Restrukturyzacja przedsiębiorstw, metody prywatyzacji - Notatki - Handel zagraniczny, Notatki'z Handel zagraniczny
Glass_Duo
Glass_Duo3 June 2013

Restrukturyzacja przedsiębiorstw, metody prywatyzacji - Notatki - Handel zagraniczny, Notatki'z Handel zagraniczny

PDF (124.9 KB)
7 strona
808Liczba odwiedzin
Opis
Ekonomia: notatki z zakresu handlu zagranicznego przedstawiające restrukturyzację przedsiębiorstw oraz metody prywatyzacji.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 7
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Praca kontrolna z podstaw ekonomii

PRACA KONTROLNA Z PODSTAW EKONOMII

Temat: Restrukturyzacja przedsiębiorstw, metody prywatyzacji.

www.stiudent.pl

2

Restrukturyzacja, jest to przebudowa systemowa lub rekonstrukcja struktury. Proces zmian

zasadniczych, gruntownych, wywołanych głównie czynnikami zewnętrznymi - sytuacjami

krytycznymi w rozwoju struktur, których dotyczy. Wyróżnia się:

1) makrorestrukturyzację, czyli restrukturyzację w skali gospodarki

narodowej, której zadaniem jest osiąganie długofalowych celów

gospodarczych m.in. poprzez aktywną działalność państwa, za pomocą

różnych środków, w kierunku przyspieszenia rozwoju pewnych grup

wyrobów czy gałęzi przemysłu kosztem innych, zmierzającą do poprawy

wyników ekonomicznych i konkurencyjności gospodarki na rynkach

światowych.

2) mikrorestrukturęyzacj, czyli restrukturyzację przedsiębiorstwa*, która

jest zwykle reakcją na zmiany zachodzące w jego otoczeniu i może

przykładowo dotyczyć struktury majątkowej (własności), organizacyjnej,

zatrudnienia, produkcyjno-asortymentowej, techniczno-technologicznej,

rynków zaopatrzenia i zbytu itd.

*Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy restrukturyzacją są objęci przedsiębiorcy, o których

mowa w przepisach o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy

publicznej dla przedsiębiorców, w szczególności którzy tracą zdolność do

konkurowania na rynku, wyrażającą się zwłaszcza w znacznym stopniu:

zmniejszeniem obrotów, nadmierną zdolnością produkcyjną, wzrostem zapasów,

spadkiem zyskowności lub ponoszeniem strat, jak również wzrostem zadłużenia

i brakiem możliwości uzyskania bankowych kredytów, poręczeń lub gwarancji.

Z pojęciem restrukturyzacji ściśle wiążę się pojęcie prywatyzacji.

Prywatyzacja, jest to proces przekazywania majątku państwowego podmiotom

prywatnym, przekształcania gospodarki państwowej w gospodarkę prywatną,

ograniczania roli państwa w gospodarce. Proces prowadzący do zmiany kontroli nad

gospodarką i zmiany własności społecznej w prywatną.

Spośród różnorodnych motywów prywatyzacji najczęściej wymieniane są:

efektywnościowy(podniesienie ekonomicznej sprawności, czyli efektywności

przedsiębiorstw i całej gospodarki), ekonomiczny (podniesienie dochodowości

www.stiudent.pl

3

przedsiębiorstw i bogactwa państwa oraz społeczeństwa), ideologiczny (ograniczenie

roli państwa w życiu gospodarczym na korzyść instytucji prywatnych), społeczny

(podniesienie poziomu życia społeczeństwa, jego upodmiotowienie, ograniczenie

biurokracji, większa swoboda gospodarcza zapewniająca demokrację gospodarczą

i polityczną).

Prywatyzować gospodarkę można w różny sposób: poprzez sprzedaż przedsiębiorstw

państwowych, reprywatyzację czyli zwrot mienia przejętego przez państwo

na podstawie aktów prawnych, prywatyzację założycielską polegającą na wspieraniu

powstawania i rozwoju prywatnych podmiotów gospodarczych, przekazywanie

majątku państwowego samorządom lokalnym.

W krajach Europy Środkowo-Wschodniej procesy prywatyzacyjne w ostatnich latach

odbywają się na bardzo dużą skalę, stały się one ekonomiczną, społeczną i polityczną

koniecznością przy zmianie systemu gospodarczego i politycznego, jaka się w tych

krajach dokonuje.

W Polsce uregulowania prawne doprowadziły do ukształtowania się typowych form

prywatyzacji, do których należą: prywatyzacja kapitałowa - polegająca

na przekształceniu przedsiębiorstwa państwowego w jednoosobową spółkę skarbu

państwa, a następnie na jego właściwej prywatyzacji, oraz prywatyzacja

likwidacyjna - polegająca na faktycznym bądź tylko formalnym zlikwidowaniu

przedsiębiorstwa państwowego po to, by sprzedać jego majątek, wnieść go do spółki

lub oddać w użytkowanie spółce pracowniczej.

Wykorzystując te formy prywatyzacji realizowanych jest w Polsce szereg

różnorodnych programów prywatyzacyjnych, jak np.: prywatyzacja sektorowa,

szybka sprzedaż małych przedsiębiorstw, prywatyzacja restrukturyzacyjna, Program

Powszechnej prywatyzacji.

Celem prywatyzacji jest: restrukturyzacja i poprawa efektywności narodowej

gospodarki, zwiększenie efektywności działania przedsiębiorstwa, zmniejszenie

zaangażowania państwa w zarządzaniu przedsiębiorstw, uruchomienie procesu

budowy rynku kapitałowego, bez którego trudno jest mówić o gospodarce rynkowej,

zwiększenie liczby i udziałów firm prywatnych w gospodarce polskiej. Procesy

www.stiudent.pl

4

prywatyzacji, realizowane w latach 1990-1996 były normowany m.in. przez ustawę

z 13 lipca 1900r. o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych i o utworzeniu urzędu

ministra przekształceń własnościowych.

Początkowo oficjalnie akcentowano głównie dwie metody prywatyzacji, tzw.

małąprywatyzację oraz prywatyzację kapitałową.

Mała prywatyzacjadotyczy głównie stosunkowo niewielkich obiektów usługowych

i handlowych, będących zazwyczaj w gestii władz lokalnych (sklepy, punkty

gastronomiczne, maszyny, urządzenia, budynki, małe przedsiębiorstwa). Obiekty

tego typu oddawane są często w dzierżawę, a nie sprzedawane, ze względu na wiele

niejasności w zakresie prawa własności do nich. Mimo braku pełnych i budzących

zaufanie danych dotyczących tej metody prywatyzacji, zdecydowanie dominująca

pozycja sektora prywatnego w tych dziedzinach nie podlega dyskusji.

Prywatyzacja kapitałowa polega najczęściej na przekształceniu przedsiębiorstwa

w jednoosobowa spółkę skarbu państwa, a następnie na emisji i sprzedaży akcji

(udziałów) tej spółki osobom fizycznym lub prawnym, w tym również jej

pracownikom. Odbywa się to głownie w drodze zapraszania do rokowań tzw.

inwestorów strategicznych (zwłaszcza zagranicznych) oraz oferty publicznej.

Przekształcenie ma charakter pełnej transformacji. Spółka wstępuje we wszelkie

prawa i obowiązki przekształconego przedsiębiorstwa państwowego, nie tylko

cywilnoprawne, ale także wynikające z decyzji administracyjnych. Jest to metoda

stosowana przede wszystkim w odniesieniu do przedsiębiorstw stosunkowo dużych,

będących w dobrej kondycji finansowej. Jest ona powolna i kosztowna, z uwagi m.in.

na konieczność starannej wyceny majątku przedsiębiorstw oraz ze względu

na nakłady związane z emisja i sprzedażą udziałów.

Wbrew początkowym oczekiwaniom ta metoda prywatyzacji przyniosła stosunkowo

niewielkie rezultaty. Do końca września 1995r. sprywatyzowano przy jej użyciu

tylko 148 firm

Prywatyzacja likwidacyjna jest, jak dotąd, główną metoda prywatyzacji polskich

przedsiębiorstw państwowych. Polega ona na likwidacji przedsiębiorstwa w celu

sprzedaży całości lub wyodrębnienia części jego mienia, wniesienia tego mienia

do spółki lub przekazania go do odpłatnego korzystania osobom fizycznym lub

www.stiudent.pl

5

prawnym. Prywatyzacja likwidacyjna może być dokonywana na podstawie art. 37

ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych z 13 lipca 1990r. lub art. 19

ustawy o przedsiębiorstwach państwowych z 25 września 1981r. w pierwszym

przypadku prywatyzacja dotyczy firm będących z reguły w niezłej kondycji

ekonomicznej. Takie firmy brane są zwykle w leasing. Do końca września 1995r.

sprywatyzowano w ten sposób 1007 firm.

W drugim przypadku chodzi o przedsiębiorstwa znajdujące się w złej kondycji

ekonomicznej, które ostatecznie są faktycznie likwidowane, a ich mienie jest

wyprzedawane. Do końca września 1995r. przekazano z tego powodu do likwidacji

1321 przedsiębiorstw, a zakończono likwidację 378 firm, wykreślając je z rejestru

firm.

Przyjęta przez Sejm 30 kwietnia 1993r. po wieloletnich debatach i zmianach polska

wersja powszechnej prywatyzacji realizowana jest pod nazwą: Program Narodowych

Funduszy Inwestycyjnych.

Ważne miejsce w dokonujących się przemianach własnościowych w Polsce

i zdecydowanie najjaśniejsza strona prywatyzacji ciągle pozostaje prywatyzacja

założycielska”, której istotą jest powstawanie i rozwój całkowicie nowych

przedsiębiorstw prywatnych. To w dużej mierze dzięki niej systematycznie rośnie

rola sektora prywatnego w polskiej gospodarce – już w 1993r. udział sektora

prywatnego w PKB przekroczył 50 %. Rośnie zwłaszcza zatrudnienie w sektorze

prywatnym. W końcu 1995r. pracowało w nim około 63 % ogółu zatrudnionych.

W ostatnich latach powstało w ten sposób zdecydowanie najwięcej prywatnych

przedsiębiorstw ( w 1985r. liczba oficjalnie zarejestrowanych i ubezpieczonych osób

fizycznych prowadzących działalność gospodarczą na własny rachunek wynosiła 510

tys., o tyle w 1991r. było ich już 915 tys., a w 1994r. 1 mln 156 tys.

Jeszcze wolniej przebiegała reprywatyzacja, czyli zwrot mienia byłym właścicielom

(w naturze, w postaci bonów reprywatyzacyjnych lub też w innych formach). Sprawa

ta, bardzo trudna z założenia, do końca 1995r. nie doczekała się kompleksowego

uregulowania i nie wyszła, w gruncie rzeczy, poza etap ostrych sporów politycznych.

Jedynie w przypadkach, w których wywłaszczenie ówczesnych właścicieli nastąpiło

z naruszeniem obowiązującego wówczas prawa, byli właściciele lub ich

spadkobiercy mogą indywidualnie dochodzić swoich praw na drodze sadowej.

www.stiudent.pl

6

W sumie tempo prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych w Polsce było

stosunkowo wolne. Spośród prawie 8,5 tys. takich przedsiębiorstw działających

w 1990r. różnymi programami przekształceń własnościowych realizowanymi przez

Ministerstwo Przekształceń Własnościowych do końca września 1995r. objęło 3354

przedsiębiorstwa, (czyli około 40 %), przy czym zakończono te przekształcenia

zaledwie w 1533 firmach. W ich wyniku powstało w tym okresie tylko 71 spółek

z udziałem kapitału w tym niewielka część w sektorze bankowym (udział kapitału

zagranicznego w tym sektorze w końcu 1995r. szacowany był na około 7 %).

Przemiany struktury własnościowej to jeden z podstawowych elementów

transformacji ustrojowo systemowej, rozpoczętej w Polsce na przełomie lat

osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych. O randze tych przemian najlepiej świadczy

fakt, że ciągle towarzyszy im atmosfera wyjątkowego zainteresowania ze strony

niemal wszystkich środowisk. Podpisanie układu stowarzyszeniowego

ze Wspólnotami Europejskimi oraz bliska perspektywa uzyskania członkostwa

w Unii Europejskiej są dodatkowymi argumentami przemawiającymi

za koniecznością oceny tempa, skali efektów tych przemian dla gospodarki polskiej.

Efektem tych przemian ma być państwo sprawne, przyjazne, bezpieczne, z dużym

zakresem samorządności dla władz lokalnych i regionalnych.

Prywatyzacja stawia przed przedsiębiorstwem wiele możliwości. Zakład będący

własnością Skarbu Państwa nie jest dofinansowany adekwatnie do potrzeb, stąd

problemy finansowe, zadłużenia. Inwestor prywatny, zewnętrzny znacznie bardziej

dba o potrzeby nowo nabytego zakładu, aby ponieść jego pozycję i czerpać z niego

jak największe korzyści. Ponadto prywatyzacja coraz częściej staje się sposobem

wejścia na polski rynek inwestorów zagranicznych. Taka sytuacja może się stać

realna w Toruniu, za pośrednictwem Zakładu Energetycznego, którego udziałami

interesuje się niemiecka firma E.ON.

Być może dzięki zagranicznym udziałowcom polskie wyroby zyskają w

niedalekiej przyszłości wysokie notowania w Świecie, co zmieni

wizerunek naszej gospodarki. Ponadto sprzedaż przedsiębiorstw, własności

Skarbu Państwa zagranicznym udziałowcom będzie dużym zastrzykiem

finansowym dla państwa. Większość obywateli obawia się, iż wyprzedając

majątek narodowy dobrowolnie sprzedajemy siebie i nasz kraj. Według

www.stiudent.pl

7

mnie obawy te są nieuzasadnione i mocno przesadzone. Ludzie

nadinterpretowują wiele spraw tworząc katastroficzna wizję przyszłości.

Ale przecież wcale nie musi tak być. Powinniśmy poszukać pozytywnych

aspektów. Wiele zakładów chyli się obecnie ku bankructwu, inwestor

strategiczny, zarządzający dużym majątkiem, mający spore doświadczenie

jest w stanie podźwignąć upadającą firmę i przywrócić jej dawną

świetność. Istnieje też możliwość fuzji kilku przedsiębiorstw o podobnym

charakterze, która wykreuje jedną, profesjonalną firmę. Zakład działający

na terenie wielu państw, wytwarzający produkty o znanej

i cenionej marce cieszy się większym zaufaniem klientów, a co za tym

idzie przynosi duże dochody. Mentalność Polaków powoduję, iż wszelkie

zmiany przyjmuje się niechętnie, a decyzje i osądy podejmuje się bez

podłoża merytorycznego danego problemu, jak chociażby w sprawie

prywatyzacji. Warto jest najpierw zapoznać się

z problemem, rozważyć wszelkie za i przeciw, i dopiero wówczas

zajmować pozycję zwolennika lub przeciwnika.

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome