Zachowania organizacyjne - Notatki - Psychologia, Notatki'z Psychologia. University of Bialystok
Moniczka
Moniczka13 June 2013

Zachowania organizacyjne - Notatki - Psychologia, Notatki'z Psychologia. University of Bialystok

PDF (269.4 KB)
4 strony
1000+Liczba odwiedzin
Opis
Psychologia: notatki z zakresu psychologii dotyczące zachowań organizacyjnych; definicje osobowości.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 4
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.

  Zachowania organizacyjne  .   zagadnienia do samodzielnego opanowania:  1. Co nazywamy osobowością – typy i rodzaje osobowości.  2. Główne podejścia teoretyczne do procesu osobowości.  3. Wady i zalety podejścia eksperymentalnego do badania osobowości. 

osobowość jednostki a zachowania w organizacji – wybór zagadnień 

Skąd pomysł osobowości?  Ludzie od wieków zastanawiali się....... 

Na czym polega specyfika nauki o osobowości? 

 pozwala badać szczególność jednostek, jak i poszukiwać tego, co wspólne; współcześnie to nie tylko wiedza o zjawiskach czy właściwościach, ale też procesach.

• koncepcje osobowości były obecne w:   systemach filozoficznych   teoriach socjologicznych   antropologii kulturowej   literaturze pięknej, muzyce, sztukach plastycznych  

• wizje osobowości tworzone w filozofii i tradycja literacka często wyprzedzały naukę   • to coś na kształt przekonań o tym, jaka jest natura człowieka   • psychologia osobowości – przełom XIX i XX wieku (narodziny psychoanalizy) jako nauka empiryczna skupiona na studiowaniu 

niepowtarzalności jednostki – lata 30‐te XX wieku  

Główne kontrowersje współczesnej   teorii osobowości   

1. osobowość – konstrukt teoretyczny czy coś co istnieje realnie?   2. motywacja świadoma czy nieświadoma?   3. natura czy kultura?     4. osoba czy sytuacja?  5. programy realizowane przez człowieka biologiczne czy intencjonalne?  6. podobieństwa czy różnice?

Ważne zagadnienia psychologii osobowości  • Filozoficzne ujęcie osoby – natura człowieka   • Wewnętrzne i zewnętrzne determinanty zachowań (dziś nacisk na interakcje osoba‐sytuacja)  • Sytuacyjna i czasowa spójność zachowania   • Jedność zachowania a obraz siebie     • Zmieniające się stany świadomości; pojęcie nieświadomości (narkotyki, religie Wschodu)  • Relacje pomiędzy poznaniem, afektem a zewnętrznym zachowaniem   • Wpływ przeszłości, teraźniejszości, przyszłości na zachowanie  

Przedmiot psychologii osobowości ‐ definicje osobowości 

OSOBOWOŚĆ (Oleś, 2003)  

  spójność myśli, uczuć i zachowań człowieka, ujawniająca się w różnych sytuacjach sytuacjach podlegająca określonym  zmianom na przestrzeni czasu. 

….. choć w różnych teoriach nieco różne rozumienie  

OSOBOWOŚĆ (Allport, 1937) dynamiczna organizacja wewnątrz jednostki tych psychofizycznych systemów, które determinują  unikalne przystosowanie do środowiska.

OSOBOWOŚĆ (Pervin)    złożona całość myśli, emocji i zachowań, nadająca kierunek i wzorzec (spójność) życiu człowieka.  Podobnie jak ciało, osobowość składa się zarówno ze struktur, jak i procesów, i odzwierciedla działanie zarówno natury, jak i  środowiska. Pojęcie osobowości obejmuje również aspekt czasowy funkcjonowania człowieka, zawiera bowiem wspomnienia  przeszłości, reprezentacje mentalne teraźniejszości oraz wyobrażenia i oczekiwania co do przyszłości  

  (a jak to się ma do klasycznych teorii?...) 

 

Cele psychologii osobowości  

docsity.com

 poznawczy – wyjaśnianie • praktyczny – przewidywanie zachowania, wspieranie rozwoju osobowości, zapobieganie patologii  

  „Psychologia osobowości dotyczy całościowego funkcjonowania osoby, wskazując na źródła motywacji, szanse rozwoju  osobistego osobistego ryzyko zaburzeń”. 

Cele naukowej teorii osobowości:

Ogólnie – ma wyjaśniać jacy są ludzie i dlaczego zachowują się tak jak się zachowują  

• dostarczanie języka (kategorii pojęciowych) do opisu i analizy zachowania   • sformułowanie modelu wyjaśniającego przyczyny zachowania (np. cech,   mechanizmów motywacyjnych)  • określenie istotnych różnic między ludźmi (pod względem strukturalnym lub procesualnym)  • przewidywanie przyszłego zachowania, wyjaśnianie patologii  

Według Pervina teoria osobowości powinna uwzględniać i wyjaśniać następujące elementy:  • struktura (cechy, organizacja pewnych właściwości) – teorie cech   • dynamika (zachowanie jako proces: popędy, podniety, homeostaza i wzrost, potrzeba spójności, potrzeba poznawania) – 

rewolucja kognitywna; Walter Mischel   • wzrastanie i rozwój   • psychopatologia (natura i przyczyny zaburzeń)  • zmiana (jak się dokonuje, dlaczego ludzie nieraz opierają się zmianom) 

  „Teoria dostarcza narzędzi rozumienia rzeczywistości w postaci modelu, określonej terminologii, zasad gromadzenia  danych i łączenia faktów oraz hipotez do przetestowania. Nie może być hermetyczna, niezrozumiała i niepozwalająca na  sprawdzenie wynikających z niej hipotez.” (Oleś, 2003).  

Główne podejścia teoretyczne (1)  Podejście teorii cech  

  osobowość jako struktura cech     cecha jako skrótowy opis spójności zachowania     cechy a czynniki  

Podejście teorii uczenia się  

  osobowość jako produkt uczenia się (historia wzmocnień, modelowanie)    stałość zachowania – podobieństwo środowiska  

Podejścia psychodynamiczne  

  psychoanaliza klasyczna i neo‐    osobowość jako produkt przeszłych doświadczeń    

Główne podejścia teoretyczne (2)  

Podejście humanistyczne  

  osobowość jako system dążący do realizacji swego potencjału  

Podejście poznawcze  

  osobowość jako system poznawczy (system wiedzy)    osobowość jako „urządzenie do przetwarzania informacji”    osobowość jako źródło znaczeń     obraz samego siebie – centralny składnik osobowości  

SPOSOBY BADANIA OSOBOWOŚCI 

1. Badania kliniczne i studia przypadków

• ważne w początkowym stadium rozwoju teorii (badania pacjentów, żołnierzy podczas wojny), obszerne opisy poszczególnych  osób  

Przedstawiciele (1) 

Jean Charcot  

docsity.com

  klinika neurologiczna w Paryżu     pacjenci z objawami histerii     stosował hipnozę  

Pierre Janet  

  zaburzenia histeryczne     leczenie hipnozą     stwierdził, że nieraz pacjenci przypominają sobie coś, czego na jawie nie pamiętają     histeria – rozszczepienie psychiki, brak kontroli niektórych elementów  

Mormon Prince  

  badał osobowość wieloraką  

Przedstawiciele (2) 

Zygmunt Freud  

Henry Murray  

  TAT, „Exploration in Personality”    próba połącznia podejścia klinicznego z eksperymentalnym  

Carl Rogers  

  teoria samoaktualizacji     nacisk na Ja – sposób spostrzegania i doświadczania samego siebie  

Georgie Kelly  

  teoria konstruktów osobistych   – sposobów konstruowania (interpretowania) świata  

Zalety podejście klinicznego  

• możliwość wszechstronnego i pogłębionego poznania człowieka   • naturalność warunków badania   • możliwość poznania złożoności relacji osoba – środowisko  

Wady podejście klinicznego  

• subiektywizm interpretacji   • niepowtarzalność warunków i sposobu badania   • niejasne, powikłane relacje między zmiennymi, zrozumiałe jedynie na gruncie określonej teorii   • sprawozdania werbalne a dostępność treści (należy pracować nad polepszaniem trafności i rzetelności, patrz: Stemplewska‐ Żakowicz) 

2. Podejście psychometryczne, metoda korelacyjna   charakterystyczne dla teorii cech  

Przedstawiciele (1) 

Sir Francis Galton  

  twórca psychologii indywidualnej, postanowił zbadać, czy różnice indywidualne są dziedziczne, stosował testy, skale  ocen, mierzył zdolności intelektualne, doszedł do wniosku, że istnieje związek między pokrewieństwem a uzdolnieniami,  wprowadzł pojęcie współczynnika korelacji (Person kontynuował) 

Przedstawiciele (2) 

Reymont B. Catell  

  uważał, że należy stworzyć taksonomię cech     na wzór układu okresowego pierwiastków chemicznych, opracował listę  terminów odnoszących się do osobowości występujących w języku potocznym i literaturze fachowej, kwestionariusz 16‐ czynnikowy 

Hans Eysenck    3 wymiary    Obecnie w tym podejściu głównie zwolennicy Pięcioczynnikowego Modelu Osobowości   Zalety metody korelacyjnej  

docsity.com

• możliwość badania wielu izolowanych zmiennych   • możliwość badania wzajemnych powiązań między zmiennymi (tabela korelacji)  • możliwość systematycznego porównywania osób i grup  

Wady metody korelacyjnej  

• badanie współwystępowania a nie zależności przyczynowo‐skutkowych   • niepewność rzetelność i trafności metod kwestionariuszowych   • zawężenie przedmiotu poznania do tego co mierzalne   • silny wpływ potrzeby aprobaty społecznej (skale kłamstwa) 

3. Podejście eksperymentalne  

• charakterystyczne dla podejścia dynamicznego, skupionego na procesie  

Przedstawiciele (1) 

Wilhelm Wundt  

  uważał psychologię za naukę eksperymentalną bliską przyrodniczym, definiował ją jako naukę o bezpośrednim  doświadczeniu, badał związki pomiędzy zmianami bodźca a doznaniami człowieka  

Herman Ebbinghaus  

  badania nad pamięcią, metoda sylab nonsensownych  

Przedstawiciele (2) 

John Jon. Watson  

  przeciwstawił metodzie introspekcji obiektywne badanie związków bodziec – reakcja  

Clark Hull, B. F. Skinner  

  redukcja popędu, modyfikacja zachowania  

Podejście poznawcze  

  procesy nieświadome, Ja, motywacja, badanie osobowości z punktu widzenia zachodzących     w niej procesów  poznawczych poznawczych przetwarzania In formacji  

Zalety podejścia eksperymentalnego  

• precyzja naukowa – możliwość kontroli i manipulacji zmiennymi   • możliwość ścisłej replikacji gdy znane procedury (a te łatwe do opisania i powielenia)   • badanie zależności przyczynowo‐skutkowych    

Wady podejścia eksperymentalnego  

• ograniczenie przedmiotu pomiaru do tego,          co da się badać eksperymentem   • nienaturalność warunków (ale można szukać analogii)  • poznanie aspektowe, nie daje całościowego obrazu funkcjonowania człowieka  

PODSTAWOWE METAFORY OPISUJĄCE OSOBOWOŚĆ  

FORMA  • MECHANIZM  • ORGANIZM  • KONTEKST  • UMYSŁ   

 

docsity.com

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome