Leasing forma finansowania długookresowego - Notatki - Rachunkowość - Część 1, Notatki'z Rachunkowość finansowa. University of Lódz
stokrotka80
stokrotka8019 March 2013

Leasing forma finansowania długookresowego - Notatki - Rachunkowość - Część 1, Notatki'z Rachunkowość finansowa. University of Lódz

PDF (258.9 KB)
25 strona
1Liczba pobrań
861Liczba odwiedzin
Opis
Notatki przedstawiające zagadnienia z zakresu rachunkowości: leasing forma finansowania długookresowego.Część 1.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 25
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.

           

  Poznań 2009  

 

 

PRACA LICENCJACKA

MAGDALENA GOIŃSKA

LEASING FORMĄ FINANSOWANIA DŁUGOOKRESOWEGO

 

 

 

 

PROMOTOR

Dr Katarzyna Kuśnierek

KIERUNEK STUDIÓW: Zarządzanie SPECJALNOŚĆ: Finanse i Rachunkowość  

 

2   

Spis treści Strona:

Wstęp ………………………………………………………………………………....3

Rozdział I ……………………………………………………………………………..5

Charakterystyka leasingu……………………………………………………...5

1.1. Historia leasingu w Polsce…………………………………………………....5

1.2. Współczesne pojęcie leasingu………………………………………………...7

1.3. Klasyfikacja leasingu: ……………………………………………………….9

1.3.1. Leasing operacyjny. ………………………………………………….11

1.3.2. Leasing finansowy …………………………………………………...11

1.3.3. Inne formy leasingu ……..…………………………………………...12

1.4. Zalety i wady leasingu: ……………………………………………………..15

Rozdział II …………………………………………………………………………..17

Transakcje leasingowe. ……………………………………………………...17

2.1. Podmioty transakcji leasingowych………………………………………...17

2.2. Przedmiot transakcji leasingowych………………………………………...25

2.3. Umowa leasingowa………………………………………………………...28

2.4. Zakończenie umów leasingowych…………………………………………32

Rozdział III…………………………………………………………………………35

Leasing w Polsce w latach 2000-2008 ……………………………………..35

3.1. Rozwój działalności leasingowej w Polsce ………………………………..35

3.2. Specyfikacja leasingu………………………………………………………41

Zakończenie ……………………………………………………………..……..44

Bibliografia …………………………………………………………………….45

Wykaz tabel, rysunków, wykresów. …………………………………………..46

3   

Wstęp

Niniejsza praca została napisana w celu przedstawienia i zapoznania się z leasingiem

jako formą finansowania inwestycji długookresowych w przedsiębiorstwie.

Leasing jest coraz częściej spotykanym zjawiskiem w Polsce i zyskuje coraz większą

popularność wśród naszych przedsiębiorstw. Dzieje się tak dlatego, że jest on jednym z

nowszych źródeł pozyskiwania kapitału, bez którego firma nie mogła by rozszerzać swojej

działalności. Spopularyzowanie leasingu w naszej przekształcającej się gospodarce jest

niezmiernie ważne, gdyż przyczynia się on do dokonania przewartościowania w

dotychczasowym podejściu podmiotów gospodarczych do problematyki znajdowania źródeł

kapitału.Wykracza ona poza dotychczas znane metody w tym zakresie.

Rozwój leasingu i jego form zdecydował o tym, że stał się on metodą finansowania i

kredytowania inwestycji dla małych i średnich przedsiębiorstw.

Coraz częściej na naszym rynku pojawiają się takie firmy leasingowe, które świadcząc swoje

usługi, przynoszą korzyści zarówno sobie /zyski z działalności/ jak i innym firmom

korzystającym z ich działalności. W związku z wysokimi nakładami inwestycyjnymi

niezbędnymi dla uruchomienia produkcji oraz niesłychanie szybką w warunkach rewolucji

naukowo-technicznej moralną amortyzacją środków trwałych leasing zyskuje coraz więcej

zwolenników.

Celem pracy jest ukazanie roli i znaczenie leasingu jaką odgrywa on jako poza ,bankowe

źródło pozyskiwania kapitału oraz określenie jego wpływu na finansowanie kapitału

przedsiębiorstwa , który potrzebny jest firmie na dalszy rozwój.

W związku z powyższym praca składa się z III rozdziałów.

W rozdziale I przedstawiona została ogólna charakterystyka leasingu. Jak i początki

jego powstawania w Polsce. Omówione zostały w nim podstawowe pojęcia związane z

leasingiem. A także przedstawiono jego wady i zalety.

W rozdziale II przedstawiono przedmiot transakcji leasingowych. Dokonano również

charakterystyki podmiotów uczestniczących przy zawieraniu transakcji leasingowych.

Przedstawione zostały również sposoby zawierania i rozwiązywania umowy leasingowej.

W rozdziale III został przedstawiony leasing na rynku polskim w latach 2000-2008.

Omówiony został ogólny rozwój tej formy finansowania w Polsce .

Prezentacja leasingu w pracy ma wskazać na jego atrakcyjność jako formy

długookresowego finansowania inwestycji. Całość pracy została napisana w oparciu o studia

4   

literaturowe z zakresu problematyki leasingu i jego rozwoju w Polsce w ostatnich latach.

Praca jest usystematyzowaniem wiedzy na temat leasingu .Całość kończą krótkie wnioski.

5   

Rozdział I

Charakterystyka leasingu

1.1. Historia leasingu w Polsce

Początków współczesnego leasingu upatruje się już w czasach starożytnych. Pierwsze

transakcje polegające na oddaniu rzeczy do czasowego korzystania w zamian za ustaloną

opłatą zawierano w cywilizacjach Egiptu i Mezopotamii ok. 3 tysiące lat p.n.e1. Dowody

zawierania umów najmu i dzierżawy można odnaleźć także w państwie Sumerów. Świadczą o

tym dokumenty sporządzane pismem klinowym , począwszy od XXX w p.n.e2

W Polsce leasing jest bardzo młodym zjawiskiem gospodarczym, dużo młodszym

niż choćby w stanach Zjednoczonych. Jego unormowania i określenia w przepisach podjęła w

projekcie ustawy z czerwca 1981 roku o stosunkach cywilnoprawnych w handlu

międzynarodowym, Komisja Eksportów ds. Opracowania Kodeksu Handlowego

Międzynarodowego, która została powołana do życia w maju 1977 roku przez Ministra

Handlu Zagranicznego i Gospodarki Morskiej. Projekt ten określał leasing jako „najem na

czas używalności rzeczy” i był on szczególnym rodzajem najmu.

Od najmu różniło leasing jednak to iż:

 Zakładano, że przedmiot najmu zostanie całkowicie wykorzystany w stosunku

wynajmującego z tym samym najemcą

 Czynsz płacony przez wynajmującego w całym okresie najmu jest porównywalny z

ceną sprzedaży

Ponieważ przeniesienie własności rzeczy stanowiło ewentualność, w związku z tym

leasing nie mógł być bezpośrednio utożsamiany ze sprzedażą na raty.

Powyższy projekt nie uzyskał jednak rangi aktu prawnego. W związku z tym firmy,

które były zainteresowane leasingiem, nie pozostało nic innego jak zawierać umowy

leasingowe na zasadzie jaka obowiązywała w Polsce, swobody umów. Została ona

                                                             1 M. Okręglicka Leasing Aspekty prawne, organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo Difin, Warszawa 2004,  s.11  2 Tamże s. 11 

6   

sformułowana w art. 353 kodeksu cywilnego3 Zgodnie z jej brzmieniem strony zawierające

umowę mogą ułożyć stosunek prawny według własnego uznania. Treść i cel nie mogą się

sprzeciwiać naturze ustawy ani zasadom współżycia społecznego. W praktyce leasingowej

sprzeczność treści i celu umowy z ustawą lub zasadami współżycia społecznego nie powinno

nastręczać istotnych trudności. Warto tu nadmienić iż chodzi o sprzeczność z bezwzględnie

obowiązującymi przepisami prawa stanowionego, nie zaś względnie obowiązującymi.

Powszechnie zaczęto stosować leasing w Polsce dopiero na początku lat 90-tych.

Wcześniej tego typu umowy były zawierane niezwykle rzadko. Duże zainteresowanie tą

formą kredytowania i wspierania obrotu dobrami inwestycyjnymi nastąpiło po wejściu w

życie ustawy z dnia 23 grudnia 1988 o działalności gospodarczej4 oraz o działalności

gospodarczej z udziałem podmiotów zagranicznych5. Dokonały się wówczas wielkie zmiany

ustrojowe, które wyzwoliły uśpiony potępiał gospodarczy. Wówczas zaczęły powstawać

nowe przedsiębiorstwa które potrzebowały kapitału i dóbr inwestycyjnych. Leasing nadawał

się do tego celu znakomicie gdyż osoba finansująca ponosiła mniejsze ryzyko niż w

przypadku zaciągnięcia kredytu. Firmy które zdecydowały się zawrzeć umowę leasingową

mogły skorzystać z szeregu korzystnych regulacji podatkowych, co czyniło tą umowę

atrakcyjniejszą.

Na przełomie lat 1990/1991 pojawiły się w Polsce pierwsze spółki leasingowe,

których leasing stanowił podstawowy przedmiot działalności. Z każdym rokiem ilość spółek

leasingowych się zwiększała, część z nich to spółki z „joint ventures” , które korzystały ze

zwolnienia z opłat podatku dochodowego przez okres 3 lat tak zwane „wakacje podatkowe”.

Najwięcej spółek leasingowych powstało w Polsce w latach 1995-19966

W rozwoju leasingu w Polsce przełomowe znaczenie miało rozpoczęte w połowie

1990 roku przekształcenie struktury własnościowej, polskiej gospodarki przede wszystkim w

drodze prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych. Pomimo iż ustawa z 13 lipca o

prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych nie wspomniano o leasingu, to jednak w

literaturze krajowej utarło się przekonanie, że powinien on być jedną z głównych form

prywatyzacji chociaż nie zapewnia on definitywnego przeniesienia własności tych

przedsiębiorstw w znaczeniu cywilnoprawnym, lecz jedynie stwarza taka możliwość7.

                                                             3 Zasada swobody umów została dodana do kodeksu cywilnego (Ustawa z dnia 23.04.1964 r. ) przez art. 1 pkt  48 ustawy z dnia 28 lipca 1990 – o zmianie ustawy kodeks cywilny (Dz. U. Nr 55 poz. 321)  4 Dz. U. Nr 41, poz. 324 z późniejszymi zmianami  5 Dz. U. Nr 41, poz. 325 z późniejszymi zmianami Ustawę zastąpiono ustawą o spółkach z udziałem  zagranicznym ( Dz. U. Nr 60, poz. 253 z późniejszymi zmianami) , z 14 czerwca 1991  6 Polski Rynek Leasingowy – Rocznik, edycja pierwsza, rok 1996, s. 6   7 M. Gołda Leasing, wydawnictwo Difin, Warszawa 2002 s. 20 

7   

Na początku roku 2000 w Polsce działało już dwieście firm leasingowych. Niestety na

skutek spadku obrotów ich ilość zmalała o połowę i nadal maleje. Konferencja

Przedsiębiorstw Leasingowych oszacowała iż obecnie na rynku działa niewiele ponad

pięćdziesiąt spółek leasingowych. Przy czym połowa z nich ogranicza się wyłącznie do

administrowania kontraktami zawartymi w latach wcześniejszych. Spadek obrotów firm

działających w Polsce stanowi swego rodzaju ewenement, gdyż w Europie notuje się wzrost

tych obrotów. Jedną z przyczyn tej sytuacji jest upadek jednej z największych, i jak by się

mogło wydawać najbezpieczniejszych spółek działających w tej branży jaką była BG Leasing

S.A.

Sytuacja ta doprowadziła do tego iż banki zaprzestały kredytowania działalności

leasingowych. Spowodowało to upadek niektórych firm. Pojawienie się długo oczekiwanych

regulacji podatkowych, mimo tego iż nie są one wyczerpujące i w pełni korzystne dla rozwoju

leasingu, pozwalają mieć nadzieję, iż ta niekorzystna tendencja zmieni swój charakter.

1.2. Współczesne pojęcie leasingu

Leasing mimo to iż ma długą historie nadal uważany jest za nowy instrument gospodarczy,

bezpośrednio związany z obrotem dobrami, towarami, finansowaniem i kredytowaniem.

Leasing na przestrzeni ostatnich lat był różnorodnie definiowany. Spowodowane to zostało

wprowadzonymi na przestrzeni ostatnich lat różnego rodzaju regulacjami prawno-

podatkowymi. Dowodzi to iż rozumienie a co za tym idzie definiowanie jest różne. Powoduje

to szereg niekorzystnych następstw. Prowadzi to do tego iż ta sama umowa leasingu pod

kontem ustawy o podatku dochodowym spełnia kryteria ustawy a nie spełnia kryteriów

kodeksu cywilnego. Rozbieżności te nie są jednak na tyle duże i uciążliwe by mogły istotnie

wpłynąć na rozwój leasingu.

Definicja leasingu według słownika wyrazów obcych ma następujące brzmienie.

Słowo „leasing” pochodzi z języka angielskiego. Słowniki lingwistyczne tłumaczą „leasing”

jako formę dzierżawy, gdyż „to lease” znaczy: wziąć, (oddać) w dzierżawę . Bliższe

określenie wg Słownika Wyrazów Obcych PWN: „ leasing” to wyrażenie ekonomiczne,

oznaczające „ formę dzierżawy maszyn, urządzeń, środków transportu, a także

nieruchomości, polegająca na ich odpłatnym użytkowaniu z prawem wykupu po upływie

określonego terminu” 8.

                                                             8 M. Bońko, Wielki Słownik Wyrazów obcych PWN, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007, s. 527 

8   

Natomiast definicja umowy leasingu określona dla celów podatkowych jest znacznie

szersza od tej definiowanej przez słownik jak i od tej jaką jest w kodeksie cywilnym. Umowa

leasingu dla celów podatkowych to każda umowa na mocy której jedna ze stron zwana

„finansującym” oddaje odpłatnie do użytkowania i pobierania pożytków na warunkach

określonych w ustawie drugiej stronie „Korzystającemu” Najistotniejsze różnice między

podatkową definicją a ta określoną przez kodeks cywilny prezentuje poniższa tabela9

Tabela 1

Leasing według kodeksu cywilnego i ustawy o podatku dochodowym

Kodeks cywilny Ustawa o podatku dochodowym

 Leasingiem jest wyłącznie umowa określona

w art. 709-709kodeksu cywilnego

 Leasingiem jest umowa nazwana w kodeksie

cywilnym, a także każda inna, która spełnia

warunki określone w ustawie o podatku

dochodowym

 Przedmiotem leasingu może być wyłącznie

rzecz która zgodnie z art. 45 kodeksu

cywilnego jest przedmiot materialny – rzecz

ruchoma lub nieruchomość

 Przedmiotem leasingu są tylko niektóre rzeczy –

podlegające amortyzacji środki trwałe, a także

grunty oraz nie zaliczone do rzeczy -

podlegające amortyzacji wartości niematerialne i

prawne

 Korzystający jest zobowiązany do zapłaty na

rzecz finansującego wynagrodzenia

pieniężnego w uzgodnionych ratach,

równych, co najmniej, cenie nabycia rzeczy

przez finansującego

 Suma opłat ustalonych w umowie, pomniejszona

o należny VAT, musi odpowiadać co najmniej

wartości początkowej środków trwałych lub

wartości niematerialnych i prawnych. Jeżeli w

umowie została określona cena, po której

korzystający ma prawo nabyć przedmiot umowy

po zakończeniu podstawowego okresu tej

umowy, cenę te uwzględnia się w sumie opłat

 Umowa powinna być zawarta na czas

oznaczony, przy czym określenie czasu

trwania umowy leży w gestii stron tej umowy

 Umowa powinna być zawarta na czas

oznaczony, w przypadku umów leasingu

„operacyjnego” - nie krótszy niż określony w

ustawie

Źródło: M. Gołda, Leasing, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa 2002, s. 25

                                                             9 Por. M. Gołda, Leasing, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa 2002, s. 23 

9   

1.3. Klasyfikacja leasingu Leasing nie jest jednolita formą finansowania inwestycji. Z pewnością w każdym z

państw można by wyróżnić wiele odmian leasingu , znacznie się od siebie różniących.

Należałoby zatem analizować przede wszystkim prawno-ekonomiczne skutki realizacji

poszczególnych rodzajów leasingu a nie jego całości. Prezentując różne formy leasingu,

należałoby określić kryteria ich wyodrębnienia co daje możliwość jego pełniejszego

usystematyzowania . oczywiście poszczególne formy się zazębiają czyli leasing operacyjny

może być zarówno leasingiem pośrednim jak i bezpośrednim, długoterminowym i

krótkoterminowym. Najlepiej taki podział leasingu obrazuje schemat 10

                                                             10 Por. M. Okręglicka, Leasing aspekty prawne, organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa  2004, s. 26 

10   

Schemat nr 1

Podział leasingu wg określonych zasad.

Żródło: M.Okręglicka , Lesing aspekty prawne organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo

DIFIN, Warszawa, 2004, s.2

Kryteria podziału leasingu 

Charakter prawno‐ podatkowy transakcji 

Liczba podmiotów 

Okres trwania umowy 

obciążenie stron  nakładami dodatkowymi 

Przedmiot umowy 

Waluta umowy 

Zakres usług  dodatkowych 

Oprocentowanie umowy 

Leasing operacyjny  Leasing finansowy 

Leasing bezpośredni  Leasing pośredni 

Leasing krótkoterminowy  Leasing długoterminowy 

Leasing o oprocentowaniu stałym  Leasing o oprocentowaniu zmiennym 

Leasing czysty  Leasing pełny

Leasing mokry  Leasing suchy 

Leasing złotówkowy  Leasing dewizowy 

Leasing ruchomości  Leasing nieruchomości

Zakres przestrzenny  Leasing krajowy  Leasing międzynarodowy 

11   

1.3.1. Leasing operacyjny.11

Klasyczna umowa leasingu operacyjnego polega na czasowym przekazaniu w użytkowanie

dobra inwestycyjnego, przy czym czas ten jest krótszy od okresu amortyzacji przedmiotu

leasingu, a zatem w czasie trwania okresu leasingu nie następuje pełna spłata ceny nabycia,

czy wyprodukowania rzeczy. W związku z tym, przedmiotem leasingu operacyjnego są

zazwyczaj dobra, które mogą być używane przez wielu kolejnych użytkowników i których

wartość początkowa jest wysoka. Umowy tego typu są więc zawierane z reguły na okres od 3

do 6 lat, z ewentualną możliwością wcześniejszego rozwiązania. Ponadto po wygaśnięciu

umowy przedmiot leasingu zwracany jest właścicielowi czyli leasingodawcy. Nie może być

zapisu w umowie o wykupie przedmiotu leasingu przez leasingobiorcę po jej zakończeniu. W

konsekwencji, przedmiot leasingu operacyjnego zaliczany jest do majątku leasingoawcy,

który ma prawo do odpisów amortyzacyjnych z tytułu posiadania rzeczy oraz do zwrotu

podatku VAT, którym obłożona była cena zakupu środka trwałego. Raty leasingowe, łącznie

z wpłatą początkową w całości stanowi dla leasingodawcy przychód a podatek VAT

doliczany do nich (22%) jest w całości podatkiem niezależnym. Płatności zatem z tytułu rat

leasingowych są w 100 % zaliczane do przychodów leasingodawcy, zaś dla leasingobiorcy

stanowią w 100 % koszty uzyskania przychodu. Leasing operacyjny będzie korzystny w

sytuacji, gdy leasingobiorcy zależy na jak najmniejszym zaangażowaniu posiadanych

wolnych środków finansowych oraz na uniknięciu czasochłonnej i skomplikowanej

procedury, z jaką z reguły ma do czynienia w przypadku starań o kredyt bankowy. Zaletą tego

typu leasingu jest również i to, że przedsiębiorca może korzystać z określonego dobra przez

czas dla niego najdogodniejszy, nie potrzebuje natomiast dokonywać zakupu tego dobra, aby

„mieć” go na stałe.

1.3.2. Leasing finansowy.12

W umowie leasingu finansowego mamy do czynienia z odwrotną sytuacją. Przedmiot

leasingu zaliczany jest do składników majątku leasingobiorcy, który dokonuje odpisów

amortyzacyjnych. Do kosztów uzyskania przychodu zalicza jedynie część „odsetkową”

czynszów leasingowych, a dla leasingodawcy tylko ta część czynszu stanowi przychód. Rata

                                                             11 Maria Dragunowicz, Izabela Herpolitańska, Wiesław Sendek, „Finansowanie działalności gospodarczej małych  i średnich przedsiębiorstw” Twiger 2005, str. 45  12 Tamże, str. 50 

12   

leasingowa jest podzielona na część kapitałową i odsekową. Część kapitałowa raty, czyli

kwota odpowiadająca spłacie wartości przedmiotu leasingu nie jest kosztem dla

leasingobiorcy ani przychodem dla leasingodawcy, natomiast część odsetkowa stanowi koszt

uzyskania przychodu dla leasingobiorcy. Mówiąc prościej, przedmiot leasingu finansowego w

bilansie leasingobiorcy występuje po stronie aktywów, zaś zobowiązania z tytułu umowy

leasingu – po stronie pasywów.

Czas trwania leasingu finansowego jest z reguły zbliżony do normalnego okresu zużycia

przedmiotu leasingu, co oznacza, że w okresie trwania leasingu przedmiot ten ulega

całkowitej amortyzacji i następuje całkowita spłata jego wartości początkowej. Umowy

leasingu finansowego są w związku z tym zawierane zawsze na czas oznaczony, zbliżony do

czasu gospodarczej używalności przedmiotu leasingu.

W odróżnieniu od leasingu operacyjnego, leasing finansowy zawiera klauzulę o wykupie

przedmiotu przez leasingobiorcę na zakończenie umowy. Po spłacie zatem ostatniej raty,

dochodzi do przeniesienia własności przedmiotu leasingu na leasingobiorcę. Umowa leasingu

finansowego jest więc bardzo podobna do umowy kredytowej jednak zasadnicza różnica tkwi

w przedmiocie umowy.

Leasing finansowy będzie korzystny dla przedsiębiorców, którzy ze względu na rodzaj

prowadzonej działalności gospodarczej mogą dokonywać wysokich odpisów

amortyzacyjnych i zakładają długi okres trwania leasingu.

W obrocie gospodarczym niejednokrotnie umowa leasingu, którą proponuje się klientom,

zawiera w sobie cechy zarówno leasingu operacyjnego, jak i finansowego. Z leasingu

operacyjnego wprowadza się do umowy wszelkie konsekwencje fiskalne oraz ewentualnie

krótszy czas spłaty rat (zwykle dwa – trzy lata). Jednakże rzecz oddana w leasing z założenia

nie jest przekazywana do czasowego używania, lecz od razu, w pierwszej umowie,

przewidziana jest opcja wykupu, co stanowi cechę leasingu finansowego.

1.3.3. Inne formy leasingu

Leasing pośredni13 jest to dominująca forma leasingu występująca na rynku polskim.

Charakteryzuje się tym iż występują trzy podmioty. Poza producentem i użytkownikiem

                                                             13 Maria Dragunowicz, Izabela Herpolitańska, Wiesław Sendek, „Finansowanie działalności gospodarczej małych  i średnich przedsiębiorstw” Twiger 2005, str. 55   

13   

występuje jeszcze pośrednik, najczęściej jest nim wyspecjalizowana firma leasingowa.

Leasing pośredni jest droższy od bezpośredniego, ponieważ przy kalkulowaniu opłacalności

tej formy leasingu trzeba wziąć pod uwagę prowizję dla firmy pośredniczącej. Umowy

zawierane są zawsze na dłuższy okres, a po jej zakończeniu przedmiot leasingu zostaje u

finansującego lub zostaje sprzedany osobie która ją użytkuje bądź osobie trzeciej.

Leasing bezpośredni14 obejmuje wszystkie te produkty które sam producent oddaje

do korzystania w zamian za opłatę. Producent jest leasingodawca i zachowuje prawo

własności oddanej w użytkowanie rzeczy, w umowie leasingu bezpośredniego występują

zatem dwie strony leasingodawca, którym jest wytwórca rzeczy i leasingobiorca. Przy

zawieraniu tego rodzaju umów można wyeliminować pośrednictwo firm leasingowych i

uzyskać produkt na korzystniejszych warunkach, nie obciążony prowizją dla pośrednika. Tym

samym leasingodawca zapewnia sobie większy zbyt towaru.

Rozwój leasingu w Polsce powoduje ciągłe powstawanie nowych form leasingu.

Wcześniejszy brak regulacji prawnej powodował, że na rynku pojawiały się bardzo

specyficzne formy, które dalece odbiegały od tradycyjnej formy leasingu powodowało to

znaczne naciąganie prawa podatkowego. W związku z tym pojawiły się takie formy leasingu

jak:

Leasing lombardowy 15 przeznaczony jest głownie dla klientów o słabszej kondycji

finansowej lub takich którzy posiadają nieewidencyjne przychody. Polega na ustaleniu

przez finansującego wysokiej opłaty wstępnej, która może wynosić nawet 50 %

wartości sprzętu i zwiększeniu kosztów leasingu w zamian za rezygnację z weryfikacji

większości dokumentów, związanych z ustaleniem kondycji finansowej

korzystającego.

Clifing 16 stanowi formę leasingu finansowego, powstałą w odpowiedzi na

restrykcyjną politykę fiskalną, uniemożliwiającą zaliczenie w koszty pełnych

wydatków związanych z użytkowaniem samochodów osobowych. Przedmiotem

clfingu były samochody osobowe o wartości do 10 000 euro, ze względu na to, że

tylko tę kwotę z wartości samochodu można było rozliczyć w postaci odpisów

amortyzacyjnych. Istotą tej formy było zrównanie miesięcznych opłat leasingowych z                                                              14 Por. M. Okręglicka, Leasing aspekty prawne, organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa  2004, s. 33  15 Tamże, s. 33  16 Tamże , s. 33 

14   

odpisem amortyzacyjnym samochodu, co pozwalało na całkowite rozliczenie jej w

kosztach, również VAT-u, który w przypadku samochodów osobowych podwyższał

wartość środka. Raty leasingowe zawierały najczęściej tylko spłatę kapitału, natomiast

zysk finansującego był zawarty w opłacie wstępnej, ukształtowanej na poziomie 20 %.

Jedynie opłata związana z wykupem samochodu, nie stanowiła kosztu uzyskania

przychodu, nie można było również rozliczyć VAT-u od tej transakcji. Umowy te

stawały się korzystne tylko w przypadku rozłożenia ich na około 3 lata. Clifing

stanowił sposób legalnego obejścia przepisów podatkowych, jednak jego główną wadą

był fakt, że przedmiotem leasingu mogły być jedynie najtańsze modele samochodów.

Leasing „Norweski”17 ta marginalna forma leasingu, wbrew swojej nazwie nie

wywodzi się z Norwegii lecz z Polski, polega ona na maksymalizacji kosztów w

początkowym okresie leasingu. Opłata wstępna była zbliżona do sumy wszystkich

opłat z tytułu zawartej umowy leasingu, pozostałe opłaty miały natomiast charakter

symboliczny. Takie rozłożenie płatności pozwala na generowanie olbrzymich korzyści

podatkowych, co spotkało się z niezwykle ostrym sprzeciwem urzędów skarbowych,

które słusznie nie zgadzały się na praktycznie jednorazowe zaliczenie wartości środka

trwałego do kosztów uzyskania przychodów i przekwalifikowały tego rodzaju

transakcję na „ukrytą” umowę sprzedaży, zmieniając tym samym jej skutki podatkowe

Leasing tenencyjny18 leasing ten pojawił się w Polsce w 1998 r. istotą jego jest

oddanie w użytkowanie rzeczy na zasadach zbliżonych do leasingu zwrotnego, jednak

bez konieczności przenoszenia prawa własności na finansującego. Forma ta ma

szczególne zastosowanie przy leasingu nieruchomości. Finansujący kupuje za

określoną cenę wartość nie materialną i prawną w postaci prawa do użytkowania

rzeczy, a następnie oddaje ją w leasing podmiotowi trzeciemu, najczęściej

powiązanemu kapitałowo z właścicielem. Mimo iż użytkowanie jest ściśle związane z

osoba użytkownika i jest ona prawem nie zbywalnym, istnieje możliwość oddania go

w najem, dzierżawę lub umowę o podobnym charakterze, a zatem również leasing,

gdyż nie powoduje to zbycia prawa do użytkowania. Dzięki takiej konstrukcji można

było uniknąć w dużym stopniu kosztów głównie podatkowych związanych z obrotem

nieruchom ościami .

                                                             17 Tamże s. 34  18 Tamże s. 38 

15   

Leasing zwrotny19 jego istotą jest wystąpienie w jednej osobie dostawcy sprzętu i

korzystającego. Właściciel tego dobra sprzedaje je finansującemu, po czym bierze go

w użytkowanie w wyniku zawartej uprzednio umowy leasingowej. Pozwala to na

zamianę aktywów przedsiębiorstwa. Własność sprzętu przechodzi wprawdzie na

finansującego, jednak leasingobiorca ma prawo z niego korzystać. Ponadto użytkujący

pozyskuje płynność kapitałową. W przypadku tego rodzaju leasingu finansujący za

wszelką cenę dąży do minimalizacji ryzyka, poprzez zwiększenie opłaty wstępnej od

korzystającego, może też ustanowić dodatkowe zabezpieczenia umowy. Transakcję tą

poprzedza jednak wycena sprzętu przez rzeczoznawcę, którego typuje kupujący.

1.4. Zalety i wady leasingu Leasing funkcjonuje w Polsce od początku lat 90–tych. Nabiera on coraz większej

popularności. Coraz bardziej popularny staje się leasing operacyjny, który stanowi swego

rodzaju alternatywę dla kredytu bankowego. Z tej formy finansowania przedsiębiorstwa

korzystają głównie małe i średnie przedsiębiorstwa.

Do głównych zalet leasingu można zaliczyć przede wszystkim:20

 Utrzymanie płynności finansowej.

 Sprawne załatwienie formalności.

 Elastyczne warunki umowy, które zadowalają zarówno leasingodawcę jak i

leasingobiorcę.

 Proste zasady kalkulowania kosztów.

 Możliwość finansowania rat z dochodów osiąganych przez przedsiębiorcę.

 Możliwość uzyskania przez firmę korzyści podatkowych między innymi w postaci tak

zwanego efektu fiskalnego czyli możliwości finansowania opłaty leasingowych nie

zapłaconym podatkiem dochodowym.

 Dostęp do nowoczesnej technologii.

 Możliwość elastycznych spłat.

 Korzyści bilansowe(leasing operacyjny). Leasing operacyjny nie jest wliczany do

wartości aktywów bilansowych, co wpływa na polepszenie wskaźnika ROA( Return

                                                             19 Por. M. Okręglicka, Leasing aspekty prawne, organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa  2004, s. 40  20 Tamże str. 68 

16   

On Assets – stosunek zysków do wartości aktywów)- suma aktywów nie ulega

zmianie przy jednoczesnym wzroście zysków

Aby zachować pewna równowagę należy również wymienić podstawowe wady leasingu.

Wśród których można wyróżnić:21

 Przedmiot leasingowy nie jest własnością osoby która z niego korzysta.

 Ograniczony zakres przedmiotów objętych leasingiem.

 Wysokie koszty związane z tą formą finansowania kapitału. Zawierają one w sobie

wartość kapitału zainwestowanego przez firmę leasingową, jego oprocentowanie,

premie za podjęcie ryzyka finansowego przez leasingodawcę, koszty administracyjne,

 Surowe konsekwencje związane z zerwaniem umowy leasingowej, lub nie

dotrzymaniem jej warunków. Może to skutkować natychmiastowym zwrotem rzeczy,

nałożeniem wysokich sankcji typu: spłacenia rat leasingowych nawet w przypadku

utraty bądź uszkodzenia przedmiotu objętym leasingiem.

 Leasing jest drogi , gdyż przy długoterminowych umowach raty leasingowe są

kilkakrotnie wyższe od rat kredytowych.

Wymienione wady i zalety jak i finansowe możliwości przedsiębiorstwa powinny być brane

pod uwagę przy wyborze oferty leasingowej. Korzystne jest zrobienie analizy opłacalności

leasingu i porównanie jego rat z ratami kredytu. I wybranie jak najkorzystniejszej formy

finansowania.

                                                             21 Por. M. Okręglicka, Leasing aspekty prawne, organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa  2004, s. 42 

17   

Rozdział II

Transakcje leasingowe 2.1. Podmioty transakcji leasingowych

Podstawowymi uczestnikami transakcji leasingowych jest finansujący, którym jest

często towarzystwo leasingowe, jak i firma która korzysta z leasingu jako formy finansowania

swoich inwestycji. Transakcję leasingowa zawiera się poprzez podpisanie przez obie strony

umowy leasingowej, która ma na celu uregulowanie wzajemnych relacji przez cały okres

trwania umowy, a nawet czasami po jej zakończeniu. Stronami takiej umowy są finansujący i

korzystający , jednak podczas jej zawierania i realizacji biorą również udział inni uczestnicy,

którymi są: poręczyciele, banki, towarzystwa ubezpieczeniowe, dostawcy sprzętu. Udział tych

osób w transakcji leasingowej można określić jako pośredni jednak działania jakie są przez

nią prowadzone mają istotny wpływ na realizacje umowy.

Transakcja leasingowe w Polsce składa się z następujących czynności: 22

 Kontakt firmy leasingowej z klientem

 Przedstawienie oferty leasingowej

 Akceptacja oferty przez klienta

 Ocena wiarygodności klienta przez finansującego

 Pozyskanie środków finansowych na zakup przedmiotu leasingu

 Zawarcie umowy

 Zakup od dostawcy przedmiotu oraz przekazanie go korzystającemu

 Ubezpieczenie przedmiotu leasingu

 Odbiór przedmiotu leasingu przez korzystającego

 Użytkowanie sprzętu i spłata należności wynikających z umowy

 Zakończenie i rozliczenie umowy leasingowej

Relacje jakie istnieją między pomiotami leasingu w Polsce i na świecie nie różnią się

szczególnie istotnie. Różnice widoczne są częściej w odniesieniu do specyfiki działalności

firm leasingowych.

                                                             22 L.Lewandowska, Niekonwencjonalne formy finansowania przedsiębiorczości, Ośrodek Doradztwa i  Doskonalenia Kadr, Gdańsk 2000, s 37‐38 

18   

W fazie zawierania umowy leasingu relacje pomiędzy podmiotami umowy leasingu

mogą mieć różnoraki charakter 23

 Korzystający wybiera przedmiot leasingu, a następnie składa zapytanie ofertowe do

firm leasingowych w celu uzyskania informacji o ofercie finansowania. Sytuacja

przedstawia się podobnie nawet w przypadku kiedy klient wcześniej zakupuje

przedmiot a następnie szuka firmy finansującej, która zawrze z nim umowę leasingu

zwrotnego. Ten sposób powoduje, że większość czynności takich jak wybór

przedmiotu, optymalnej oferty leasingu, mających na celu pozyskanie środka trwałego

obciąża korzystającego.

 Producent sprzętu najczęściej współpracuje z jedną lub kilkoma firmami

leasingowymi, co może znacznie rozszerzyć zakres proponowanych przez niego usług

o ofertę finansowania zakupu bądź użytkowania. W tym przypadku obowiązek

doprowadzenia do zawarcia transakcji spoczywa na dostawcy sprzętu.

 Klient zgłasza się do firmy leasingowej, wyrażając chęć leasingu określonego sprzętu.

W takim przypadku towarzystwo leasingowe przedstawia zarówno ofertę leasingu jak

i oferty zakupu produktu różnych dostawców, a następnie negocjuje warunki

sprzedaży i dostawy. Przy takim rozwiązaniu finansujący dokonuje kompleksowej

obsługi klienta, biorąc na siebie ciężar kontraktu.

Najlepiej te relacje przedstawia poniższy schemat.

Schemat nr 2

Schemat transakcji leasingu

Źródło: Opracowanie własne na podstawie K. Gigol, Bank a leasing, Warszawa 2001, s 41

                                                             23 K. Kruczalak, Leasing i jego gospodarcze zastosowanie, Warszawa 2002, s. 40‐42, I. Ożóg, Leasing o podatek  dochodowy, Warszawa 2002, s. 26 

Towarzystwo Ubezpieczeniowe  Dostawca sprzętu 

Finansujący  Korzystający 

Pośrednicy  Bank finansujący  Poręczyciele  

19   

Obecnie znacznie została ograniczona ilość umów zawieranych w pierwszej formie . Klienci

stają się bardziej wymagający, aby sprostać konkurencji zwłaszcza w przypadku innych form

finansowania wówczas firmy leasingowe znacznie rozszerzają zakres usług jakie proponują w

celu obsłużenia jak najbardziej kompleksowo klienta.

Natomiast w fazie realizacji umowy leasingu czyli od momentu jej podpisania do

momentu zakończenia jej przebieg w większości przypadków jest podobny czyli finansujący

udostępnia korzystającemu przedmiot do użytkowania w zamian za co pobiera opłaty,

zgodnie z zawartą umową . w realizacji tych transakcji uczestniczą również inne podmioty

takie jak, banki, , towarzystwo ubezpieczeniowe. Jednak ich udział w transakcji ma charakter

pośredni i zazwyczaj ogranicza się do ubezpieczenia przedmiotu leasingu. Relacje jakie

zachodzą pomiędzy podmiotami transakcji leasingowych mają istotny wpływ na

wykorzystanie leasingu. Jeżeli na jakimś etapie realizacji transakcji współpraca ta zostanie

niewłaściwie ułożona wówczas może to się odbić bardzo nie korzystnie. Dlatego nie zwykle

istotne jest określenie jakie funkcję każdy z nich pełni

Finansujący24 lub inaczej leasingodawca to podmiot gospodarczy będący prawnym

właścicielem przedmiotu, który jest następnie przekazywany w użytkowanie korzystającemu

na warunkach określonych w umowie leasingowej. Niezwykle istotny jest tu fakt iż bez

względu na to jaka forma finansowania leasingu została wybrana przez przedsiębiorcę

(finansowy, operacyjny) oraz na stronę dokonującą odpisów amortyzacyjnych ( finansujący,

korzystający) własność prawna przedmiotu jest w okresie obowiązywania umowy leasingu

zawsze po stronie finansującego.

Podziału finansujących można dokonać w oparciu o kryterium zawieranych przez nich umów

leasingowych czy są one pośrednie czy bezpośrednie.

Schemat nr 3

Klasyfikacja finansujących

Źródło : opracowanie własne

                                                             24 Por. M. Okręglicka Leasing aspekty prawne organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa  2004, s. 121 

Finansujący 

Leasing bezpośredni  Leasing pośredni 

Przedsiębiorstwa produkcyjne i  handlowe Prywatyzacja (państwo) 

Organizacje finansowe i  ubezpieczenioweSpółki leasingowe 

20   

Podziału finansujących można również dokonać w oparciu o następujące kryteria25

- Geograficzny obszar działania – firmy lokalne, krajowe, międzynarodowe

- Wartości zawieranych kontraktów – niska wysoka

- Sposób rozwoju sieci dystrybucji – tworzenie oddziałów, zatrudnianie agentów

leasingowych, współpraca z dostawcami , bankami

- Specjalizacja przedmiotowa– leasing wyspecjalizowany

-Źródło pozyskiwania finansowania – środki własne kredyty bankowe

Korzystającym 26może być praktycznie każdy podmiot gospodarczy, który działa w

oparciu o prawo cywilne jak i prawo handlowe. Może nim być również osoba fizyczna nie

prowadząca działalności gospodarczej ( leasing konsumencki ), która realizuje określoną

inwestycję nie posiada wystarczających zasobów finansowych na jej przeprowadzenie.

Warunkiem obligatoryjnym przy realizacji tego typu umowy leasingowej jest posiadanie

zdolności do czynności prawnej. Firmy korzystające z leasingu mogą działać we wszystkich

branżach gospodarki. Ze względu jednak na podatkowe walory leasingu rzadko, jako

leasingobiorca występują podmioty gospodarcze rozliczające się w formie ryczałtu, bądź takie

które nie są płatnikami podatku VAT. Takie firmy nie mogą bowiem w pełni korzystać z

podatkowych korzyści leasingu, przez co staje się on dla nich mało opłacalny. Wśród

leasingobiorców częściej występują małe i średnie przedsiębiorstwa, niż przedsiębiorstwa

duże, które mają znacznie większy wachlarz wyboru źródeł finansowania. Mogą również

bezpośrednio korzystać z rynku kapitałowego, mają możliwość pozyskania tańszego kapitału.

W praktyce można wyróżnić dwie podstawowe grupy korzystających:

 Jednostki sektora prywatnego – dominująca grupa wśród firm korzystających z

leasingu m.in. spółdzielnie, spółki, stowarzyszenia

 Jednostki sektora publicznego – państwo, samorządy, przedsiębiorstwa

państwowe

Kryterium podziału dość istotnym dla finansującego jest długość działania przedsiębiorstwa

na rynku. Pod tym kątem wyróżnić można przedsiębiorstwa:

 Przedsiębiorstwa nowopowstałe – są to wszystkie przedsiębiorstwa działające

przez okres krótszy niż 1 rok

 Przedsiębiorstwa posiadające historię działalności gospodarczej

                                                             25 G. Cieloch, Branża usług leasingowych – Analiza strukturalna cz. II, Leasing, nr 8/2001, s. 27‐30  26  Por. M. Okręglicka Leasing aspekty prawne organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa  2004, s. 124 

21   

Powyższy podział ma istotne znaczenie podczas badania kondycji finansowej

potencjalnego klienta. Firmy nowopowstałe niestety nie mogą przedstawić swoich historii

finansowych dlatego znajdują się w grupie klientów o podwyższonym ryzyku, co później

wpływa na kształt zawieranej umowy, poprzez wyższe koszty obsługi, dodatkowe

zabezpieczenia, a czasami nawet na odrzucenie takiego klienta.

Wpływ korzystającego na transakcję leasingu stanowi nie wątpliwie czynnik

organizacyjny, czyli jego zdolność do oceny danego rozwiązania gospodarczego. Duża

wiedza prawna jak i finansowa jaką posiada korzystający pozwala mu sprawnie ocenić daną

ofertę leasingową i jego zadowolenie z zawartej umowy leasingowe, będzie prawdopodobnie

większe niż przy przypadkowym wyborze firmy leasingowej. Pozytywny wpływ

leasingobiorcy na rozwój rynku leasingowego łączy się również z ogólną sytuacją

gospodarczą kraju. Wzrost gospodarczy i dobre wyniki finansowe przedsiębiorstw

dynamizują działalność inwestycyjną , a tym samym wpływają na częste sięganie po jedną z

form finansowania jaką jest leasing.

Stronami każdej umowy leasingowej są korzystający i finansujący. Jednak duże

znaczenie mają również pozostali uczestnicy transakcji leasingowych i w znaczący sposób

wpływają na kształtowanie się leasingu. Wśród nich można wyróżnić

Poręczyciele są niezwykle istotni gdy umowa jest zawierana z przedsiębiorstwem

nowopowstałym lub takim, które nie posiada dobrej kondycji finansowej i potrzebne jest

dodatkowe zabezpieczenie. Jednak, aby takie poręczenie miało sens i było wiarygodne

poręczyciel musi spełnić wymagania finansowe stawiane przez finansującego (odpowiednio

wysokie obroty, majątek trwały itp. ) w przypadku gdy korzystający nie wywiązuje się z

warunków zawartej umowy poręczyciel jest zobligowany do przejęcia długu poprzez spłatę

zobowiązań lub bezpośrednie wejście w jego prawa i obowiązki. Poręczenie jednak winno

być stosowane przy zawieraniu umów leasingowych w wyjątkowych sytuacjach. W

przeciwnym wypadku finansowanie poprzez leasing straci jedną z podstawowych zalet, którą

daje mu przewagę nad kredytem a mianowicie konieczność przedstawiania wysokich

zabezpieczeń umowy. 27

W większości transakcji leasingowych biorą udział w formie pośredniej instytucja

finansująca, którą zazwyczaj jest bank. Bank dokonuje wykupu wierzytelności wynikających

z zawartej umowy leasingu , bądź udziela kredytu leasingodawcy. Wynika to z krótkiej

                                                             27 Por. M. Okręglicka Leasing aspekty prawne organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa  2004, s. 128   

22   

historii leasingu w Polsce powoduje to, że tylko część firm leasingowych jest zdolnych do

pozyskania środków pieniężnych na zakup przedmiotów leasingu bezpośrednio z rynków

finansowych. Udział banków wpływa niezbyt korzystnie na finansowanie transakcji

leasingowych. Towarzystwa leasingowe ze względu na ograniczony kapitał własny są

zmuszone do korzystania z kapitału obcego, który niestety mogą uzyskać wyłącznie w

bankach. Konsekwencja takiego uzależnienia jest dostosowanie się firm leasingowych do

wymogów jakie stawiają banki , dotyczą one głównie kondycji finansowej korzystających jak

i firm leasingowych i potwierdzenie ich odpowiednimi dokumentami oraz przedstawienie

odpowiednich zabezpieczeń w postaci kaucji, weksli, zastawów. Stwarza to stację w której

klient firmy leasingowej jest poddawany tak samo skomplikowanej procedurze jak przy

udzielaniu kredytu bankowego. Natomiast część tej klienteli stanowią podmioty, których

kondycja finansowa uniemożliwia pozyskanie kredytu bankowego, leasing jest dla nich zatem

alternatywą łatwiej dostępną . fakt refinansowania kontraktów leasingowych w bankach

powoduje wzrost kosztów leasingu. Co oznacza że finansujący musi spłacić zaciągnięty

kredyt a ponadto uzyskać określoną marżę. Duże firmy leasingowe posiadające dobrą

kondycję finansową mają możliwość pozyskania kredytu na preferencyjnych warunkach co

powoduje znaczne obniżenie kosztów. W przypadku firm zaciągających standardowe kredyty

lub narzucających wysokie marże, koszty transakcji leasingowych stają się bardzo wysokie co

powoduje, że część klientów kieruje się w stronę innych form finansowania inwestycji. W

Polsce nastąpiło załamanie rynku leasingowego było ono spowodowane ograniczeniem

finansowania firm leasingowych przez banki. Wynikało to między innymi z faktu iż część

banków tworzyła własne firmy leasingowe, i braku umiejętności badania kondycji finansowej

przedsiębiorstwa. Niewłaściwa ocena spowodowała, że banki zauważały pogarszającą się

sytuację finansową firm w momencie gdy te stawały na skraju bankructwa. Banki reagowały

gwałtownie wycofując się z rynku leasingowego powodowało to pogrążenie się nawet tych

firm które prosperowały bardzo dobrze. Wszystko to powoduje, że udział banków w

finansowaniu transakcji leasingowych w obecnym kształcie, ma raczej negatywny wpływ,

zniechęcając lub utrudniając wielu firmom korzystanie z leasingu. 28

Transakcje leasingowe niosą za sobą ryzyko dla obu stron. Strony aby obniżyć to

ryzyko ubezpieczają transakcje leasingowe. Sprawia to, że obecnie towarzystwa

ubezpieczeniowe biorą udział w większości transakcji leasingowych. Najczęściej finansujący

jako właściciel przedmiotu leasingu ubezpiecza sprzęt lub wskazuje korzystającemu

                                                             28 G. Cieloch, Branża usług leasingowych – Analiza strukturalna cz. II, Leasing, nr 8/2001, s. 35 

23   

wybranego przez siebie ubezpieczyciela w celu dokonania ubezpieczenia. Firmy leasingowe

prowadzą najczęściej współprace z jednym wiodącym na rynku ubezpieczycielem lub

kilkoma drobnymi, które ze względu na liczbę wykupowanych polis przedstawiają im

specjalną ofertę ubezpieczeniową. Ubezpieczyciel integruje w trzy podstawowe zakresy

umowy leasingowej:

 Ubezpieczenie przedmiotu leasingu, które zazwyczaj obejmuje pełen zakres

ubezpieczenia od wszystkich zdarzeń losowych np. kradzieży, pożaru, a także

odpowiedzialności cywilnej i auto casco ( w przypadku samochodów ). Ubezpieczenie

to ma na celu zabezpieczenie głównie interesów finansującego, który przez okres

trwania umowy jest właścicielem przedmiotu. W przypadku utraty przedmiotu

ubezpieczyciel pokrywa szkody. Ubezpieczenie pozwala również na szybszą naprawę

uszkodzonego sprzętu i przywrócenie go do stanu używalności.

 Ubezpieczenie umowy leasingu, jest ubezpieczeniem płatności rat zarówno

przeterminowanych jak i pozostających do zapłaty w przyszłości. Ubezpieczyciel w tym

przypadku daje gwarancję zwrotu należności w przypadku niewypłacalności

korzystającego. Firmy leasingowe stosują tego rodzaju ubezpieczenie w przypadku

zawierania umów z firmami o słabej kondycji finansowej.

 Ubezpieczenie przedsiębiorstwa korzystającego, obejmuje szereg polis, które

zmniejszają ryzyko jego działalności takich jak ubezpieczenie, które zmniejszają ryzyko

jego działalności takich jak: ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej, ubezpieczenie

przerw w produkcji, ubezpieczenie transportowe. Szeroki wachlarz ubezpieczeń

zmniejsza ryzyko działalności gospodarczej i stawia firmę wśród wiarygodnych

klientów.

Rola firmy ubezpieczeniowej w transakcji leasingowej jest bardzo szeroka i nie ogranicza się

tylko do ubezpieczenia przedmiotu leasingu, mimo że to ubezpieczenie ma największe

znaczenie dla korzystającego. Udział ubezpieczyciela mimo że wiąże się z dodatkowymi

kosztami ma pozytywny wpływ na transakcję leasingową. 29

W przypadku zawarcia umowy leasingu bezpośredniego przedsiębiorstwo handlowe,

lub produkcyjne występuje w roli zarówno dostawcy jak i osoby finansującej. Jednak w

większości przypadków umowa leasingowa zostaje podpisana przez wyspecjalizowaną firmę

leasingową , która zgłasza do wskazanego przez leasingobiorcę dostawcy w celu nabycia

sprzętu. Mimo tego, iż to leasingobiorca wybiera dostawcę sprzętu to firma leasingowa, która

                                                             29 Por. M. Okręglicka Leasing aspekty prawne organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa  2004, s. 130 

24   

współpracuje z różnymi producentami i dealerami może zaproponować pomoc przy wyborze

sprzętu przedstawiając jak najkorzystniejszą ofertę. Firmy leasingowe dokonując znacznych

zakupów dla swoich klientów mają duże możliwości przy negocjowaniu cen, warunków

dostawy, co daje duże korzyści leasingobiorcy. Stała współpraca jaką prowadzą firmy

leasingowe z jednym dostawcą lub kilkoma ma szereg zalet między innymi wspólne

prowadzenie działań promocyjnych co może znacznie obniżyć koszty i daje możliwość

stworzenia optymalnej oferty zarówno pod kontem dostawy jak i finansowania, znacznie

zostanie skrócona procedura związana z przekazaniem przedmiotu korzystającemu. Jednak ze

względu na wzajemne uzależnienie dostawcy i firmy leasingowej , ten pierwszy posiada

znacznie większą siłę przetargową co może mieć bezpośrednie odzwierciedlenie w

warunkach jakie proponuje w umowie. 30

Podczas zawierania umów leasingowych często uczestniczą pośrednicy leasingowi,

którzy stanowią swoiste ogniwo łączące firmę leasingową z potencjalnym klientem.

Pośrednicy przedstawiają firmie ofertę leasingową, nie jednokrotnie uczestniczą w

procedurach zmierzających do zawarcia umowy, między innymi pomagają w zgromadzeniu

niezbędnej dokumentacji, negocjacji i rodzaju opłat zawartych w ofercie, pomoc w wyborze

przedmiotu leasingu, jak i warunków dostarczenia przedmiotu. W zamian za podjęte działania

pośrednik pobiera wynagrodzenie od firmy leasingowej, które zostaje odzwierciedlone w

zawieranej umowie najczęściej w postaci prowizji. Nie jednokrotnie zdarza się, że pośrednik

podpisuje umowę bezpośrednio z korzystającym, który wypłaca mu wynagrodzenie po

podpisaniu umowy leasingowej. Główną grupę pośredników stanowią brokerzy leasingowi,

współpracujący z kilkoma firmami leasingowymi prezentując ich oferty potencjalnym

klientom. Uczestnictwo pośrednika w zawieranej umowie nie musi znacząco wpłynąć na

podniesienie kosztów leasingu. Brokerzy, którzy współpracują z towarzystwami

leasingowymi są w stanie wynegocjować atrakcyjniejsze oferty dla swoich klientów, która

może zrównoważyć prowizję należną pośrednikowi. Firma leasingowa może zdecydować się

na obniżenie oferty, gdyż część czynności związanych z podpisaniem umowy leasingowej na

przykład gromadzenie dokumentów przejmuje na siebie pośrednik, co tym samym obniża

koszty związane z jej zawarciem. Tego rodzaju pośrednictwo przynosi również korzyści

korzystającemu. Jest to nie zwykle istotne zwłaszcza przy zawieraniu umów z klientami

którzy nie mieli jeszcze do czynienia z tą formą finansowania inwestycji i tym samym nie

                                                             30 Por. M. Okręglicka Leasing aspekty prawne organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa  2004, s. 132   

25   

posiadają doświadczenia na tego rodzaju rynku. Broker w takim przypadku stanowi doradcę,

który pomoże wybrać najkorzystniejszą ofertę i dostosuje ją dla potrzeb swojego klienta. 31

2.2. Przedmiot transakcji leasingowej Warunkiem koniecznym realizacji kontraktu leasingowego jest oddanie w użytkowanie

przedmiotu leasing w zamian za ustalone opłaty. Przedmiotem leasingu jest zasadniczo sam

leasing określonego środka trwałego, czyli możliwość odpłatnego użytkowania przedmiotu

przez korzystającego 32. Przedmiotem leasingu określamy przedmiot, który firma leasingowa

oddaje w użytkowanie swojemu klientowi na zasadach określonych w umowie. Transakcje

leasingowe mogą obejmować szeroki i zróżnicowany asortyment rzeczy, które finansujący

może przekazać korzystającemu w użytkowanie. Obecnie można obejmować ta umową coraz

więcej przedmiotów co wpływa korzystnie na rozwój tej formy finansowania. Przedmioty

leasingu stanowią głównie dobra o charakterze inwestycyjnym dzięki którym firma może

wypracować określone korzyści finansowe. Należy zatem dokonać podziału przedmiotów

leasingu według określonych kryteriów. Mimo tego, iż przedmiot leasingu wykorzystywany

jest zazwyczaj w działalności gospodarczej, ze względu na korzyści podatkowe, jakie są

generowane w wyniku jego wykorzystania jako formy finansowania inwestycji. Należy

jednak pamiętać o fakcie, że w niektórych krajach np. USA mogą z niego korzystać również

osoby prywatne 33. Możliwe jest zatem dokonanie podziału leasingu na:

 Dobra konsumpcyjne – które są wykorzystywane przez osoby prywatne celem

zaspokojenia swoich potrzeb. Przedmiotem tego rodzaju leasingu są dobra o niskiej

wartości między innymi zmywarki, pralki, lodówki, natomiast w krajach bogatych i

wysoko rozwiniętych gospodarczo leasingiem obejmuje się również samochody,

jachty, domy

 Dobra inwestycyjne – są to między innymi maszyny, urządzenia, środki transportu

wykorzystywane bezpośrednio przez przedsiębiorstwa w celu wypracowania zysku.

Przedmioty te są zazwyczaj bardzo wartościowe i odnoszą się do nich przepisy

podatkowe z zakresu amortyzacji.

                                                             31 Por. M. Okręglicka Leasing aspekty prawne organizacyjne i ekonomiczne, Wydawnictwo DIFIN, Warszawa  2004, s. 135  32 Z. Huszcz, Prawnopodatkowe problemy leasingu, Instytut Studiów Podatkowych, Warszawa 2000, str. 17  33 M. Snopczyński, Opadatkowanie leasingu, C.H. Beck, Warszawa 2000, str. 15 

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome