 tys. egzemplarzy miesięcznie. Oprócz tego czasopisma nakładem czasopisma ukazują się dzisiaj: „Bukiety”, „Cztery Kąty” (setny

numer w XII 99r.), „Dziecko”, „Kuchnia”, „Kwietnik”, „Lubię gotować”, „Ładny Dom”, „Motomagazyn”, „Nowa Fantastyka”, „Ogrody, ogródki, zieleńce” (od maja 99r), „Poster Motomagazyn”, „Smaki i Smaczki” (od stycznia 2000r), „Świat Nauki” oraz „Wiedza i Życie”. Jedno z tych pism to wydanie licencyjne – „Świat Nauki” jest polskim tłumaczeniem amerykańskiego miesięcznika „Scientific American” (w grudniu 99r. ukazał się jego setny numer). Archiwum „Wiedzy i Życia” oraz „Świata Nauki” obecnie jest do wglądu w internecie. Blisko 280 tys. egzemplarzy czasopism wysyłanych jest co miesiąc w prenumeracie. Trzy czasopisma dorobiły się obcojęzycznych wydań licencyjnych: „Motomagazyn” i „Kuchnia” ukazują się na Litwie, a „Motomagazyn” i „Kwietnik”- także na Łotwie. Odnośnie przesłanek szkoły zasobowej, które można by przykładem w zasadzie całego tego wydawnictwa (choć niektóre sytuacje należy przyporządkować konkretnym pozycjom) zilustrować to moim zdaniem warto zwrócić uwagę na następujące fakty: 1. Bardzo cennym zasobem wydawnictwa są jego pracownicy. Prószyński i S-ka

zatrudnia dzisiaj 480 pracowników etatowych.(kilkaset osób współprasuje z wydawnictwem, pisząc i redagując artykuły do czasopism oraz robiąc do nich zdjęcia). Wiele z tych osób pracuje w tej firmie od momentu jej powstania. Charakterystyczną i wydaje mi się nie bez znaczenia sytuacją jest fakt iż w wydawnictwie pracuje sporo małżeństw. Nie wszyscy pracownicy są „przywiązani” do jednego pisma. Wielu z nich pracuje dla kilku tytułów (np. artykuły do „Poradnika domowego” i „Dziecka” – jedna osoba pisze do obu, w więcej niż jednym czasopiśmie pracują też fotografowie). W przypadku „Czterech Kątów” zwłaszcza na początku istnienia bardzo ważnym zasobem były osobiste sieci kontaktów posiadane

docsity.com

przez pracowników wydawnictwa. To właśnie mieszkania ich znajomych w pierwszym rzędzie znajdowały się na łamach czasopisma. Było to o tyle cenne, że jeszcze kilka lat temu nie istniał wśród ludzi „pęd” do posiadania jak najciekawszych wnętrz.

Zasoby tej firmy są trudne do imitacji. Po pierwsze nie sposób powtórzyć historii – drugi raz nie pojawi się sytuacja zniesienia instytucji cenzury i związanych z tym możliwości wejścia na rynek z produktami, których na dobrą sprawę w takiej różnorodności nie było. Po drugie sukcesu tego wydawnictwa nie da się wyjaśnić podając po prostu kilka przyczyn. Na pewno dużą rolę odegrała tu osoba pana Prószyńskiego , nie bez znaczenia jest też fakt różnorodności tematyki wydawanych tytułów- każdy może znaleźć coś dla siebie, może sekret tkwił w udanej reklamie, może to dobrzy redaktorzy czy fotografowie są kluczem do sukcesu? Trudno jednoznacznie odpowiedzieć na to

pytanie. Niewątpliwie cennym zasobem wydawnictwa jest posiadanie własnych księgarni firmowych – obecnie jest ich 10. Szkoła zasobowa kładzie również nacisk na mobilizujące wykorzystanie posiadanych zaobów (trzecia przesłanka). Jedną z możliwości osiągnięcia tego jest ich wszechstronne wykorzystywanie. W wydawnictwie tym odbywa się to na co najmniej dwa sposoby. Pierwszy z nich już omówiłam – to wykorzystywanie wiedzy pracowników w róznych miejscach. Natomiast drugi z nich to wg. mnie fakt, że firma zajmuje się również wydawaniem książek. Na tym polu wydawnictwo zebrało kilka nagród. W ubiegłym roku zostało nominowane do nagrody sezonu wydawniczo – księgarskiego Ikar’99, za bestseller sezonu – „Czarną księgę komunizmu”. Wszystko to umacnia reputację firmy – b. ważny zasób niematerialny. TEORETYCZNE I PRAKTYCZNE OGRANICZENIA SZKOŁY ZASOBOWEJ.

Przy wszystkich swoich teoretycznych zaletach szkoła zasobowa pozostaje momentami dosyć abstrakcyjna. Podstawowym problemem jest brak operacjonalizacji głównych kategorii pojęciowych. Nie dowiadujemy się na przykład od autorów tej szkoły co tak naprawdę znaczy pojęcie „kluczowe kompetencje” firmy? W jaki sposób firma je nabywa? Kiedy naprawdę stają się one unikalne i cenne i dlaczego właśnie te kompetencje, a nie inne? W jaki sposób obronić się przed ich imitacją w długim okresie? W jaki sposób kluczowe kompetencje pozwalają stworzyć bazowe produkty czy też w jaki sposób transferować kompetencje między jednostkami biznesu, produktami i rynkami. Szkoła

zasobów odpowiada na nie głównie metaforami i przykładami konkretnych firm, kompetencji i produktów. Problem polega jednak na tym, że teorie sukcesu oferowane przez szkołę zasobów są czasami wielkim uproszczeniem. Poza tym przykłady, jakkolwiek są interesujące to jednak nie dają odpowiedzi na konkretne pytania dotyczące operacjonalizacji pojęć kluczowych zasobów i kompetencji w sposób, który umożliwiłby praktyczną diagnozę firmy i zbudowanie strategii na przyszłość. Drugim ograniczeniem szkoły zasobowej jest jej koncentracja na sukcesach firm i traktowanie ich jako podstawy do wnioskowania. Stosunkowo łatwo zinterpretować sukces w kategoriach kluczowych kompetencji, lub umiejętności firmy. Znacznie trudniej jest określić, jakich kompetencji zabrakło firmie nieefektywnej lub takiej która upadła i dlaczego tak się stało. Szkoła zasobów ma ogromne problemy z odpowiedzią na te pytania i konkretnym wyjaśnieniem sytuacji porażek i błędów, ponieważ jest przede wszystkim modelem wyjaśniania sukcesu i to bardziej teoretycznym niż praktycznym.

docsity.com

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome