Pojęcie i rodzaje dóbr prawnych w świetle projektu pierwszej Księgi nowego Kodeksu cywilnego - Notatki - Prawo, Notatki'z Prawo
Lady_Pank
Lady_Pank19 June 2013

Pojęcie i rodzaje dóbr prawnych w świetle projektu pierwszej Księgi nowego Kodeksu cywilnego - Notatki - Prawo, Notatki'z Prawo

PDF (237.5 KB)
8 strona
469Liczba odwiedzin
Opis
Prawo: notatki z zakresu prawa przedstawiające pojęcie i rodzaje dóbr prawnych w świetle projektu pierwszej Księgi nowego Kodeksu cywilnego.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 8
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.

"Pojęcie i rodzaje dóbr prawnych w świetle projektu pierwszej Księgi

nowego Kodeksu cywilnego".

I. Wstęp.

Pojęcie dobra w języku ekonomistów oznacza wszelkie środki, które mogą być

wykorzystane, bezpośrednio lub pośrednio, do zaspokojenia potrzeb ludzkich. Dobra możemy

podzielić na materialne, czyli te które możemy spieniężyć, oraz dobra niematerialne, których nie da

się wyrazić w pieniądzu. Przez wiele lat prawo koncentrowało swą uwagę na zapewnieniu jednostce

ochrony dóbr materialnych, jednakże z biegiem czasu nabrała większego znaczenia ochrona dóbr

niematerialnych, które stanowią nierozłączny element egzystencji podmiotów prawa cywilnego.

Rozwój cywilizacyjny, postępy naukowe oraz zmiana stylu życia ludzi, spowodowały, że również

prawo ochrony dóbr zaczęło się zmieniać i dostosowywać swoje normy do współczesnych realiów

życia i potrzeb jednostek.

Człowiek przychodząc na świat automatycznie nabywa dobra o charakterze uniwersalnym,

takie jak: życie, zdrowie, wolność, cześć, które w sposób przyrodzony przysługują każdej istocie

ludzkiej. Co więcej, już nawet będąc w łonie matki, nasciturus nabywa swoistą warunkową

zdolność prawną, która wiąże się z ochroną jego dóbr. W myśl paremii: nasciturus pro iam nato

habetur, quotiens de commodis eius agitur - "dziecko poczęte uważa się za już narodzone, o ile

chodzi o korzyści dla niego", co w polskim systemie prawnym ma szczególne znaczenie dla prawa

spadkowego. Możemy również mówić o drugiej kategorii dóbr osobistych, które stanowią te

wartości niematerialne, które jednostka nabywa w toku swej egzystencji, jako następstwo

określonych działań. Do tej kategorii dóbr należałoby zaliczyć miedzy innymi dobra związane z

działalnością twórczą, jak również te dobra, których powstanie zależy od zaistnienia ściśle

określonych zdarzeń, czy uczestniczenia w określonych stosunkach społecznych. 1 Ochrona

jednostki ludzkiej, jej praw i szeroko pojętych interesów stanowi centralną i niekwestionowaną

współcześnie wartość każdego porządku prawnego.

Pragnę jednak zauważyć, iż dobra osobiste nie są wyłączną domeną jednostki ludzkiej,

albowiem również dobra osobiste przedsiębiorcy są prawnie chronione. Przedsiębiorca podobnie

1 A. Cisek, Kodeks Cywilny Komentarz, red. E. Gniewek, wyd. C.H.Beck, Warszawa 2008

jak człowiek, część swych dóbr nabywa w momencie swego powstania (nazwa przedsiębiorcy,

firma), a inne stają się jego atrybutem dopiero w toku dłuższego funkcjonowania. W tym miejscu

chciałabym wskazać i zarazem podkreślić pewną charakterystyczną cechę dóbr osobistych, która

nam mówi o tym, że dobra nie mogą być przenoszone na inny podmiot, albowiem są ściśle

związane z tym podmiotem, któremu przysługują. 2

II. Dobra niematerialne chronione w prawie cywilnym w obowiązującym Kodeksie cywilnym.

1. Ochrona dóbr osobistych człowieka w myśl art. 23 k.c.

Prawo cywilne traktuje ochronę dóbr osobistych człowieka jako jedno z najważniejszych

swoich zadań. Mimo, iż pierwotnie prawo cywilne było w głównej mierze nastawione na ochronę

interesów majątkowych, na aktualnym etapie rozwoju cywilizacyjnego nieuchronnymi wydają się

procesy zmierzające do wzmocnienia tej strefy oddziaływania prawa cywilnego, która swą materią

oscyluje wokół dóbr osobistych. Podstawowe znaczenie w tym zakresie mają przepisy art. 23 i art.

24 Kodeksu cywilnego, dotyczące dóbr osobistych jednostki ludzkiej. Pierwszy z nich jest swoistą

deklaracją ustawodawcy woli ochrony wszelkich dóbr osobistych człowieka oraz zapewnieniem, iż

ochrona gwarantowana przez przepisy prawa cywilnego jest niezależna od ochrony dóbr

wynikającej z innych źródeł prawa, co stanowi wyraz ochrony kumulatywnej 3 . Natomiast kolejny

przepis stanowi o konstrukcji i przesłankach wspomnianej wyżej ochrony oraz formułuje

niemajątkowe środki ochrony dóbr osobistych.

Kodeks cywilny nie zawiera enumeratywnego wyliczenia dóbr osobistych, które podlegają

ochronie prawnej, ani też ich definicji. Ustawodawca jedynie wylicza niektóre z nich, jak np.

zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica

korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i

racjonalizatorska.

Interpretując art. 23 k.c., pojęcie dóbr osobistych można zdefiniować jako wartości o

charakterze niemajątkowym, ściśle związane z osobą ludzką, które decydują o jej bycie, pozycji w

społeczeństwie, a będące wyrazem jej odrębności psychicznej i fizycznej oraz możliwości

twórczych, uznane powszechnie w społeczeństwie i akceptowane przez dany system prawny 4 .

Powyższa definicja w sposób szczególny akcentuje charakter niemajątkowy dóbr osobistych.

2 Wyr. SA w Lublinie z 5,4.1991 r., I A Cr 50\91, OSA 1991, Nr 3, poz. 15

3 Wyr. SN z 5.I.2001 V CKN 499/00, niepubl.

4 Wyr S.N z 10.06.1997 r. , II CR 187/77, niepubl.

Jednakże, należy mieć na uwadze, iż reperkusje naruszeń dóbr niemajątkowych mogą odbijać się

również w sferze majątkowej, co wynika z art. 24 § 2 k.c.

1) Środki ochrony dóbr osobistych umieszczone w art. 24 k.c.

Niemajątkowa ochrona dóbr osobistych uzależniona jest od spełnienia dwóch przesłanek:

zagrożenia lub naruszenia dóbr osobistych oraz bezprawnego charakteru działania, wywołującego

wskazany wyżej skutek. Przesłanki są samoistne i niezależne. Niemajątkowe środki ochrony dóbr

osobistych mają na celu ochronę prewencyjną dóbr, jak również pełnią funkcję kompensacyjną i z

reguły przybierają postać roszczeń zaliczanych do sfery prawa materialnego. Na pierwszy plan

wysuwają się roszczenie o zaniechanie określonych działań oraz uprawnienie do żądania usunięcia

skutków dokonanego naruszenia. Ustawodawca przewidział również możliwość żądania

zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel

społeczny. Ponadto, z art. 24 wynika również możliwość formułowania roszczeń na zasadach

ogólnych k.c., wówczas, gdy wskutek naruszenia dobra została wyrządzona szkoda majątkowa.

1. Ochrona dóbr osobistych przedsiębiorcy wynikająca z art. 43 k.c.

Ustawodawca prawo ochrony dóbr osobistych przyznał również osobom prawnym,

wskazując, iż przepisy dotyczące ochrony dóbr osobistych człowieka stosuje się odpowiednio do

osób prawnych. Zasadniczo katalog dóbr osobistych przedsiębiorcy jest otwarty, aczkolwiek

przykładowo można wskazać następujące dobra podlegające ochronie prawnej: renoma osoby

prawnej, nazwa przedsiębiorcy (firma), tajemnica korespondencji, nietykalność lokalu organów

osoby prawnej. natomiast do ochrony dóbr osobistych osób prawnych znajdują zastosowanie

roszczenia dotyczące ochrony dóbr osobistych człowieka.

I. Pojęcie dóbr prawnie chronionych w świetle projektu pierwszej księgi nowego Kodeksu

cywilnego.

Obowiązujące obecnie regulacje z zakresu ochrony dóbr osobistych, mimo istotnej

nowelizacji z 1996 r. i późniejszych zmian, spotykają się z krytyką w środowiskach prawniczych.

Mówi się o niespójności przepisów kodeksowych i problemach związanych z ich wykładnią, jak

również o rozproszeniu norm odnoszących się do dóbr osobistych, czego przykładem jest chociażby

uregulowanie problematyki ochrony wizerunku i tajemnicy korespondencji w prawie autorskim

oraz przepisów z zakresu ochrony czci człowieka przed mediami w prawie prasowym, a nie w

Kodeksie Cywilnym. 5 Rozwój cywilizacji, a co za tym idzie, coraz częstsze naruszenia dóbr,

postulują za zmianami naczelnej ustawy prawa cywilnego i konieczności usystematyzowania

funkcjonujących przepisów.

Projekt kodeksu cywilnego zakłada wprowadzenie pojęcia dobra prawnie chronionego i

usytuowanie go na samym początku ustawy, a mianowicie już w drugim artykule. Zdaje się, że

lokalizacja przepisów w tym zakresie ma kluczowe znaczenie w dążeniu do koncentracji przepisów

i podkreślenia rangi ochrony dóbr. Prawdopodobnie celem tegoż zabiegu jest również zapewnienie

lepszej komunikatywności, oszczędności i spójności przepisów dotyczących ochrony dóbr.

Warto zwrócić uwagę na fakt, iż pojęcie dobra prawnego zaczerpnięto z holenderskiego

kodeksu cywilnego. Jako dobra prawnie chronione, zgodnie z projektem k.c., wskazano w

szczególności : dobra osobiste, majątek, zwierzęta, rzeczy, lokale, przedsiębiorstwa, gospodarstwa

rolne, pieniądze, papiery wartościowe, utwory, wynalazki, wzory użytkowe i przemysłowe, projekty

racjonalizacyjne, znaki towarowe i usługowe, oznaczenia geograficzne, topografie układów

scalonych, kopaliny, wody płynące, podziemne źródła i podziemne zbiorniki wodne, energia.

Powyższe wyliczenie nie przybiera formy enumeratywnego wyliczenia, co oznacza iż katalog dóbr

prawnie chronionych jest otwarty, a wspomniany powyżej art. 2 k.c. wskazuje jedynie ważniejsze

dobra, zaistniałe na obszarze prawa prywatnego. Ponadto, w artykule nie znajdziemy definicji

poszczególnych pojęć z dwojakiego powodu. Po pierwsze nie wszystkie pojęcia wymagają

zdefiniowania, albowiem są zrozumiałe dla przeciętnego odbiorcy, a po drugie poszczególne

definiowanie pojęć mogłoby spowodować, iż regulacja okazałby się zbyt obszerna i mało

praktyczna. 6 Z tego względu ustawodawca postanowił, iż niezbędne definicje umiejscowi wraz z

przepisami, które określają ich reżim prawny.

Zwolennicy powyższych zmian twierdzą, iż tak skonstruowany przepis ma na celu

dookreślenie zakresu prawa prywatnego. Art.2 projektu k.c. zawiera wyliczenie o cechach

przedmiotowych, a nie podmiotowych. Umieszczenie w kodeksie cywilnym, będącym naczelnym

aktem prawnym prawa prywatnego, wyliczenia dóbr prawnych ma na celu usystematyzowanie

norm w obrębie tej dziedziny prawa. Niektóre z pojęć znajdą swą definicję w jednej z ksiąg

Kodeksu Cywilnego, natomiast inne w przepisach szczególnych. O tym, iż ochrona danego dobra

została sprecyzowana w odrębnym reżimie prawnym świadczy uszczegółowienie wyliczenia dóbr

w art.2. Przykładowo kopaliny, wody, energia zostały wymienione odrębnie, a nie pod wspólnym

pojęciem rzeczy.

5 Z. Radwański, Zielona Księga. Optymalna wizja Kodeksu cywilnego w Rzeczypospolitej Polskiej, Ministerstwo

Sprawiedliwości, Warszawa 2006.

6 Projekt kodeksu cywilnego zamieszczony na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości-Komisja

Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego; http://www.ms.gov.pl/.

Mając na uwadze, iż katalog dóbr prawnie chronionych pozostaje otwarty, zaś wymienione w

projekcie Kodeksu Cywilnego dobra i ich poszczególne definiowanie wymagałoby obszernego

opracowania, pozwolę sobie omówić zmiany jakie projekt K.C. wprowadza w obrębie przepisów

dotyczących dóbr osobistych, a następnie krótko scharakteryzuję pojęcie własności intelektualnej i

będące jej przedmiotem dobra informacyjne oraz własność przemysłową.

1. Dobra osobiste.

Projekt kodeksu cywilnego zakłada wyliczenie dóbr osobistych na zasadzie katalogu

otwartego. Komisja kodyfikacyjna prawa cywilnego wysunęła postulat, by w części ogólnej nie

poprzestać na samym wyliczeniu dóbr osobistych chronionych prawnie, ale również określić ich

zasadniczą treść wzorując się na nowoczesnym kodeksie cywilnym Quebec’u.7 Jednakże

ostatecznie zrezygnowano z tej koncepcji, uznając, iż nadmiernie wyczerpująca regulacja w tym

zakresie może spowodować nadmierne uszczegółowienie, czy doprowadzić do zachwiania

proporcji w zakresie regulacji kodeksowych. Ponadto, tego typu zabieg prawny musiałby

doprowadzić do dokonania wyboru dóbr osobistych podlegających kodeksowej regulacji, co byłoby

uzależnione od określenia kryterium tego wyboru.

Przepis art. 21 zmienia nieco katalog dóbr osobistych. Wyodrębniono godność, jako jedno z

naczelnych praw człowieka, jak również życie człowieka, jego nietykalność, wolność, prywatność,

stan cywilny, zamiast określenia twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska

wprowadzono termin osiągnięcia twórcze, wprowadzono do katalogu dóbr kult pamięci osoby

zmarłej, uwzględniono zdrowie, cześć, a także pseudonim.

Zmiany kodeksowe oscylują głownie wokół określenia przesłanek i środków ochrony dóbr.

Uznano, iż dotychczasowe oparcie odpowiedzialności z tytułu naruszenia dóbr osobistych na

przesłance bezprawności i domniemaniu bezprawności jest dobrym i nowoczesnym rozwiązaniem

polskiego ustawodawstwa. Prace Komisji Kodyfikacyjnej zaowocowały natomiast zmianą

dotyczącą określenia sytuacji, w których bezprawność może być uchylona, a mianowicie wskazano,

iż może to mieć miejsce wówczas, gdy działanie zostało podjęte na podstawie przepisów ustawy

lub uprawniony wyraził na nie zgodę. Sprecyzowano środki ochrony dóbr osobistych, wskazując

roszczenia niemajątkowe i o zasądzenie odpowiednich świadczeń pieniężnych, z wyjaśnieniem, że

dopuszczalne jest kumulowanie obydwu form ochrony.8 Ponadto, projekt k.c. wyraża zasadę

7 Z. Radwański, Zielona Księga. Optymalna wizja Kodeksu cywilnego w Rzeczypospolitej Polskiej, Ministerstwo

Sprawiedliwości, Warszawa 2006. s.32

8 Projekt kodeksu cywilnego zamieszczony na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości-Komisja

Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego; http://www.ms.gov.pl/.

zapewnienia ochrony majątkowej w przypadku naruszenia dobra osobistego, nie wykluczając

odpowiedzialności kontraktowej. Wprowadzone zmiany utrzymują w mocy przepisy dotyczące

możliwości dochodzenia naprawienia szkody majątkowej z tytułu naruszenia dobra osobistego na

zasadach ogólnych z tą jednak różnica, iż będzie można wystąpić do podmiotu naruszającego dobro

z żądaniem wydania korzyści. Następnie dokonano wyłączenia kumulacji roszczenia o

zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę z roszczeniem o zapłatę odpowiedniej sumy

pieniężnej na cel społeczny.

Kwestia ochrony dóbr osobistych osób prawnych w projekcie nowego k.c. została poruszona

w art. 54, który niejako jest odpowiednikiem aktualnie obowiązującego k.c. Nowy przepis

pozostawia otwarty katalog dóbr prawnie chronionych przedsiębiorcy, jednocześnie precyzując

przesłanki i środki ochrony jako tożsame z regulacją odnoszącą się do osób fizycznych z jednym

wyjątkiem –wyłączono możliwość żądania przez osobę prawną zadośćuczynienia z art. 448 k.c.

2. Dobra informacyjne oraz przedmioty własności przemysłowej jako własność

intelektualna.

Pojęcie własności intelektualnej należałoby zdefiniować jako generalnie każdą informację,

której wartość jest pochodną kreatywności, nakładu finansowego lub organizacyjnego i ma lub

może mieć znaczenie handlowe. Prawa własności intelektualnej przyznawane są autorom

wynalazków i form twórczej ekspresji, które mają status własności. Prawa własności intelektualnej

umożliwiają ich posiadaczom rozporządzać ich własnością. 9 Do przedmiotów własności

intelektualnej, w szerokim ujęciu, zaliczamy: przedmioty prawa autorskiego i praw pokrewnych,

bazy danych 10

, przedmioty własności przemysłowej 11

, wiedza nieujawniona (tzw. know-how),

nazwisko osoby fizycznej lub nazwa osoby prawnej jako dobra osobiste w rozumieniu k.c., firma

spółki prawa handlowego 12

.

W ostatnich latach możemy zaobserwować kształtowanie się nowoczesnego modelu

gospodarki opartej na wiedzy (knowledge economy) i tworzenie nowej kategorii produktów

opartych na tzw. usługach i dobrach informacyjnych. Dobra informacyjne to te dobra, które mogą

być świadczone bezpośrednio za pośrednictwem komunikacji elektronicznej (Internetu) i są one

zazwyczaj przedmiotem własności intelektualnej. Do dóbr informacyjnych możemy przykładowo

9 http://www.nowemedia.org.p

10

Ustawa z 27 lipca 2001 roku o ochronie baz danych (Dz.U.01.128.1402 ze zmn.); 11

Ustawa z 30 czerwca 2000 roku prawo własności przemysłowej (Dz.U.01.49.508 ze zmn.); 12

Rozporządzanie Prezydenta RP z 27 czerwca 1994 roku - Kodeks Handlowy (Dz.U.34.57.502 ze zmianami).

zaliczyć: programy komputerowe i inne utwory autorskie dystrybuowane przy pomocy Internetu

(np. utwory muzyczne i audiowizualne), bazy danych - chronione nowym prawem podmiotowym,

stworzonym na wzór autorskiego które formułuje ustawa o ochronie baz danych, domeny

internetowe, usługi hostingowe i dostępowe, wszelkiego rodzaju outsourcing oparty na komunikacji

elektronicznej oraz usługi polegające na płatnym dostarczaniu różnorakich treści, w tym

informacyjnych, edukacyjnych, biznesowych, reklamowych jak również należących do sfery

szeroko pojętej kultury i sztuki (e-prasa, e-learning, e-monitoring, e-reklama, content providing). 13

Procesy innowacyjne, badania naukowe i prace badawczo- rozwojowe stanowią procesy,

podczas których tworzone są własne lub wykorzystywane obce dobra niematerialne, ze

szczególnym uwzględnieniem przedmiotów będących pod ochrona własności przemysłowej.

Pojęcie własności przemysłowej wywodzi się z Konwencji Paryskiej o Ochronie Własności

Przemysłowej z 1883 r., ratyfikowanej przez Polskę w 1975 roku. 14

Mimo, iż sama Konwencja nie

tworzy definicji pojęcia, to jednak wymienia przedmioty, które podlegają ochronie z tego tytułu.

Obecnie w Polsce podstawowym aktem prawnym, który reguluje zagadnienia w przedmiotowej

materii jest ustawa z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej.

Do przedmiotów podlegających ochronie własności przemysłowej zaliczamy: patenty na

wynalazki, wzory użytkowe, wzory przemysłowe, znaki towarowe, znaki usługowe, nazwy

handlowe i oznaczenia pochodzenia lub nazwy pochodzenia oraz zwalczanie nieuczciwej

konkurencji. Uzyskanie ochrony jest możliwe poprzez dopełnienie stosownych procedur,

wyznaczonych przez prawo. Posiadanie przez jednostkę patentu, czyli dokumentu stwierdzającego

własność wynalazku i wyłączność na korzystanie z niego na terytorium kraju, gwarantuje

szczególną ochronę prawną. Wyłączność na korzystanie z wynalazku jest pod ochroną prawa i

przyznawana jest w zamian za ujawnienie wynalazku, rozwijające stan wiedzy. 15

I. Zakończenie.

Postęp cywilizacyjny niesie za sobą konieczność „dostrajania” obowiązujących przepisów

prawnych do współczesnych realiów i potrzeb. Zmienia się nasz styl życia, nasze przyzwyczajenia i

otaczający świat. Coraz chętniej korzystamy z dobrodziejstw osiągnięć nauki i techniki, jesteśmy

13

http://www.nowemedia.org.pl

14

Strona internetowa Fundacji Innowacji i Rozwoju : http://www.fiir.org.pl/

15

Europejski Trybunał Sprawiedliwości. Sprawa 187/80 Merck v. Stephar, CMLR 1981 nr 3, s. 463, cyt. za L.

Giliciński Wykonywaniepraw własności intelektualnej w prawie Wspólnoty Europejskiej Dom Wydawniczy ABC 1997

s. 37. „Istota patentu leży w przyznaniu wynalazcy wyłącznego prawa pierwszego wprowadzenia towarów do obrotu

handlowego(...), sam uprawniony decyduje, w konkretnym przypadku, w jakich warunkach nastąpi komercjalizacja

towarów...”

bardziej otwarci na innych ludzi, chcemy by żyło nam się wygodniej i lepiej, ale jednocześnie

każdego dnia coraz bardziej, często nieświadomie, narażamy swoje dobra na uszczerbek. Dlatego

też gruntowna ochrona dóbr, zwłaszcza tych niematerialnych jest nam niezbędna i powinna być stać

na najwyższym poziomie.

Literatura:

1. Projekt pierwszej Księgi Kodeksu cywilnego zamieszczony na stronie internetowej

Ministerstwa Sprawiedliwości-Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego http://www.ms.gov.pl/. 2. R. Cisek, J. Jezioro, A. Wiebe; Dobra i usługi informacyjne w obrocie gospodarczym, Warszawa 2005,

3. Z. Radwański, Zielona Księga. Optymalna wizja Kodeksu cywilnego w Rzeczypospolitej Polskiej, Ministerstwo Sprawiedliwości, Warszawa 2006, 4. Kodeks Cywilny Komentarz, red. E. Gniewek, wyd. C. H. Beck, Warszawa 2008,

5. L. Giliciński; Wykonywanie praw własności intelektualnej w prawie Wspólnoty Europejskiej Dom Wydawniczy ABC 1997,

6. Ustawa z 27 lipca 2001 roku o ochronie baz danych (Dz.U.01.128.1402 ze zmn.), 7. Ustawa z 30 czerwca 2000 roku prawo własności przemysłowej (Dz.U.01.49.508 ze zmn.);, 8. Rozporządzanie Prezydenta RP z 27 czerwca 1994 roku - Kodeks Handlowy

(Dz.U.34.57.502 ze zmianami), 9. strona internetowa http://www.nowemedia.org.pl,

10. Strona internetowa Fundacji Innowacji i Rozwoju : http://www.fiir.org.pl/

11. Wyr. SA w Lublinie z 5,4.1991 r., I A Cr 50\91, OSA 1991, Nr 3, poz. 15

12. Wyr. SN z 5.I.2001 V CKN 499/00, niepubl.,

13. Wyr S.N z 10.06.1997 r. , II CR 187/77, niepubl.

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome