Transport w Polsce - Notatki - Logistyka, Notatki'z Logistyka. University of Lódz
stokrotka80
stokrotka8019 March 2013

Transport w Polsce - Notatki - Logistyka, Notatki'z Logistyka. University of Lódz

PDF (334.3 KB)
12 strona
612Liczba odwiedzin
Opis
Notatki przedstawiające zagadnienia z zakresu logistyki: transport w Polsce.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 12
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.

Transport w Polsce

Położenie geograficzne Polski w Europie Środkowej, dogodny układ krain

geograficznych sprawiają, że Polska ma znaczące położenie

komunikacyjne w Europie. Na obszarze Polski krzyżują się szlaki

tranzytowe wiodące z Europy Zachodniej do Europy Wschodniej

i w kierunku Azji Wschodniej oraz szlak z Europy Północnej do obszarów

basen Morza Śródziemnego. System transportowy tworzą głównie:

transport kolejowy, samochodowy, morski, lotniczy, wodny śródlądowy,

przesyłowy oraz rurociągowy.

TRANSPORT KOLEJOWY

Źródło: zdjęcie opublikowane na stronie

http://www.gmfk.pl/cpg144/displayimage.php?album=130&pos=0

Charakteryzuje się dużym przestrzennym zróżnicowaniem gęstości sieć,

odzwierciedlających dziedzictwo historyczne zaborów oraz różnice w

uprzemysłowieniu kraju.

Pierwsze linie kolejowe na obecnym obszarze Polski zbudowane zostały

na trasach:

a) Wrocław – Oława (1841 r.);

b) Warszawa – Rogów z odgałęzieniem ze Skierniewic do Łowicz (1846 r.);

c) Szczecin – krzyż (1846 r.);

d) Mysłowice – Kraków (1847 r.).

Większość linii kolejowych na ziemiach polskich zbudowano w XIX i na

początku wieku XX (83% przed wybuchem I wojny światowej). Długość

linii kolejowych na obecnym obszarze Polski wzrosła z 1,3 tys. km w 1850

r. do 16,0 tys. km w 1900 r. i 20,9 tys. km w 1914 r. W okresie

międzywojennym rozwój transportu kolejowego nie był już tak

dynamiczny jak w przeszłości. W latach 1920-1940 długość linii

kolejowych wzrosła tylko z 21,8 tys. km do 24,1 tys. km. Główną

inwestycją kolejową była magistrala węglowa otwarta w 1933 r., łącząca

Górny Śląsk z nowym portem w Gdyni: Herby – Karsznice – Inowrocław –

Bydgoszcz – Kościerzyna – Gdynia.

Podczas II wojny światowej sieć linii kolejowych była znacznie zniszczona,

a w latach powojennych odbudowano je i przystąpiono do budowy linii

nowych:

a) Skierniewice – Łuków (160km), zbudowana dla towarowego ruchu

tranzytowego wschód-zachód;

b) Centralna Magistrala Kolejowa (CMK), na trasie Zawiercie – Grodzisk

Mazowiecki (244km);

c) Hutniczo – Siarkowa linia (LHS), ok. 400km.

W latach 1950-1985 długość eksploatowanych linii kolejowych wzrosła

z 26 312km do 27 185km. Od połowy lat 80. Postępował jednak jej

systematyczny spadek. Gęstość sieci kolejowej na 100 km² zmniejszyła

się z 8,7km w 1980 r. na 7,5km w 1995 r., co sytuowało Polskę na 7

miejscu w Europie. W latach 90. Nastąpił spadek długości linii kolejowych

w Polsce w wyniku likwidowania nierentownych tras. Ograniczenie

przewozów kolei spowodowane zostało spadkiem wydobycia surowców,

zmniejszeniem wielkości produkcji przemysłowej, wzrostem bezrobocia

i dużym tempem motoryzacji i większą elastycznością transportu

samochodowego.

Do najważniejszych szlaków kolejowych odznaczającym się największym

natężeniem ruchu należą: linie łączące GOP z portami Polski, Zgorzelec –

Medyka, Kuynowice – Terespol, Świnoujście – Chałupki, które są

obsługiwane przez zelektryfikowane linie dwutorowe. Głównymi węzłami

kolejowymi są miasta GOP-u, takie jak Katowice, Chorzów, Gliwice,

Zabrze oraz Warszawa, Kraków, Wrocław, Poznań.

Ponad 51% linii kolejowych normalnotorowych jest zelektryfikowanych.

Elektryfikacja przynosi wiele korzyści, m.in.:

a) zwiększa przeciętną prędkość komunikacyjną pociągów i przepustowość

szlaków kolejowych;

b) zmniejsza energochłonność transportu kolejowego, wpływa na spadek

kosztów jego funkcjonowania;

c) pozwala opierać funkcjonowanie kolei na krajowych surowcach

energetycznych, zmniejsza zapotrzebowanie gospodarki na importowane

paliwa płynne;

d) zmniejsza presję kolei na środowisko naturalne i sprzyja

bezpieczeństwu jej funkcjonowania;

e) umożliwia pełną automatyzację ruchu pociągów na szlakach

kolejowych.

Transportem kolejowym przewożony jest głównie węgiel kamienny (47,9%

ładunków ), metale i wyroby z metali (7,2%), kamienie (6,6%), rudy

(6,2%), ropa i przetwory naftowe (5,2%) oraz węgiel brunatny i koks

(4,1%).

Przejawem modernizacji linii kolejowej w Polsce jest wprowadzanie

połączeń Intercity i Euro City. Prowadzone są prace przygotowujące do

włączenia Polski w system superszybkich połączeń europejskich, np. linia

francuska TGV Paryż – Moskwa.

TRANSPORT SAMOCHODOWY

Źródło: zdjęcie opublikowane na stronie http://www.autostrada-a2.pl/pl/prasa/galeria/

Należy do najbardziej dynamicznie rozwijających się gałęzi transportu

lądowego w Polsce. W końcu lat 90. Polskie drogi użytkowane były przez

niemal pięciokrotnie większą liczbę pojazdów niż w 1980 r. zdystansował

on również transport kolejowy w przewozach pasażerskich. W 1995 r.

średnia odległość przewozu 1 tony ładunku koleją wynosiła 307km,

zaś samochodami – tylko 47km.

W ubiegłych latach znacznie wzrosła ilość eksploatowanych pojazdów

samochodowych:

a) autobusów z 83 tys. do 85 tys. jednostek;

b) samochodów ciężarowych z 0,8 mln do prawie 1,4 mln jednostek;

c) samochodów osobowych z 3,7 mln do 7,5 mln.

Gwałtowny wzrost liczby samochodów rodzi poważne konsekwencje:

a) jest rosnącą presją na środowisko naturalne;

b) nadmierne obciążenie dróg kołowych.

Drogi kołowe tworzą najdłuższą i najgęstszą sieć transportu

samochodowego. Drogi można podzielić na:

a) publiczne – dostępne dla wszystkich użytkowników (np. krajowe,

wojewódzkie, gminne);

b) niepubliczne – służą właścicielom lub użytkownikom gruntów (dojazdy

do gospodarstw, pól, lasów).

Średnia gęstość dróg kołowych w Polsce na 100 km² wynosi 74km, jest

dwukrotnie niższa niż we Francji, Holandii i Niemczech i jest różna

w poszczególnych regionach Polski. Generalnie jest ona wysoka na

obszarach uprzemysłowionych i gęsto zaludnionych, charakteryzujących

się zarazem najwyższymi wskaźnikami nasycenia samochodami

osobowymi. Przestrzenne rozmieszczenie dróg kołowych wykazuje dużą

rozpiętość. Obszar Polski północno-wschodniej odznacza się dużo niższymi

wskaźnikami gęstości dróg w stosunku do obszarów Polski południowej

i centralnej.

W 1995 r. w Polsce było 246km autostrad i 1146km dróg dwujezdniowych,

a na dzień dzisiejszy najdłuższy odcinek autostrady to, autostrada

A2:Nowy Tomyśl- Stryków(ok.240km), i na Dolnym Śląsku: Krzywa –

Legnica – Wrocław (93km). Są również autostrady znaczenie krótsze,

takie jak: Golnice – Krzywa (17km, A-12), Kołbaskowo – Szczecin (28km,

A-6), Kraków – Katowice (75km, A-4) i w pobliżu Piotrkowa

Trybunalskiego (16km, A-1).

Z każdym rokiem przybywa nam autostrad i dróg ekspresowych.

Rys.1 Przykładowa mapa odcinku autostrady A2

(Nowy Tomyśl-Konin)

Źródło: zdjęcie opublikowane na stronie http://www.autostrada-a2.pl/pl/prasa/galeria/

Rys.2 Przykładowa mapa odcinku autostrady A2

(Konin-Stryków)

(Konin-Stryków)

Źródło: zdjęcie opublikowane na stronie http://www.autostrada-a2.pl/pl/prasa/galeria/

Pod względem organizacyjnym transport samochodowy dzieli się na:

a) publiczny – obejmujący Przedsiębiorstwo Państwowej Komunikacji

Samochodowej (PPKS), prywatne i spółdzielcze firmy przewozowe oraz

taksówki;

b) specjalistyczny – przedsiębiorstwa transportowe, obsługujące określone

branże gospodarki;

c) gospodarczy – obejmujący pojazdy samochodowe w przedsiębiorstwach

nietransportowych, wykorzystywane do potrzeb własnych

przedsiębiorstwa.

W ostatnich latach powstało wiele prywatnych przedsiębiorstw

transportowych, utrzymujących połączenia na liniach krajowych

i zagranicznych.

ŻEGLUGA MORSKA

Źródło: zdjęcie opublikowane na stronie http://fr.wikipedia.org/wiki/Cargo_polyvalent

Wykonuje największą pracę przewozową (55% ogólnej ilości

tonokilometrów).W tymże roku przewiozła tylko 1,8% ogólnej masy

ładunków, za to na odległość – 6,6 tys. km.

Poszczególne porty specjalizują się w obsłudze określonych towarów:

a) Szczecin-Świnoujście – położony w pd.-wsch. części miasta wzdłuż

Odry i licznych sztucznych kanałów. Obsługuje węgiel kamienny, fosforyty,

rudy żelaza;

b) Gdańsk – stary port handlowy, łączący funkcje portu morskiego i

rzecznego. Leży nad Zatoką Gdańską i zachodnim ramieniem Wisły,

zwanej Wisłą Martwą. Obsługuje węgiel, siarka, ropa naftowa.

c) Gdynia – nowoczesny port sztuczny, zbudowany w okresie

międzywojennym. Obsługuje główną drobnicę, handel zbożem.

TRANSPORT LOTNICZY

Źródło: zdjęcie opublikowane na stronie http://www.exin.pl/pol/index.html

Cywilny transport lotniczy w Polsce zapoczątkowany został w 1919 r.

pierwszym przelotem z pasażerami na trasie z Poznania do Warszawy.

W 1923 r. uruchomiono regularne linie lotnicze z Warszawy do Gdańska

i Lwowa, a w 1929 r. powstało przedsiębiorstwo Polskie Linie Lotnicze

„LOT”. Obecnie transport ten stopniowo podlega modernizacji, wymianie

podlegają starsze typy samolotów. W 1992 r. oddano na Okęciu

w Warszawie duży i nowoczesny port lotniczy. PLL „LOT” obsługują ponad

50 linii zagranicznych i 6 krajowych. Połączenia zagraniczne prowadziły z

Warszawy do wszystkich ważniejszych stolic europejskich oraz do Nowego

Jorku, Chicago, Montrealu, Pekinu, Delhi, Bangkoku, Istambułu, Dubaju

i Kairu.

Największe porty lotnicze w Polsce:

a) Warszawa – Okęcie;

b) Kraków – Balice;

c) Gdańsk – Rębiechowo;

d) Wrocław – Strachowice;

e) Rzeszów – Jasionka;

f) Szczecin – Goleniów.

TRANSPORT WODNY ŚRÓDLĄDOWY

Źródło: zdjęcie opublikowane na stronie

http://www.navigar.ssi.net.pl/navi_037.htm#galeria

Odgrywa niewielką rolę w polskim systemie transportu. Udział owego

transportu w ogólnej ilości przewożonych towarów wynosi poniżej 1%.

Przewozy wykazują tendencję spadkową. W strukturze przewożonych

surowców największy udział mają surowce skalne (piasek, żwir), węgiel,

nawozy i rudy.

Żegluga śródlądowa dzieli się na:

a) zalewową;

b) rzeczną;

c) jeziorną.

Długość śródlądowych dróg żeglownych i spławnych wynosi ok. 6900km.

Największe znaczenie dla śródlądowego transportu wodnego ma Odra

z Kanałem Gliwickim, ponieważ łączy GOP ze Szczecinem i umożliwia

transport głównie węgla.

Czynniki ograniczające rozwój transportu śródlądowego:

a) duże wahania poziomu wód w polskich rzekach w ciągu roku;

b) brak regulacji największych rzek Polski i ich dopływów; Wisła

największą nieuregulowaną rzeką Europy;

c) stosunkowo długi okres zlodzenia, zwłaszcza rzek Polski wschodniej;

d) niedorozwój zaplecza portów.

Czynniki sprzyjające rozwojowi transportu śródlądowego:

a) korzystny układ dróg wodnych pokrywający się z głównym kierunkiem

przewozu masy towarów w Polsce;

b) spójność sieci rzecznej;

c) nadrzeczne położenie wielu okręgów przemysłowych kraju.

TRANSPORT PRZESYŁOWY

Źródło: zdjęcie opublikowane na stronie

http://www.elektrownie.com.pl/index.php?id=12&kgal=4&zoom=225

Podstawowe znaczenie mają linie przesyłowe energii elektrycznej oraz

różnego rodzaju rurociągi. Sieć elektroenergetyczna Polski składa się z linii

przesyłowych wysokiego napięcia, głównie 400 i 220 kV, łączących

elektrownie z wielkimi stacjami transformatorowymi usytuowanymi

w miejscach największego poboru prądu oraz z linii doprowadzających

prąd do lokalnych stacji transformatorowych i do poszczególnych

odbiorców.

TRANSPORT RUROCIĄGOWY

Źródło: zdjęcie opublikowane na

stroniehttp://pl.wikipedia.org/wiki/Grafika:Portugal_pipeline.jpg

Służy głównie do przesyłania ropy naftowej i produktów naftowych, gazu

ziemnego i węglowego oraz wody. Eksploatuje się ok. 2,3 tys. km sieci

magistralnej rurociągów naftowych, którymi przetoczono ponad 33 mln

ton ropy naftowej i jej pochodnych. Najważniejsze są dwa rurociągi:

ropociąg „Przyjaźń”, biegnący z Rosji przez Płock do Niemiec oraz ropociąg

łączący Gdańsk z Płockiem.

Odkrycie w latach 50. Bogatych złóż gazu ziemnego w okolicach

Przemyśla, Lubaczowa, Mielca i Bochni umożliwiło budowę nowych

gazociągów: przez Tarnów i Kraków do GOP-u oraz przez Puławy i Lublin

do Warszawy, gazociąg ten został następnie przedłużony na północ do

Olsztyna, a w kierunku północno-zachodnim – do Płocka, Torunia,

Grudziądza i Gdańska. Siecią gazową we wschodniej części kraju

rozprowadzany jest gaz z Podkarpacia oraz gaz importowany z Ukrainy.

Główny węzeł rozdzielczy gazu ziemnego na Podkarpaciu znajduje się

w Jarosławiu.

Zachodnia część kraju zaopatrywana jest w gaz ziemny wydobywany

od lat 60. w południowej Wielkopolsce. Jest on doprowadzany m.in. na

Górny Śląsk, do Poznania, Szczecina, Słupska i Koszalina. Zachodnia

Polska zaopatrywana jest ponadto w gaz wysokometanowy z Podkarpacia,

Rosji i Ukrainy. Dociera on m.in. do Włocławka i Polc, a na południu

kraju do Tarnowa, Puław i Kędzierzyna.

Występujące na terenie kraju gazociągi, ze względu na rodzaj

przesyłanego paliwa, należą do trzech systemów:

a) gazu wysokometanowego;

b) gazu zaazotowanego;

c) gazu przemysłowego.

Literatura 1.Basiewicz T, Gołaszewski A, Rudziński I „Infrastruktura Transportu” Wydawnictwo PW 2002r. 2.Zalewski P, Siedlecki P, Drewnowski A „Technologia transportu kolejowego” Wydawnictwo WKŁ 3.Internet: http//pl.wikipedia.org.wiki/Transport_lotniczy

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome