Mikroekonomia - Notatki - Ekonomia - Część 2, Notatki'z Ekonomia. Rzeszów University
hermiona80
hermiona8018 March 2013

Mikroekonomia - Notatki - Ekonomia - Część 2, Notatki'z Ekonomia. Rzeszów University

PDF (385.9 KB)
21 strona
582Liczba odwiedzin
Opis
W notatkach omawiane zostają zagadnienia z zakresu ekonomii: mikroekonomia; zachowania konsumenta, teoria produkcji. Część 2.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 21
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.

61 22

2.2.2. Podaż o zmiennej elastyczności cenowej Im krzywe położone są bardziej w prawo, tym mniejsza jest elastyczność cenowa podaży przy danym poziomie ceny.

X

P

X

P

Krzywe, które po przedłużeniu przecięłyby oś rzędnych Y, są graficzną ilustracją podaży elastycznej cenowo (1< Esp < ∞), przy czym wraz ze wzrostem wielkości podaży, ilustrowanej daną krzywą, elastyczność cenowa maleje. Esp K > Esp L

Krzywe, które po przedłużeniu przecięłyby oś odciętych X, ilustrują podaż nieelastyczną cenowo (0 < Esp < 1), przy czym wraz ze wzrostem wielkości podaży ilustrowanej daną krzywą, elastyczność cenowa rośnie. Esp M < Esp N

S

S

L

K

M

N

0 < Esp < 1

1 < Esp < ∞

61 23

2.2.3. Zależność elastyczności cenowej podaży Elastyczność cenowa podaży zależy od możliwości ograniczania rozmiarów produkcji przez producentów (gdy ceny spadają) oraz ich zdolności zwiększania rozmiarów własnej oferty towarowej (gdy ceny produktów gotowych rosną). Elastyczność ta jest zależna przede wszystkim od:

- czasu, jakim dysponuje producent na przystosowanie się do zmienionego poziomu cen; im dłuższy czas, tym elastyczność cenowa podaży jest większa – od sztywnej w bardzo krótkim okresie czasu, do doskonale elastycznej w okresie bardzo długim

- zachowania się kosztów produkcji wraz ze zmianą skali produkcji; jeżeli wraz ze wzrostem skali produkcji koszty szybko rosną, podaż jest mało elastyczna – szybki wzrost kosztów ogranicza siłę stymulacyjną rosnącej ceny produktu; jeśli natomiast koszty rosną relatywnie wolno wraz ze wzrostem produkcji, podaż jest bardziej elastyczna – ruch kosztów nie niweczy cenowej stymulacji zmiany wielkości podaży.

W bieżącym i krótkim okresie czasu elastyczność cenowa podaży jest zależna od:

- podatności danego dobra na magazynowanie i od kosztów tego magazynowania, im mniejsza możliwość przechowywania dóbr (np. dobra szybko psujące się) i wyższe koszty magazynowania, tym mniejsza elastyczność cenowa podaży

- cech technologicznych produkcji wynikających np. ze stopnia wyspecjalizowania aparatu wytwórczego i obsługującej go załogi, wąska specjalizacja zmniejsza elastyczność, charakter bardziej uniwersalny daje możliwość dokonywania pewnych zmian asortymentowych, a więc stwarza warunki bardziej elastycznego reagowania na zmiany cen rynkowych.

2.3. Elastyczność krzyżowa popytu Elastyczność krzyżowa popytu (cross elasticity of demand) – wyraża stopień reakcji popytu na dane dobro w odpowiedzi na zmianę ceny innego dobra

procentowa zmiana popytu na dobro X Edc = procentowa zmiana ceny dobra Y

61 24

Elastyczność krzyżowa dóbr komplementarnych jest ujemna, dóbr substytucyjnych - dodatnia. 2.3.1. Analiza graficzna elastyczności krzyżowej popytu na dobra substytucyjne

2.3.2. Analiza graficzna elastyczności krzyżowej popytu na dobra komplementarne

S1

S0

S0

S0 S0

S1

D0 D0

D1

D0

D0

D1

P P

P P

Y X

Y X

X1 X0 Y0 Y1

Y1 Y0 X1 X0

P1 P0

P1 P0

61 25

2.4. Elastyczność dochodowa popytu

Elastyczność dochodowa popytu (income elasticity of demand Edi ) wyraża siłę reakcji popytu na zmiany dochodu.

2.4.1. Krzywa Engla

Zależność między zmianami dochodu a zmianami popytu dla różnych grup dóbr i usług przedstawiają krzywe Engla.

Można je wykorzystać zarówno do interpretacji dochodowej elastyczności popytu rynkowego, jak i indywidualnego.

Przebieg krzywych Engla pozwala na określenie rodzajów dóbr czy usług wyróżnianych z punktu widzenia elastyczności dochodowej popytu.

Pełną klasyfikację tak wyodrębnionych dóbr przedstawia się za pomocą jednej ciągłej krzywej Engla dla danego dobra. Zatem zakładamy, że wraz ze zmianą dochodu zmienia się elastyczność dochodowa popytu na dane dobro. Oś pozioma prezentuje dochód konsumentów, oś pionowa – wielkość zgłaszanego popytu na dobro x.

procentowa zmiana popytu Edi = procentowa zmiana dochodu

Edi = 0

Edi = 0

Edi < 0 Edi < 1

Edi > 1

0 I1 I4 I3 I2

X

I

61 26

2.4.2. Przykładowa analiza Dobrem X niech będą np. krajowej produkcji telewizory. W pierwszym przedziale dochodowym 0I1 współczynnik elastyczności dochodowej = 0, co oznacza sztywność popytu, tu na poziomie 0. Wzrost dochodu z 0 do I1 nie pozwala zatem jeszcze na pojawienie się efektywnego popytu rynkowego na odbiorniki TV.

Wzrost dochodu do I2 powoduje, iż % wzrost wielkości popytu jest wyższy niż % wzrost dochodu – wskaźnik elastyczności dochodowej popytu > 1. Mamy tu do czynienia z dobrem luksusowym.

Dalszy wzrost dochodu I2I3 powoduje wprawdzie dalszy wzrost popytu na dobro X, ale już wzrost wolniejszy w stosunku do wzrostu dochodu (Edi < 1). Rozpatrywane dobro stało się dobrem podstawowym.

W obu tych ostatnich przedziałach dochodowych nasze dobro X jest dobrem normalnym, gdyż elastyczność dochodowa popytu na nie jest dodatnia.

Przy dalszym wzroście dochodu I3I4 popyt na dobro znowu staje się sztywny – dalszy wzrost dochodu nie wywołuje żadnej reakcji po stronie popytu. Wielkość popytu na X nie zmienia się mimo rosnącego dochodu (Edi = 0), choć tu w przeciwieństwie do pierwszego przedziału dochodowego, rozmiar analizowanego popytu stabilizuje się na pewnym dodatnim poziomie.

Dalszy wzrost dochodów powoduje, że spada popyt na dobro X (Edi < 0), nasze dobro stało się dla konsumentów dobrem niższego rzędu. Konsumenci w tym przedziale dochodowym prawdopodobnie zdecydowali się przerzucić na wyższej klasy odbiorniki zagraniczne. Przedstawiona analiza wykresu służy wyłącznie ukazaniu za pomocą jednej krzywej wszystkich możliwości kształtowania się elastyczności dochodowej popytu. Nie należy wyciągać definitywnych wniosków co do kolejności pojawiania się wymienionych dóbr w miarę wzrostu dochodu. Przy dowolnym poziomie dochodu popyt konsumenta na dane dobro może być sztywny i to zarówno na poziomie konsumpcji = 0 (np. papierosy dla niepalących), jak i na poziomie dodatnim (np. popyt na pastę do zębów). Żywność i standardowa odzież to przy każdym poziomie dochodu dobra w większości przypadków podstawowe, a więc o Edi< 1. Właśnie żywności dotyczy prawo Engla.

61 27

2.4.3. Prawo Engla Wraz ze wzrostem dochodów udział żywności w wydatkach maleje. Prawo to jest logicznym wnioskiem z przebiegu krzywej Engla dla dóbr podstawowych. Krzywa ta jest wklęsła w stosunku do osi dochodu, a więc popyt rośnie wolniej niż dochód, wraz ze wzrostem dochodu udział wydatków na żywność musi więc spadać. Rośnie natomiast wraz ze wzrostem dochodu udział wydatków na dobra o wskaźniku Edi> 1 czyli dobra luksusowe. Naturalnie przy różnym poziomie dochodu różne produkty stanowią grupę dóbr luksusowych. Bardzo różnorodną grupą są także dobra niższego rzędu, a więc dobra o opadającej krzywej Engla, Edi < 0. Te same dobra dla pewnych grup konsumentów mogą być dobrami luksusowymi, dla innych – dobrami niższego rzędu (krajowej produkcji odbiornik telewizyjny, krajowej produkcji samochód osobowy).

2.4.4. Dobra luksusowe

% wzrost wielkości popytu jest wyższy niż % wzrost dochodu – wskaźnik elastyczności dochodowej popytu Edi > 1.

2.4.5. Dobra podstawowe

Dalszy wzrost dochodu powoduje wprawdzie dalszy wzrost popytu na dobro X, ale jest to już wzrost wolniejszy w stosunku do wzrostu dochodu (Edi < 1).

2.4.6. Dobra normalne Dobro normalne - elastyczność dochodowa popytu na nie jest dodatnia.

2.4.7. Dobra niższego rzędu

Bardzo różnorodna grupa o opadającej krzywej Engla, Edi < 0.

61 28

3. Zachowania konsumenta

zachowanie racjonalne – wewnętrznie spójne, logiczne postępowanie zmierzające do maksymalizacji satysfakcji jednostki

Teza o racjonalnym zachowaniu konsumenta sprowadza się do przyjęcia trzech założeń: - konsument przejawia pewne potrzeby i potrafi je określić - konsument jest w stanie dokonać wartościowania swych potrzeb – od

najbardziej do najmniej intensywnie odczuwanych - jednostka dokonuje wyboru w celu maksymalizacji własnej satysfakcji

(zadowolenia, użyteczności) nieograniczoność potrzeb ograniczoność zasobów konieczność dokonywania wyborów koszt alternatywny

3.1. Teoria użyteczności krańcowej

Teoria użyteczności krańcowej zakłada wymierność użyteczności, możliwość jej wyrażenia w liczbach bezwzględnych, przez przypisanie określonej liczby „utyli” (jednostek użyteczności) każdemu z dóbr. Jest to tzw. teoria kardynalna. użyteczność całkowita (total utility) – satysfakcja uzyskiwana z konsumpcji (użytkowania) danej ilości określonego dobra użyteczność krańcowa (marginal utility) – przyrost użyteczności całkowitej spowodowany wzrostem konsumpcji dobra o jednostkę Realne wybory najczęściej dotyczą określenia najlepszej kombinacji konsumowanych dóbr.

3.1.1. I prawo Gossena - prawo malejącej użyteczności krańcowej

I prawo Gossenaprawo malejącej użyteczności krańcowej mówi, że w miarę wzrostu konsumpcji danego dobra jego użyteczność krańcowa spada Wraz ze wzrostem konsumpcji danego dobra do pewnej jej wielkości użyteczność całkowita rośnie, ale coraz wolniej. Po przekroczeniu tej granicy użyteczność całkowita może zacząć obniżać się.

61 29

Takiemu przebiegowi krzywej użyteczności całkowitej odpowiada spadek krzywej użyteczności krańcowej.

Punktowi maksymalnej użyteczności całkowitej odpowiada użyteczność krańcowa = 0, spadek użyteczności całkowitej oznacza już ujemne wartości użyteczności krańcowej. 3.1.2. Krzywe użyteczności całkowitej TU i krańcowej MU wyjątki – kolekcjonerstwo – kolejny znaczek rzadkiej serii przynosi większą satysfakcję, użyteczność krańcowa rośnie

3.1.3. II prawo Gossena – prawo ekwimarginalizmu, prawo wyrównania użyteczności krańcowych

II prawo Gossena – ekwimarginalizmu - dotyczy stanu równowagi konsumenta, a więc osiągnięcia przez niego maksymalnej satysfakcji w ramach dochodu, którym dysponuje.

Konsument osiąga stan równowagi, gdy w pełni wydatkując swoje dochody uzyskuje jednakową użyteczność krańcową w przeliczeniu na jednostkę pieniężną z każdego zakupowanego dobra.

Dopóki użyteczność krańcowa w przeliczeniu na jednostkę jest różna, konsument jest w stanie osiągnąć wyższy poziom użyteczności całkowitej przesuwając dochody między alternatywnymi dobrami.

TU

MU

0

0

max

X

X

+ 0

-

61 30

3.1.4. Warunek równowagi konsumenta

Gospodarstwo domowe tak rozdysponowuje swoje środki, by użyteczność z wydatkowania ostatniej jednostki pieniężnej na różne dobra była jednakowa. Równowaga jest osiągnięta, gdy dwie krzywe użyteczności krańcowych w przeliczeniu na jednostkę pieniężną przecinają się.

Przy równych cenach wystarczającym warunkiem równowagi konsumenta jest wyrównanie użyteczności krańcowych MUx = MUy .

3.2. Teoria krzywych obojętności

Krzywa obojętności – zbiór punktów przedstawiających różne kombinacje dóbr lub usług przynoszących konsumentowi to samo zadowolenie (użyteczność całkowitą) Analizujemy przypadek konsumenta dokonującego wyboru pomiędzy dwoma dobrami.

MUx MUy = px py

MUx px = MUy py

MUx px

MUy py

Y X

E

61 31

3.2.1. Krzywa obojętności 3.2.2. Mapa krzywych obojętności

Każdy z punktów 1, 2, 3 na krzywej obojętności prezentuje różne kombinacje dwu dóbr (x i y) przynoszące jednakową satysfakcję konsumentowi. Dla każdej jednostki można wyrysować nieskończenie wiele krzywych, tworzących łącznie mapę krzywych obojętności. Im krzywa położona jest dalej od środka układu współrzędnych, tym wyższy poziom satysfakcji (użyteczności całkowitej) zapewniają konsumentowi kombinacje dóbr tworzące tę krzywą.

3.3. Krańcowa stopa substytucji

Przy przejściu z kombinacji A do B następuje spadek konsumpcji dobra Y i wzrost konsumpcji dobra X, przy zachowaniu tego samego poziomu użyteczności całkowitej. Zatem ubytek użyteczności całkowitej z tytułu zmniejszenia konsumpcji jednego dobra jest rekompensowany przyrostem użyteczności wynikającym ze zwiększonej konsumpcji drugiego dobra.

xy MUXMUY  y

x

MU MU

X Y 

 

Krańcowa stopa substytucji dobra Y dobrem X równa się ujemnej relacji krańcowej użyteczności dobra X do krańcowej użyteczności dobra Y.

U

U B

U2 U1

U3

A

1

2 3

0 X1 X2 X

Y Y2 Y1

0 X 0 X

Y Y

Krańcowa stopa substytucji – ilość jednego dobra zastępowanego jednostką dobra drugiego, gdy zmieniają się ich proporcje ilościowe, ale poziom satysfakcji całkowitej nie zmienia się (konsument pozostaje na tej samej krzywej obojętności)

61 32

3.3.1. Stała krańcowa stopa substytucji

stała krańcowa stopa substytucji – w miarę ubytku jednego dobra kolejne jednostki dobra drugiego substytuują stałe ilości dobra ubywającego; charakterystyczna dla bliskich substytutów; krzywa obojętności ma w tym wypadku kształt opadającej prostej

Krzywa obojętności o stałej krańcowej stopie substytucji dóbr

3.3.2 Malejąca krańcowa stopa substytucji

Dla dóbr leżących jednocześnie w polu zainteresowania konsumenta krzywa obojętności przybiera kształt krzywej wypukłej w stosunku do początku układu współrzędnych. Jest to również krzywa o nachyleniu ujemnym, ale już o malejącej krańcowej stopie substytucji. Oznacza to, że konsument preferuje konsumpcję zróżnicowaną w danym momencie i takim modelem teoria zachowania konsumenta posługuje się najczęściej.

Spadek konsumpcji dobra Y wymaga rekompensaty wzrostem konsumpcji dobra X. Kolejne jednostki dobra X zastępują stałe ilości ubywającego dobra Y.

X

Y

Y4

Y3

Y2

Y1

0 X1 X2 X3 X4

U

61 33

Krzywa obojętności o malejącej krańcowej stopie substytucji dóbr

3.3.3. Rosnąca krańcowa stopa substytucji

W tym przypadku konsument preferuje w danym czasie konsumpcję jednolitą (np. albo dżem albo ketchup), tylko dobro X lub tylko dobro Y, a nie zróżnicowaną, jak to ma miejsce przy wypukłej krzywej obojętności.

malejąca krańcowa stopa substytucji - w miarę ubytku jednego z dóbr jednostka dobra drugiego rekompensuje coraz mniejsze ilości dobra ubywającego

X

Y

0 X1 X2 X3 X4

Y4 Y3 Y2 Y1

U

U

X

Y

0 X1 X2 X3 X4

Y4 Y3 Y2 Y1

rosnąca krańcowa stopa substytucji – w miarę jak zmniejsza się konsumpcja dobra Y, kolejne jednakowe przyrosty dobra X substytuują coraz większe ilości dobra Y

61 34

3.3.4. Krzywe o innych kształtach 3.3.4.1. Krzywe obojętności dla dóbr „dobrych” i „złych”

Można jednak wykreślić również krzywe o innym przebiegu, np. gdy analiza dotyczy konsumpcji dwóch dóbr, jednego cenionego, drugiego stanowiącego przykry koszt uzyskania tego pierwszego. Y – dobro cenione X – dobro złe przykre dla konsumenta 3.3.4.2. Krzywe obojętności dla pary dóbr, z których jedno pozostaje bez znaczenia dla satysfakcji konsumenta

Y – dobro cenione X – dobro cenione X – dobro bez znaczenia dla satysfakcji konsumenta Y – dobro bez znaczenia dla satys. konsumenta

X

Y U3

U2 U1

Krzywe obojętności dla dóbr „dobrych” i „złych”(”Zjedz dziecko obiad, to dostaniesz lody.”)

X X

Y Y

U

U

61 35

3.3.4.3. Krzywe obojętności dla dóbr użytkowanych zawsze razem, w określonych proporcjach (np. zegarek elektroniczny i bateria(1-1), np. samochód i opony(1-5))

3.4. Linie budżetowe

O tym, która z kombinacji rozpatrywanych dóbr jest realna z punktu widzenia realnych możliwości nabywczych konsumenta decyduje linia budżetowa, uwzględniająca wysokość cen analizowanych dóbr i dochód nominalny. linia budżetowa – zbiór punktów oznaczających wszelkie możliwe kombinacje rozpatrywanych dóbr, możliwych do nabycia przy danym dochodzie i określonych cenach

B

Z

4 3 2 1

0 1 2 3 4

U1

U2

U3

U4

0 5 10 15 20

4 3 2 1

U1 U2

U3 U4 S

O

61 36

3.4.1. Równanie linii budżetowej

YpXpI yx  I – dochód konsumenta px, py – ceny dóbr X i Y X, Y – ilości obu dóbr Zakładając, że dochód przeznaczony na dwa dobra wynosi 1000 j.p., cena dobra X = 50 j.p., Py = 100 j.p. Pełne wykorzystanie dochodu stwarza możliwości dokonania zakupu maksymalnie 20 jednostek dobra X i 10 jednostek dobra Y lub kombinacji pośrednich.

3.4.1.1. Przesunięcia linii budżetowych Linie budżetowe ulegają przesunięciu przy zmianie:

- dochodu - ceny dóbr.

Maksymalizację satysfakcji przy danym dochodzie i cenach rozpatrywanych dóbr zapewnia konsumentowi kombinacja dóbr leżąca w punkcie styczności linii budżetowej z najdalej od środka układu położoną krzywą obojętności. W punkcie styczności obie krzywe mają jednakowe nachylenie.

Nachylenie krzywej obojętności jest równe krańcowej stopie substytucji:

y

x

MU MU

X Y 

 

Y Y

X X

I1

15

10

0 20 25 0 20 30

10

5 I1I2 I3 I2

61 37

X Y   , czyli nachylenie krzywej obojętności jest równe nachyleniu linii budżetowej w

punkcie ich styczności.

W punkcie równowagi konsumenta spełniona jest równość y

x

y

x

p p

MU MU

Teoria krzywych obojętności prowadzi do identycznych warunków równowagi konsumenta jak w teorii użyteczności krańcowej.

Konsument maksymalizuje użyteczność całkowitą przy pełnym wykorzystaniu jego rozporządzalnego dochodu oraz takiej kombinacji towarów czy usług, w której relacja użyteczności krańcowych równa jest relacji cen tych towarów czy usług.

3.4.2. Punkty równowagi konsumenta przy wypukłych i wklęsłych krzywych obojętności U – krzywe obojętności I – linie budżetowe E – punkty równowagi konsumenta

Przejście z kombinacji A do B oznacza spadek wydatków na dobro Y i wzrost ich na dobro X, przy takim samym wydatkowaniu dochodu.

xy XpYp 

y

x

p p

X Y 

 

X

Y

X

Y

A

B

X1 X2

Y2 Y1

U1

U2

U3

U4

U4

U3 U2

U1

X X

Y Y

E

E

0

I0

I0

0

a b

61 38

Punkty równowagi konsumenta wyznaczone jako punkty styczności linii budżetowych z najodleglejszymi krzywymi obojętności potwierdzają wnioski możliwe do wysnucia z samego kształtu krzywych obojętności. O ile krzywa obojętności wypukła względem środka układu wskazuje na preferowanie konsumpcji zróżnicowanej (w punktach równowagi znajduje się zawsze kombinacja mieszana (rys. a)), o tyle wklęsła krzywa obojętności oznacza preferowanie konsumpcji jednorodnej (przy danym dochodzie maksymalny poziom satysfakcji osiąga konsument w rozwiązaniach rogowych (punkt E rys. b)). Na rysunku b punkt styczności linii budżetowej I0 z krzywą obojętności U2 nie jest punktem równowagi konsumenta, ponieważ U2 nie jest najwyższą krzywą obojętności dostępną dla linii budżetowej.

4. Teoria produkcji 4.1. Proces produkcji proces produkcji – proces transformacji czynników wytwórczych na produkty gotowe, przy czym uzyskane efekty produkcji mogą stać się dobrem konsumpcyjnym, bądź stanowić czynnik wytwórczy w następnym procesie produkcji4.2. Funkcja produkcji funkcja produkcji – techniczno-bilansowy związek między strumieniami nakładów czynników produkcji a uzyskiwanym strumieniem produkcji

...),,( tKLfX zmienna zależna: X – (wielkość produkcji) zmienne niezależne: L – siła robocza K – kapitał

t – technologia

61 39

4.3. Wzgórze produkcji Funkcję produkcji dwóch czynników zmiennych można przedstawić za pomocą bryły geometrycznej zwanej wzgórzem produkcji. Na bokach podstawy odzwierciedlone są skale zużycia obu czynników zmiennych, wysokość wzgórza jest miarą osiągniętego produktu całkowitego.

4.4. Jednoczynnikowa funkcja produkcji Pionowe przekroje wzgórza produkcji dają obraz graficzny produktu całkowitego jako funkcji jednego czynnika zmiennego, przy założeniu niezmiennej skali zastosowania czynnika drugiego. Poziome przekroje wzgórza produkcji wyznaczają izokwanty, czyli krzywe jednakowej wielkości produkcji możliwej do uzyskania przy zaangażowaniu obu zmiennych czynników wytwórczych, w różnych proporcjach.

TPP

izokwanta

0

B

A

61 40

4.5. Produkt całkowity jako funkcja skali zatrudnienia czynnika zmiennego A

TPP – produkt całkowity (total physical product)

A1 – minimalny nakład czynnika zmiennego niezbędny do uruchomienia czynników stałych

A1-A2 – wraz z kolejnymi nakładami czynnika A uzyskujemy więcej niż proporcjonalny przyrost produktu X

A2-A3 – mniejsze przyrosty

od A3 - obniżenie, przegęszczenie

4.6. Produkt krańcowy

Wpływ skali zaangażowania czynnika zmiennego na wielkość produkcji można zobrazować wykorzystując kategorię produktywności krańcowej. W teorii produkcji pomiaru wielkości produkcji dokonujemy w jednostkach naturalnych (np. sztukach, kilogramach, tonach itp.), nie wprowadzając kategorii wartościowych.

Produkt krańcowy mierzymy zmianą wielkości produktu całkowitego wynikającą ze zmiany skali zaangażowania czynnika wytwórczego o 1 jednostkę, przy utrzymaniu nie zmienionej skali zatrudnienia pozostałych czynników wytwórczych.

A TPPMPPA   

MPPA – krańcowy produkt czynnika A

TPP - zmiana wielkości produktu całkowitego A - zmiana skali zastosowania czynnika zmiennego A

X

0 A1 A2 A3 A

TPP

61 41

4.6.1. Produkt całkowity a krańcowy i przeciętny

TPP

MPP APP

S’

A1 A2 A3 A4 A5 A

APP + 0

-

A1 A2 A3 A4 A5 A

T m

S

T’

R

R’

MPP

TPP

61 42

A1-A2 - Przy skali zaangażowania czynnika A w wymiarze A1-A2 produkt całkowity rośnie szybciej niż proporcjonalnie, każda kolejna jednostka A daje coraz większe przyrosty produktu całkowitego.

A2-A4 produkt całkowity rośnie coraz wolniej, przyrosty czynnika A o kolejne jednostki dają coraz mniejsze przyrosty produktu całkowitego, MPP maleje aż do 0.

MPP osiąga max przy skali zaangażowania czynnika A odpowiadającej punktowi przecięcia krzywej TPP(A2).

Produkt krańcowy osiąga 0 przy skali A4, gdy produkt całkowity osiąga maksimum.

Krzywa produktu przeciętnego przecina krzywą produktu krańcowego w swoim maksimum, a punkt przecięcia wynika z rzutu punktu styczności prostej m wychodzącej z początku układu współrzędnych i krzywej produktu całkowitego S.

4.6.2. Prawo malejącej produktywności Prawo malejącej produktywności dotyczy krótkiego okresu, działa gdy skala stosowania przynajmniej jednego z czynników wytwórczych jest niezmienna. Jeżeli rośnie skala stosowania jednego z czynników wytwórczych przy niezmiennej skali zaangażowania przynajmniej jednego z pozostałych czynników, po osiągnięciu pewnej granicznej wielkości produktu całkowitego, produkt krańcowy zaczyna maleć, co jest skutkiem coraz mniej korzystnej proporcji ilościowej czynnika zmiennego i stałego (przegęszczenia czynnika stałego zmiennym). 4.7. Produkt przeciętny Produkt przeciętny (APP – average physical product) – iloraz uzyskanej wielkości produktu całkowitego i wielkości zużycia zmiennego czynnika wytwórczego

A TPPAPP AA

APP - produkt przeciętny w jednostkach naturalnych TPP - produkt całkowity A – ilość użytego czynnika A

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
Zobacz i pobierz cały dokument.
Docsity is not optimized for the browser you're using. In order to have a better experience we suggest you to use Internet Explorer 9+, Chrome, Firefox or Safari! Download Google Chrome