Medycyna paliatywna - Notatki - Medycyna, Notatki'z Medycyna. Poznan University of Medical Sciences
jeden_i_pol
jeden_i_pol8 March 2013

Medycyna paliatywna - Notatki - Medycyna, Notatki'z Medycyna. Poznan University of Medical Sciences

PDF (378.4 KB)
8 strona
1000+Liczba odwiedzin
Opis
Notatki dotyczące tematów z dziedziny medycyny: medycyna paliatywna; ogólne zasady rehabilitacji osób w stanach terminalnych, upadki.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 8
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
MEDYCYNA PALIATYWNA

MEDYCYNA PALIATYWNA

Ogólne zasady rehabilitacji osób w stanach terminalnych.

OPIEKA PALIATYWNA – aktywna, całościowa opieka nad chorym i jego rodziną

sprawowana przez wielodyscyplinarny zespół w okresie, kiedy wyleczenie nie jest już

możliwe

ZESPÓŁ WIELODYSCYPLINARNY:

- lekarz - pielęgniarka - psycholog - pracownik socjalny - fizjoterapeuta - terapeuta zajęciowy - kapelan

HOSPICJUM- PALIUM

-Hospes- gość gościnność

-Hospitium, hospitality,hospital,hostel

-Gościnność serca

-Palium- płaszcz, paliare- okrywać, maskować

-„śmierć otulona życiem”

-1. hospicjum- Hospicjum św. Krzysztofa w Londynie- lata 60-te

-1976 r. – początki hospicjum w Polsce- Nowa Huta

LECZENIE OBJAWOWE- postępowanie ukierunkowane no uśmierzenie bólu i innych

dokuczliwych objawów towarzyszących chorobie nowotworowej i innym ostrym i

przewlekłym chorobom.

LECZENIE PALIATYWNE- postępowanie mające na celu złagodzenie, zmodyfikowanie

oznak, w tym objawów postępującej, nie poddającej się leczeniu przyczynowemu choroby

nowotworowej lub innej choroby przewlekłej, postępującej o niekorzystnym rokowaniu.

Leczenie paliatywne jest ukierunkowane na niesienie ulgi w cierpieniu – uśmierzanie

dolegliwości, jest ważną składową leczenia objawowego.

Rehabilitacja w opiece paliatywnej

Re- ponownie, habilis- zręczny, sprawny

Chory terminalnie- czas przeżycia do roku

Równorzędne cele rehabilitacji w opiece paliatywnej

MEDYCZNE PSYCHOSPOŁECZNE

- utrzymanie optymalnej sprawności i

wydolności

- zachowanie możliwej samodzielności

- zapobieganie powstawaniu powikłań

wynikających z progresji choroby

- zaspokojenie naturalnej potrzeby ruchu i

aktywności

-zmniejszenie uczucia osamotnienia, poczucia

odrzucenia

-akceptacja człowieka- chorego ciała,

wyglądu

-poszanowanie godności osoby i jej

aktualnych potrzeb

-zapobieganie stanom zwątpienia,

wynikającym z braku aktywności,

samodzielności, ruchu

docsity.com

Specyfika usprawniania:

-dynamiczne działanie dostosowane do stanu funkcjonalnego i psychicznego pacjenta

-stałe modyfikowanie programu usprawniania

-uwzględnienie aktualnych potrzeb i możliwości chorego

-„ małe cele”

możliwości realizacji postępowania rehabilitacyjnego zależą od:

-woli pacjenta

-czynników medycznych- zaawansowania choroby

-chorób współistniejących np. sercowo- naczyniowych, zwyrodnień stawów

-stanu intelektualnego i emocjonalnego pacjenta

-stanu świadomości (możliwości współpracy)

-świadomości choroby, stanu i akceptacji

-zaangażowania rodziny i bliskich w proces usprawniania

W procesie usprawniania terapeuta, by potrafić nawiązać kontakt z pacjentem, musi również

wiedzieć w jakim etapie odchodzenia znajduje się pacjent.

Etapy odchodzenia (wg. Elisabeth Kubler Ross)

1) zaprzeczenie i izolacja 2) gniew 3) targowanie się 4) depresja 5) pogodzenie się

Główne problemy pacjentów w stanie terminalnym:

 następstwa radykalnego leczenia

 akineza

 progresja choroby

 upadki

 przerzuty nowotworowe

NASTĘPSTWA RADYKALNEGO LECZENIA:

- CHEMIOTERAPIA: wymioty , biegunki, złe samopoczucie, zmiany naskórne

fizjoterapia możliwa już po 24-36 h po chemioterapii

- RADIOTERAPIA: wymioty, popromienne zwłóknienia tkanek, odczyny zapalne na

skórze( zmniejszenie elastyczności skóry), zmiany troficzne( zmiany ukrwienia i unerwienia),

zwłóknienia w pęcherzykach płucnych( spadek wydolności oddechowej), obrzęk, ból

fizjoterapia możliwa już po 24 h

- LECZENIE OPERACYJNE: blizny( ograniczenie ruchomości skóry, bloki skórne),

obawa przed ruchem, niezagojone rany( dreny, stomie, przetoki), wygląd rany

- FARMAKOTERAPIA: opioidy: senność, otępienie, urojenia, uzależnienie,

halucynacje, zawroty głowy, zaburzenia świadomości

AKINEZA- brak ruchu, bezruch osłabienie

- prowadzi do:

- atrofii mięśni( zmniejszenie masy i obwodu)

- obniżenia napięcia i siły mięśniowej

- zwiększenia męczliwości

- upośledzenia ukrwienia i odżywienia

Negatywne zmiany biochemiczne w mięśniach pojawiają się w 3-5 dniu bezruchu (spadek

syntezy białek, cytochromu i aktyny). Zmiany występują szybko, ważne jest zapobieganie lub

chociaż zminimalizowanie niekorzystnych efektów.

docsity.com

Konsekwencje akinezy w opiece paliatywnej:

- zaniki mięśniowe, przykurcze stawów - niewydolność oddechowa - zapalenie płuc, zachłyśnięcia - odleżyny - obrzęki limfatyczne - zakrzepica żył głębokich - zaparcia - zaburzenia ortostatyczne

UPADKI

Przyczyny upadków:

-neurologiczne: zaburzenia świadomości, padaczka, niedowłady, osłabienie

- sercowo- naczyniowe: zaburzenia ortostatyczne, spadki ciśnienia

- interakcje lub przedawkowanie leków uspokajających, przeciwbólowych i innych

- błędy popełniane przez personel lub opiekunów: brak asekuracji, neodpowiednie

zaopatrzenie ortopedyczne

Zapobieganie:

- odpowiednia asekuracja - odpowiedni dobór zaopatrzenia ortopedycznego: kula,

balkonik, wózek itd.

- adaptacja mieszkania - odpowiednie obuwie- z piętą ,na gumowej podeszwie,

zapinane na rzepy

- weryfikacja leczenia farmakologicznego

Przeciwwskazania do kinezyterapii:

- wymioty( ostatnie 24-36 h)

- chemioterapia, radioterapia( ostatnie 24h)

- niebezpieczna niemiarowość serca

- niestabilne nadciśnienie tętnicze

- ostre zapalenie żył lub zakrzepica żył głębokich

- niewydolność oddechowa

Ostrożnie gdy:

- przerzuty nowotworowe do kości

- guz mózgu z obrzękiem

- nudności, wymioty- gdy są permanentne, o niedużej intensywności i nieuciążliwe dla

pacjenta to można ćwiczyć

- temperatura powyżej 38 stopni

Fizykoterapia jest bezwzględnie przeciwskazana w zastosowaniu bezpośrednio na zmianę

nowotworową.

Dylematy:

- właściwy moment odstąpienia od rehabilitacji - dialog z rodziną- przedstawienie celu rehabilitacji - „trudne pytania” - ograniczona możliwość zastosowania wielu procedur

docsity.com

Fizjoterapia u chorych nowotworowych

Pacjent nowotworowy- cechy:

-kaheksja- wyniszczenie nowotworowe, wychudzenie

- objawy:

- ból

- zmęczenie

- duszność, kaszel

- krwawienie

- trudności w połykaniu, nudności , wymioty, biegunka, zaparcia, czkawka

- trudności w oddawaniu moczu

- niedowłady, porażenia mięśni, zaburzenia czucia

- zaburzenia funkcji poznawczych, depresja

Cel terapii- osiągnięcie jak najwyższej jakości życia, zarówno chorego jak i jego rodziny.

Główne problemy pacjenta nowotworowego:

 radioterapia

 chemioterapia

 przerzuty wielonarządowe

 leczenie przeciwbólowe

 akineza

 progresja choroby RADIOTERAPIA- stosowana w celu zniszczenia guza, ale również by złagodzić ból kostny

PRZERZUTY WIELONARZĄDOWE- najczęstsze przerzuty do kości to:

-rak piersi

-rak narządów rodnych

- rak prostaty

- rak trzustki

-rak płuc

Fizjoterpia w przerzutach do kości:

-Kinezyterapia:

-niepełny zakres ruchu ( bo zaburzona mechanika i wytrzymałość kości)

-bez dużych przeciążeń- bez ćwiczeń oporowych i obciążających

- jeśli przerzut do kręgosłupa- uwaga na dodatkowe przeciążenia( sposób

siadania, sposób podnoszenia ciężarów, bez gwałtownych skrętów)

- zaopatrzenie ortopedyczne- gorsetowanie;

- gorset Juweta- stabilizacja odcinka Th lub L

- sznurówka wysoka z podpaszkami

- Fizykoterapia- nie wolno robić zabiegów fizykalnych bezpośrednio na zmianę

nowotworową!!! ale na inne okolice jako zabieg przeciwbólowy:

- ciepło- uwaga , bo to zabieg ogólnoustrojowy!!! - elektro- TENS- przeciwbólowy - krio- uwaga na przerzuty

Pozycja w łóżku:

- przeciwbólowa dla pacjenta

- biodra i barki- w lekkim odwiedzeniu

- łokcie i kolana- w lekkim zgięciu

- częsta zmiana pozycji

- bezpieczna i wygodna

- duszność- pozycja półsiedząca

docsity.com

Guz mózgu: zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia psychiczne: lęk, depresja, splątanie

myślowe( przyczyna: guz i leki- sterydy),nagła zmiana osobowości zwiększone ciśnienie

śródczaszkowe

Fizjoterapia:

- bez pionizacji - bez ćwiczeń w dużych stawach: barkowe, biodrowe (bo

zwiększają ciśnienie śródczaszkowe)

LECZENIE PRZECIWBÓLOWE

Bóle nowotworowe

RECEPTOROWE NEUROPATYCZNE

-trzewne

-kostne

-z tkanek miękkich( obrzęki, owrzodzenia)

-mięśniowe

-wzmożone ciśnienie śródczaszkowe

-z ucisku na korzeń nerwu rdzeniowego

-neuropatie

-pleksopatie( bardzo duża tkliwość tkanek)

-bóle fantomowe

- z kompresji rdzenia

Zasady leczenia bólów nowotworowych:

1) doustnie- by mouth 2) w regularnych odstępach czasu- wg. zegarka- by the clock 3) według trójstopniowej drabiny analgetycznej- by the ladder 4) w dawkach dobranych indywidualnie 5) niezbędna szczegółowa ocena bólu i monitorowanie leczenia

Jeśli pacjent nie potrafi połykać stosuje się inne drogi podania leku:

-cewnik zewnątrzoponowy- podaje się lek miejscowo znieczulający, opanuje on ból

kostny, czego nie zrobią tabletki lub zastrzyki

-dożylnie ( tętnica szyjna, podobojczykowa)

-podskórnie („motylek”)

-plastry przeciwbólowe

Pozostała metodyka fizjoterapii jak w rehabilitacji osób w stanach terminalnych.

docsity.com

Postępowanie z pacjentami z obrzękiem limfatycznym

Rodzaje obrzęków limfatycznych:

-PIERWOTNY

- wrodzony- zaburzenia rozwojowe naczyń chłonnych lub węzłów chłonnych

- przedwczesny- pojawia się w okresie dojrzewania w wyniku infekcji lub urazu

- późny- po 30 r.ż., w wyniku infekcji, urazu lub ciąży

- WTÓRNY- zamknięcie naczyń limfatycznych- czynniki:

- zewnętrzne: ucisk, guz - wewnętrzne: bakterie- paciorkowce - pasożyt- filaria - uraz- złamanie, zwichnięcie - chirurgiczne usunięcie węzłów chłonnych - radioterapia - brak funkcji kończyny( w wyniku porażenia lub niedowładu)

Przyczyny obrzęków w opiece paliatywnej:

- wycięcie węzłów chłonnych - ucisk nowotworu - przerzut do węzła chłonnego - stan zapalny węzłów chłonnych - zwłóknienie węzłów chłonnych w wyniku radioterapii

Cechy obrzęku limfatycznego:

- nie boli

- skóra bez zmian

- miękki

- istnieje ryzyko nowotworzenia (mięsakonaczyniak chłonny)

Przebieg obrzęku limfatycznego:

1) Okres utajenia- nie ma obrzęku tkanek miękkich, podejrzewane ograniczenie przepływu limfy można potwierdzić badaniem funkcjonalnej limfoscyntygrafii

2) Okres I – miękki, ciastowaty,bogatobiałkowy wysięk w przestrzeni okołonaczyniowej samoistnie ustępuje w spoczynku lub po uniesieniu kończyny do góry

3) Okres II – twardy, zwłóknienia, nie ustępuje samoistnie 4) Okres III – „słoniowacizna”, twarde tkanki, zwłóknienia, zniekształcenia, ryzyko

powikłań róży, grzybicy, przetok limfatycznych, rogowacenia tkanki podskórnej

Cel rehabilitacji: poprawa jakości życia

Działania:

-redukcja obrzęku

-zmiękczenie tkanek

-poprawa ruchomości w stawach

Kompleksowa terapia przeciwobrzękowa:

 Masaż limfatyczny, manualnydrenaż limfatyczny

 Kompresjoterapia

 Ćwiczenia fizyczne

 Profilaktyka MASAŻ LIMFATYCZNY, MANUALNY DRENAŻ LIMFATYCZNY

-Wykorzystuje się skłonność naczyń limfatycznych do nasilenia aktywności

motorycznej w następstwie mechanicznego rozciągania ścian w wyniku powtarzalnego,

delikatnego ucisku splotów podskórnych;

-Zwiększenie przepustowości już istniejących oraz pobudzenie tworzenia nowych

połączeń ze zdrowymi, leżącymi w sąsiedztwie drogami spływu (połączenia pachowo-

docsity.com

pachowe, pachwinowo-pachwinowe, pachwinowo-pachowe)-Manualny drenaż limfatyczny-

metodyka:

-kombinacja ruchów obrotowych, posuwistych oraz pompujących

-każdorazowo dwie fazy:

- uciskowa-umożliwia przesunięcie zalegającego płynu w kierunku określonej stacji spływu

- odciążenia- umożliwia ponowny napływ płynu wysiękowego w okolicę drenujących naczyń

-ruchy w rytmie 1-sekundowym z 5-7 krotnym powtórzeniem w danej okolicy;

częstsze powtarzanie ruchów w jednym miejscu może prowadzić do niepotrzebnego czy

wręcz szkodliwego wzmożenia ucieplenia-odpowiednia siła ucisku i unikanie

bezefektywnych ruchów ślizgających

-rozpoczynać zawsze od części bliższej kończyny, najlepiej od niezmienionych,

wydolnych stacji spływu, i kontynuować w kierunku dalszym co powoduje wcześniejsze

opróżnienie wydolnych stacji spływu i przygotowanie ich na przyjęcie zwiększonych ilości

chłonki !!!- nie prowadzi się drenażu w przypadku rozsianego procesu nowotworowego

KOMPRESJOTERAPIA

Stosowanie ucisku zewnętrznego może podwyższyć ciśnienie wewnątrztkankowe, stanowiące

formę biernej obrony przed narastaniem obrzęku, a także może doprowadzić do częściowego

lub też całkowitego zaniku zwłókniałej tkanki w przestrzeni pozanaczyniowej

Rodzaje kompresjoterapii:-I faza – opaski elastyczne utrzymywane przez całą dobę, także

podczas nocnego spoczynku, w celu ewakuacji bogatobiałkowego wysięku; bandażowanie

II faza – kontynuowanie kompresjoterapii przy użyciu pończoch elastycznych tylko

podczas mobilizacji chorego.

Metodyka kompresjoterapii

-U chorych z obrzękami limfatycznymi każdorazowo stosuje się najwyższą, tolerowaną przez

chorego klasę kompresji

-Przeciwwskazane jest stosowanie kompresji ze zmniejszającą się w kierunku bliższym siłą

ucisku

-Bandażowanie rozpoczyna się każdorazowo od najbardziej dystalnie ułożonych części

kończyn, tzn. od palców;

-Stosowanie bandaży o zmniejszonej elastyczności, w celu osiągnięcia wysokiego ćiśnienia

pod założoną opaską;

-Konieczność stosowania opasek elastycznych w ciągu całej doby w I fazie leczenia wymaga

zastosowania techniki bandażowania uniemożliwiającej przemieszczenie się poszczególnych

warstw;

-Duży ucisk wywołany przez opaskę może prowadzić do powstania odleżyn lub też do

zapalenia kaletek czy ścięgien-Bandażowanie- można bandażować w przypadku rozsianego

procesu nowotworowego- by przywrócić funkcje kończyny( nie robi się jednak wtedy

drenażu!!!); bandażuje się na napiętych mięśniach, bo to gwarantuje, że krew odpłynie

-Kompresję można zwiększyć przez ilość nałożonych bandaży- im więcej warstw tym

większy ucisk, zwiększenie ucisku można również uzyskać przez włożenie gąbeczki

ĆWICZENIA FIZYCZNE

Ćwiczenia fizyczne mają optymalizować funkcjonowanie pompy mięśniowej doprowadzając

do obniżenia ciśnienia panującego w układzie żylnym i w efekcie ograniczyć natężenie

filtracji. Porównywalny wpływ na naczynia ma aktywny skurcz mięśni, jak również czynne i

docsity.com

bierne zginanie stawów - Ćwiczenia Burgera- w uniesieniu kończyny, uniesienie można

zapewnić przez klin lub pomoc terapeuty

- Ćwiczenia czynne- chodzenie w bandażach, intensywność ćwiczeń umiarkowana

PROFILAKTYKA:

-pielęgnacja skóry- neutralne pH

-unikanie wysiłków o dużej intensywności

- pozycja ułożeniowa kończyny na noc- na podwyższeniu- kąt 30 stopni,

odciążenie na całej długości kończyny

- nie uciskanie kończyny (np. zbyt ciasną bielizną)

- unikanie skaleczeń, zadrapań, ran( bo to wrota zakażenia- ryzyko powikłań

róży, grzybicy itd.)

- ochrona przed ukąszeniem przez owady

- utrzymywanie prawidłowej masy ciała

- nie narażanie na bardzo wysokie lub niskie temperatury

Przeciwwskazania do terapii obrzęków limfatycznych:

- obrzęk sercowy - każdy ostry stan zapalny - ból - ostre zakrzepowe zapalenie żył - zakrzepica żył głębokich - niewydolność serca - zaburzenia obwodowego krążenia tętniczego - zespół nerczycowy i inne stany niedoboru białka - niejasne przyczyny obrzęku

docsity.com

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome