Zróżnicowanie przestrzenne rolnictwa - Notatki - Ekonomia, Notatki'z Ekonomia
Konrad_88
Konrad_883 June 2013

Zróżnicowanie przestrzenne rolnictwa - Notatki - Ekonomia, Notatki'z Ekonomia

PDF (112.1 KB)
5 strona
575Liczba odwiedzin
Opis
Ekonomia: notatki z zakresu mikro e makroekonomii opisujące zróżnicowanie przestrzenne rolnictwa pod względem sektorowym oraz pod względem własności i form prawno- organizacyjnych.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 5
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
ZRÓŻNICOWANIE PRZESTRZENNE ROLNICTWA POD WZGLĘDEM SEKTOROWYM ORAZ POD WZGLĘDEM WŁASNOŚCI I FORM PRAWNO- ORGANIZACYJNYCH

ZRÓŻNICOWANIE PRZESTRZENNE ROLNICTWA POD WZGLĘDEM

SEKTOROWYM ORAZ POD WZGLĘDEM WŁASNOŚCI I FORM

PRAWNO- ORGANIZACYJNYCH.

W rolnictwie polskim działalność gospodarczą prowadzi ok. 3 mln jednostek

organizacyjnych (o różnym stopniu samodzielności), tj. zespołów ludzi pozostających

pod wspólnym kierownictwem i dysponujących określonym zasobem środków

produkcji. Zespoły te nazywa się rolniczymi jednostkami gospodarczymi –

gospodarstwami.

Według Kodeksu cywilnego, „Za gospodarstwo rolne uważa się grunty rolne

wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem,

jeśli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość, wraz z prawami i

obowiązkami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego”. Gospodarstwo

rolne nie musi mieć wszystkich części składowych, które zostały wymienione w

powyższej definicji.

Pojęcie „gospodarstwo rolne” nie jest jednoznaczne z aktywnością gospodarczą.

Gospodarstwo jest swoistego rodzaju zespołem środków, który umożliwia lub może

umożliwiać prowadzenie rolniczej działalności gospodarczej. Zachodzi więc potrzeba

wyróżnienia gospodarstwa aktywnego (w którym występuje produkcja rolnicza) i

nieaktywnego (bez produkcji rolniczej).

W polskich aktach prawnych do tej definicji wprowadza się jeszcze element

minimalnej jego wielkości . Za gospodarstwo rolne uważa się takie gospodarstwo,

które ma więcej niż 1 ha przeliczeniowych użytków rolnych. Wymaganie to nie

dotyczy jednak gospodarstw prowadzących tzw. działy specjalne (produkcja

drobiarska, szklarniowa, produkcja grzybów jadalnych itp.).

Powierzchnia przeliczeniowa gospodarstwa jest sumą iloczynów powierzchni

poszczególnych klas glebowych gruntów ornych i trwałych użytków zielonych oraz

współczynników przeliczeniowych. Istnieją cztery grupy tych współczynników, które

są zróżnicowane w zależności od ekonomicznych warunków gospodarowania.

Wyznaczenie granicy określonej powierzchnią posiadanej ziemi i rodzajem

produkcji oddziela gospodarstwo rolne od gospodarstw najmniejszych, zwanych

działkami rolnymi . Rozróżnienie to ma znaczenie praktyczne, posiadacze

gospodarstw rolnych bowiem mają odmienne prawa i obowiązki od posiadaczy

działek rolnych.

GUS wyróżnia działki rolne oraz właścicieli zwierząt gospodarskich. Działki rolne

liczą od 0,1 do 1 ha użytków rolnych, a właściciele zwierząt mają do 0,1 ha takich

użytków i utrzymują zwierzęta gospodarskie.

Należy zwrócić uwagę, że w statystyce funkcjonują dwa określenia:

gospodarstwa indywidualne i indywidualne gospodarstwa rolne. Pojęcie

gospodarstw indywidualnych jest szersze i obejmuje:

1. indywidualne gospodarstwa rolne, tj. gospodarstwa o powierzchni

powyżej 1 ha użytków rolnych, prowadzone przez rolników na gruntach

własnych i niewłasnych

2. gospodarstwa indywidualne o powierzchni do 1 ha użytków rolnych

(działki rolne, w tym np. działki służbowe), użytkowane rolniczo przez

osoby fizyczne oraz właścicieli zwierząt gospodarskich nieposiadających

użytków rolnych

W każdym zespole ludzkim powstają w toku jego działań gospodarczych różne

układy stosunków wytwórczych. W związku z tym rolnicze jednostki gospodarcze

reprezentują kilka odmiennych społeczno- ekonomicznych typów gospodarki.

Stosowany dotychczas podział gospodarki na uspołecznioną i nieuspołecznioną od

1991 r. zastąpiono nowym. Jest on następstwem zmian sformułowanych w

znowelizowanym Kodeksie cywilnym; jako podstawowe formy własności wyróżnia

się w nim własność osób prawnych oraz własność osób fi zycznych. Obejmują one:

a) własność Skarbu Państwa

b) własność państwowych osób prawnych

c) własność komunalną

d) własność prywatną (osób prawnych i osób fizycznych

e) własność mieszaną

Uczestniczy życia społeczno- gospodarczego działają w określonej formie

organizacyjnej oraz mają określony status prawny. Do identyfikacji jednorodnych

podmiotów występujących w gospodarce narodowej stosuje się systematykę form

prawno- organizacyjnych- wprowadzoną 15 października 1990 r.

Przy grupowaniu jednostek prowadzących działalność rolniczą lub usługową w

dziale rolnictwo uwzględnia się w statystyce masowej takie podmioty gospodarcze,

jak:

I. Sektor publiczny, w tym własność:

1) państwowa – gospodarstwa państwowe stanowiące własność Skarbu

Państwa oraz państwowych osób prawnych ( PGR-y przejęte do zasobu Agencji

Własności Rolnej Skarbu państwa – obecnie Agencji Nieruchomości Rolnych, PGR-y

nadal podporządkowane MRiRW oraz wojewodom, gospodarstwa resortów

nierolniczych, spółki oraz inne jednostki państwowe)

2) komunalna (gmin)

3) mieszana – spółki z przewagą mienia sektora publicznego

II. Sektor prywatny, w tym własność:

1) prywatna krajowa – spółdzielnie produkcji rolniczej (rolnicze

spółdzielnie produkcyjne, spółdzielnie kółek rolniczych i inne gospodarstwa

spółdzielcze); gospodarstwa indywidualne (indywidualne gospodarstwa rolne o

powierzchni powyżej 1 ha użytków rolnych oraz indywidualni właściciele zwierząt

gospodarskich nieposiadających użytków rolnych); spółki

2) zagraniczna

3) mieszana – spółki z przewagą mienia sektora prywatnego

W miarę potrzeby grupuje się jeszcze jednostki prowadzące działalność

gospodarczą z zakresu:

a) gospodarki rolniczej

b) obsługi rolnictwa

W celu określenia przewyższającego udziału kapitału (mienia) jednostek o

mieszanej formie własności przyjęto strukturę kapitału deklarowaną we wniosku

rejestracyjnym jednostki, przy czym:

a) jednostki o mieszanej formie własności występujące w sektorze publicznym

lub sektorze prywatnym zaliczono do odpowiedniej formy własności w tych

sektorach zgodnie z przeważającym udziałem kapitału

b) jednostki o mieszanej formie własności należącej do sektora publicznego i

sektora prywatnego zaliczono do własności mieszanej w sektorze publicznym,

jeżeli udział kapitału sektora publicznego wynosił ponad 50% lub do

własności mieszanej w sektorze prywatnym, jeżeli udział kapitału sektora

prywatnego stanowił co najmniej 50%.

Zróżnicowanie przestrzenne występowania sektorów i form prawno-

organizacyjnych w rolnictwie zostało ukształtowane w wyniku reformy rolnej i

osadnictwa na ziemiach odzyskanych, polityki państwa w zakresie kształtowania

zmian ustrojowych oraz uprzemysławiania kraju.

SEKTOR WŁASNOŚĆ FORMA ORGANIZACYJNO-

PRAWNA

organy władzy, administracji,

kontroli państwowej

skarbu wymiar sprawiedliwości

Państwa fundusze państwowa spółki Skarbu Państwa

inne

państwowych

osób prawnych przedsiębiorstwa państwowe

fundusze

spółki państwowych osób

prawnych

inne

Sektor jednostki samorządu

terytorialnego

publiczny w tym przedsiębiorstwa

komunalne

komunalna (gmin) fundusze spółki komunalne

mieszana spółki z przewagą mienia

sektora publicznego

osoby fizyczne prowadzące

działalność gospodarczą

(zakłady osób fizycznych)

prywatna w tym

gospodarstwa

krajowa

indywidualne w rolnictwie

spółdzielnie i ich związki

organizacje społeczne spółki prywatne

fundacje i zakłady fundacji

jednostki samorządu

gospodarczego i

związkowego

Sektor jednostki organizacji

wyznaniowych

prywatny przedsiębiorstwa firm

zagranicznych

przedsiębiorstwa zagraniczne

zagraniczna spółki z udziałem kapitału

zagranicznego

spółki z przewagą mienia

sektora

mieszana prywatnego

Rys. 3. Schemat grupowania danych o gospodarce narodowej

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome