Podstawy prawa pracy - Notatki - Prawo pracy - Część 4, Notatki'z Prawo Pracy. University of Warsaw
Lady_Pank
Lady_Pank4 March 2013

Podstawy prawa pracy - Notatki - Prawo pracy - Część 4, Notatki'z Prawo Pracy. University of Warsaw

PDF (409 KB)
10 strona
876Liczba odwiedzin
Opis
Przedmiotem prawa pracy są społeczne stosunki pracy zachodzące między pracodawcami i pracownikami oraz stosunki, które pozostają w ścisłym związku.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 10
To jest jedynie podgląd.
3 shown on 10 pages
Pobierz dokument
To jest jedynie podgląd.
3 shown on 10 pages
Pobierz dokument
To jest jedynie podgląd.
3 shown on 10 pages
Pobierz dokument
To jest jedynie podgląd.
3 shown on 10 pages
Pobierz dokument

37

W szczególnie uzasadnionych przypadkach okres rozliczeniowy być przedłużony

do trzech miesięcy.

Skrócony tydzień pracy Praca w tzw. skróconym tygodniu pracy jest odmianą równoważnego czasu

pracy. Pracownik na swój pisemny wniosek może wykonywać pracę przez mniej niż 5 dni w tygodniu, przy równoczesnym przedłużeniu dobowego wymiaru czasu pracy, nie

więcej niż do 12 godzin (art. 143 k.p.). Maksymalny okres rozliczeniowy wynosi 1 miesiąc.

System czasu pracy w skróconym tygodniu pracy wprowadza się przez odpowiednie zapisy w umowie o pracę (art. 150 § 3 k.p.).

Praca weekendowa Na pisemny wniosek pracownika może być do niego stosowany system

czasu pracy, w którym praca świadczona jest wyłącznie w piątki, soboty, niedziele i

święta. W systemie tym dopuszczalne jest wydłużenie dobowej normy czasu pracy do 12 godzin przy zachowaniu przeciętnej 40 - godzinnej tygodniowej normy

czasu pracy. Okres rozliczeniowy nie może przekroczyć 1 miesiąca (art. 144 k.p.). Prace polegające na dozorze urządzeń

Przy pracach polegających na dozorze urządzeń lub związanych z częściowym pozostawaniem w pogotowiu do pracy dopuszczalna jest 16 – godzinna

dobowa norma czasu pracy (art. 136 k.p.). Tygodniowa norma czasu pracy wynosi przeciętnie 40 godzin w okresie

rozliczeniowym nie przekraczającym 1 miesiąca.

Pracownicy zatrudnieni przy pilnowaniu Pracowników zatrudnionych przy pilnowaniu mienia lub ochronnie osób, a

także pracowników zakładowych straży pożarnych i zakładowych służb ratowniczych można zatrudniać przez 24 godziny na dobę w okresie rozliczeniowym nie

przekraczającym jednego miesiąca. (art. 137 k.p.).

Odpoczynek

Pracownikowi przysługuje bezpośrednio po każdym okresie wykonywania pracy w przedłużonym dobowym wymiarze czasu pracy, odpoczynek przez czas

odpowiadający co najmniej liczbie przepracowanych godzin (art. 136 § 2 k.p.). Zakaz łączenia

System pracy w równoważnym czasie pracy nie może być łączony z systemem pracy w ruchu ciągłym oraz z przerywanym czasem pracy.

Pracownicy, których nie można zatrudniać powyżej 8 godzin na dobę Wymiar czasu pracy pracowników wymienionych w art. 148 k.p., tj.:

- zatrudnionych na stanowiskach pracy, na których występują przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia,

- pracownic w ciąży, - pracowników opiekujących się dzieckiem do lat 4, bez ich zgody,

nie może przekraczać 8 godzin na dobę.

Zadaniowy czas pracy

docsity.com

38

W systemie tym czas pracy pracownika określony jest wymiarem jego

zadań. Zadania robocze w tym systemie powinny być ustalone tak, aby pracownik mógł je wykonać w ramach norm czasu pracy określonych w art. 129 k.p., czyli w

ciągu 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w pięciodniowym tygodniu pracy. Zadaniowy czas pracy

Nie można wprowadzać zadaniowego czasu pracy dla wszystkich pracowników i dla każdego rodzaju pracy. System zadaniowego czasu pracy można

wprowadzić w przypadkach uzasadnionych rodzajem pracy lub jej organizacją (przykładowo, gdy nie ma potrzeby ustalania sztywnych granic czasowych przebywania

pracownika na terenie zakładu pracy) albo miejscem wykonywania pracy. Czas pracy w ruchu ciągłym

Pracą w ruchu ciągłym jest praca, która ze względu na proces produkcyjny oraz prawidłową eksploatację urządzeń nie może być wstrzymana (art. 138 § 1 k.p.).

O tym, czy mamy do czynienia z pracą w ruchu ciągłym przesądza to czy technologia produkcji wymaga pracy przez 24 godziny na dobę i 7 dni w tygodniu, w

tym w niedziele i święta. Stosowane do produkcji urządzenia nie mogą być

zatrzymane, gdyż spowodowałoby to zniszczenie lub uszkodzenie produktu lub maszyn. Czas pracy w ruchu ciągłym

Czas pracy w ruchu ciągłym może być przedłużony do 43 godzin przeciętnie na tydzień w przyjętym okresie rozliczeniowym, trwającym nie dłużej niż 4 tygodnie.

Dopuszczalne jest przedłużenie pracy do 12 godzin tylko jednego dnia, i to nie w każdym, lecz jedynie w niektórych tygodniach.

Przerywany czas pracy

Przerywany czas pracy jest szczególnym rodzajem czasu pracy polegającym na możliwości ustalenia rozkładu czasu pracy, który przewiduje przerwę w

pracy nie wliczaną do czasu pracy.

Warunki wprowadzenia przerywanego czasu pracy Zgodnie z art. 139 k.p. przerywany czas pracy może być wprowadzony, jeżeli

spełnione zostaną następujące warunki:

- jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją, - rozkład pracy ustalony jest z góry,

Warunki wprowadzenia przerywanego czasu pracy - stosowana jest tylko jedna przerwa w ciągu doby nie przekraczająca 5 godzin

dziennie. Przerwy tej nie wlicza się do czasu pracy; - przerwa wynagradzana jest w wysokości połowy wynagrodzenia należnego za

czas przestoju, czyli wynagrodzenia wynikającego z osobistego zaszeregowania pracownika, określonego stawką godzinową lub miesięczną, a jeżeli taki składnik

wynagrodzenia nie został wyodrębniony przy określaniu warunków wynagrodzenia - 60 % wynagrodzenia.

Łączenie z innymi systemami

Przerywanego czasu pracy nie można łączyć z równoważnym czasem pracy określonym w art. 135 – 137 oraz 143 i 144 k.p. oraz z czasem pracy w ruchu ciągłym

lub przy pracach, które nie mogą być wstrzymane ze względu na konieczność ciągłego

zaspokajania potrzeb ludności (art. 138 k.p.).

Sposób ustalenia rozkładu z przerywanym czasem pracy

docsity.com

39

Przerywany czas pracy może być wprowadzony w układzie zbiorowym

pracy. U pracodawcy będącego osobą fizyczną, prowadzącego działalność w zakresie rolnictwa i hodowli, u którego nie działa zakładowa organizacja związkowa, przerywany

czas pracy może być wprowadzony na podstawie umowy o pracę (art. 139 § 4 k..p.). Wyłączona została możliwość wprowadzania przerywanego czasu pracy w

regulaminie pracy. Pojęcie pracy w godzinach nadliczbowych

Pracą w godzinach nadliczbowych jest praca wykonywana ponad obowiązujące pracownika normy czasu pracy, a także praca wykonywana ponad

przedłużony dobowy wymiar czasu pracy, wynikający z obowiązującego pracownika systemu i rozkładu czasu pracy (art. 151 § 1 k.p.).

Obowiązujące pracownika normy czasu pracy „Obowiązujące pracownika normy czasu pracy” to ustalony dla pracownika

maksymalny czas pozostawania do dyspozycji pracodawcy na dobę lub średnio na tydzień w danym okresie rozliczeniowym.

Normy te mogą wynikać z przepisów kodeksu pracy (lub ustawy szczególnej),

postanowień układu zbiorowego pracy, regulaminu pracy lub też z rozkładu czasu pracy.

Rozkład czasu pracy może regulować normę czasu pracy pracownika na dany dzień w ramach systemu czasu pracy, w którym pracownik został zatrudniony

Przeciętnie pięciodniowy tydzień pracy a praca w godzinach nadliczbowych Pracą w godzinach nadliczbowych może być praca przekraczająca dobową,

a także tygodniową, uśrednioną w przyjętym okresie rozliczeniowym normę czasu pracy. Pracą w godzinach nadliczbowych może być też przekroczenie średniej

pięciodniowej normy czasu pracy.

Pracownicy zatrudnieni w niepełnym wymiarze czasu pracy W przypadku pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy,

strony ustalają w umowie o pracę dopuszczalną liczbę godzin pracy ponad określony w umowie wymiar czasu pracy, których przekroczenie uprawnia pracownika, oprócz

normalnego wynagrodzenia do dodatku za pracę w godzinach nadliczbowych (art. 151

§ 5 k.p.) Dopuszczalność pracy w godzinach nadliczbowych

Wykonywanie pracy w godzinach nadliczbowych jest dopuszczalne tylko w razie: 1) konieczności prowadzenia akcji ratowniczej dla ochrony życia lub zdrowia ludzkiego

albo dla ochrony mienia lub usunięcia awarii oraz 2) szczególnych potrzeb pracodawcy

Limity godzin nadliczbowych Praca w godzinach nadliczbowych ze względu na szczególne potrzeby pracodawcy

jest limitowana w skali roku. Rocznie liczba godzin nadliczbowych przepracowanych ze względu na szczególne

potrzeby pracodawcy nie może przekroczyć 150. Limity godzin nadliczbowych

Pracodawcy mogą ustalać wyższy od 150 roczny limit godzin nadliczbowych. Może to nastąpić w:

- układzie zbiorowym pracy (zakładowym lub ponadzakładowym),

- regulaminie pracy lub

docsity.com

40

- umowie o pracę, jeżeli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy

lub nie ma obowiązku wydania regulaminu pracy (zatrudnia mniej niż 20 pracowników).

Limity godzin nadliczbowych Tygodniowy czas pracy, łącznie z godzinami nadliczbowymi nie może przekraczać

przeciętnie 48 godzin w przyjętym okresie rozliczeniowym (art. 131 § 1 k.p.). W związku z tym ustalony przez pracodawcę roczny limit godzin nadliczbowych nie może

przekroczyć 416 godzin (52 tygodnie w roku x 8 godzin nadliczbowych). Limity godzin nadliczbowych

Czas pracy na dobę limituje 11 – godzinny nieprzerwany okres dobowego odpoczynku

Rekompensowanie pracy w godzinach nadliczbowych Pracodawca może rekompensować pracownikowi pracę w godzinach

nadliczbowych dodatkowym wynagrodzeniem, albo czasem wolnym od pracy. Rekompensowanie pracy w godzinach nadliczbowych

Wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych

Za pracę w godzinach nadliczbowych pracownikowi przysługuje przede wszystkim normalne wynagrodzenie, czyli takie które pracownik otrzymuje stale i

systematycznie, a więc obejmujące:

-wynagrodzenie zasadnicze wynikające ze stawki osobistego zaszeregowania oraz -dodatkowe składniki wynagrodzenia o charakterze stałym, jeżeli na podstawie obowiązujących w zakładzie pracy przepisów płacowych pracownik ma prawo do takich dodatkowych składników.

Rekompensowanie pracy w godzinach nadliczbowych Za pracę w godzinach nadliczbowych, oprócz normalnego wynagrodzenia,

pracownikowi przysługuje dodatek w wysokości: 1) 100 % wynagrodzenia - za pracę w godzinach nadliczbowych przypadających w:

•nocy, •niedziele i święta nie będące dla pracownika dniami pracy zgodnie z obowiązującym

go rozkładem czasu pracy,

•dniu wolnym od pracy udzielonym w zamian za pracę w niedzielę lub święto będące dla pracownika dniami pracy zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy lub

2) 50 % wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych przypadających w każdym innym dniu niż określone powyżej (art. 151(1) § 1 k.p.).

Rekompensowanie pracy w godzinach nadliczbowych 100 % dodatek przysługuje także za każdą godzinę pracy nadliczbowej z tytułu

przekroczenia przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym, chyba że przekroczenie tej normy nastąpiło w wyniku pracy w

godzinach nadliczbowych, za które pracownikowi przysługuje prawo do 50 % dodatku (art. 151(1) § 2 k.p.).

Rekompensowanie pracy w godzinach nadliczbowych Czas wolny za pracę w godzinach nadliczbowych

Praca w godzinach nadliczbowych może być rekompensowana, w miejsce dodatkowego wynagrodzenia, czasem wolnym od pracy.

Rekompensowanie pracy w godzinach nadliczbowych

Udzielenie czasu wolnego od pracy w zamian za pracę w godzinach nadliczbowych może mieć miejsce albo na wniosek pracownika albo bez tego wniosku,

z inicjatywy pracodawcy. Rekompensowanie pracy w godzinach nadliczbowych

docsity.com

41

Pracodawca nie jest związany wnioskiem pracownika i sam decyduje, czy wypłaci

pracownikowi dodatkowe wynagrodzenie, czy też udzieli mu dodatkowy czas wolny od pracy.

Pracodawcy mogą rekompensować pracownikom pracę w nadgodzinach czasem wolnym od pracy, bez ich wniosku. W takim przypadku czasu wolnego udziela się w

wymiarze o połowę wyższym niż liczba przepracowanych godzin nadliczbowych, co nie może spowodować obniżenia wynagrodzenia należnego pracownikowi za pełny

miesięczny wymiar czasu pracy. Praca w nocy

Pora nocna obejmuje 8 godzin pomiędzy godzinami 21. 00 i 7.00 (art. 151(7) § 1 k.p.).

Praca w nocy Przepisy wprowadzają zakaz zatrudniania w nocy określonych kategorii

pracowników, są to: -kobiety w ciąży (art. 178 § 1 k.p.),

-osoby opiekujące się dzieckiem do lat 4, chyba że wyrażą zgodę na taką pracę (art.

178 § 2 oraz art. 189 (1) § 1 k.p.), -pracownik młodociany (art. 203 § 1 k.p.),

Wynagrodzenie za pracę w nocy Za każdą godzinę pracy w porze nocnej pracownikowi przysługuje dodatkowe

wynagrodzenie w wysokości 20 % stawki godzinowej wynikającej z najniższego wynagrodzenia ustalonego na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października

2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (art. 151(8) k.p.). Ewidencja czasu pracy

Zgodnie z art. 149 § 1 k.p. pracodawca prowadzi ewidencję czasu pracy pracownika do celów prawidłowego ustalenia jego wynagrodzenia i innych świadczeń

związanych z pracą. Pracodawca udostępnia tę ewidencję pracownikowi, na jego żądanie.

Ewidencja czasu pracy Pracodawca nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji godzin pracy w stosunku

do pracowników:

-objętych zadaniowym czasem pracy, -zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy oraz

-otrzymujących ryczałt za godziny nadliczbowe lub za pracę w porze nocnej. Ewidencja czasu pracy

Pracodawca zawsze jednak musi ewidencjonować w szczególności okresy urlopów wypoczynkowych, urlopów bezpłatnych, niezdolności do pracy z powodu choroby oraz

opieki nad chorym członkiem rodziny, także w przypadku pracowników, w stosunku do których wyłączony został obowiązek ewidencjonowania godzin pracy.

Planowanie czasu pracy Rozkład czasu pracy nie może przewidywać pracy przez większą liczbę godzin niż

przypadająca do przepracowania w danym okresie rozliczeniowym. W przeciwnym przypadku mielibyśmy do czynienia z planowaniem pracy w godzinach nadliczbowych,

a tym samym z naruszeniem przepisów o czasie pracy. Planowanie czasu pracy

Wystąpienie święta będącego dniem wolnym od pracy w innym niż niedziela dniu

tygodnia powoduje w okresie rozliczeniowym odpowiednie zmniejszenie liczby dni - a tym samym godzin - pracy.

docsity.com

42

Planowanie czasu pracy

Jeżeli jednak w tygodniu obejmującym siedem dni od poniedziałku do niedzieli, wystąpią dwa święta w inne dni niż niedziela, obniżenie wymiaru czasu pracy o 8

godzin następuje tylko z tytułu jednego z tych świąt (art. 130 § 2 k.p.).

Planowanie czasu pracy Wymiar czasu pracy, przy przeciętnej 40 - godzinnej normie czasu pracy, na

dany okres rozliczeniowy ustala się mnożąc liczbę pełnych tygodni przez 40 godzin. Do otrzymanego iloczynu dodaje się iloczyn 8 godzin i liczby dni roboczych

„wystających” poza pełne tygodnie, przypadające od poniedziałku do piątku (130 § 1 k.p.).

Od tej sumy należy odjąć iloczyn 8 godzin i liczby dni świątecznych przypadających w innych dniach niż niedziele. Jeżeli jednak w tygodniu obejmującym

siedem dni od poniedziałku do niedzieli, wystąpią dwa święta w inne dni niż niedziela, obniżenie wymiaru czasu pracy o 8 godzin następuje tylko z tytułu jednego z tych świąt

(art. 130 § 2 k.p.).

Usprawiedliwiona nieobecność Wymiar czasu pracy pracownika w okresie rozliczeniowym, ustalony zgodnie z

art. 129 k.p. ulega w tym okresie obniżeniu o liczbę godzin usprawiedliwionej nieobecności w pracy, przypadających do przepracowania w czasie tej nieobecności,

zgodnie z przyjętym rozkładem czasu pracy (art. 130 § 3 k.p.).

Sankcje za naruszenie przepisów o czasie pracy Za naruszenie przepisów o czasie pracy pracodawcy lub osoby działające w ich

imieniu podlegają karze grzywny (art. 281 pkt 5 k.p.). Sankcje za naruszenie przepisów o czasie pracy

Powtarzające się naruszanie przepisów o czasie pracy może być uznane za przestępstwo. Według przepisu art. 218 § 1 k.p. kto, wykonując czynności w sprawach

z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, złośliwie lub uporczywie narusza prawa pracownika wynikające ze stosunku pracy lub ubezpieczenia społecznego,

podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Urlopy wypoczynkowe Zgodnie z art. 153 § 1 kp pracownik podejmujący pracę po raz pierwszy

uzyskuje prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca w wymiarze 1/12 wymiaru przysługującego mu po przepracowaniu roku.

Pracownik ten uzyskuje prawo do urlopu w roku kalendarzowym, w którym podjął pierwszą pracę już po przepracowaniu miesiąca.

Urlopy wypoczynkowe W przypadku zamiaru wykorzystania urlopu wypoczynkowego przez

pracownika może pojawić się problem z udzieleniem części urlopu (1/12 czy 2/12 z 20).

Należy wówczas odpowiednio zastosować art. 155² kp zaokrąglając niepełny dzień urlopu w górę do pełnego dnia.

Nabycie prawa do kolejnego urlopu

Prawo do kolejnych urlopów pracownik uzyskuje w każdym następnym roku

kalendarzowym – od dnia 1 stycznia lub później od chwili podjęcia pracy (art. 153 § 2 kp).

Wymiar urlopu.

docsity.com

43

Od 1 stycznia 2004 r. wymiar urlopu – w zależności od ogólnego stażu

pracy wynosi: 20 dni jeżeli pracownik zatrudniony jest krócej niż 10 lat, 26 dni jeżeli pracownik zatrudniony jest co najmniej 10 lat (art. 154 § 1 kp).

Urlopy wypoczynkowe Zgodnie z art. 154¹ § 1 kp do okresu zatrudnienia, od którego zależy prawo

do urlopu i wymiar urlopu, wlicza się okresy poprzedniego zatrudnienia, bez względu na przerwy w zatrudnieniu oraz sposób ustania stosunku pracy.

Wliczanie okresu nauki Okres nauki wlicza się do stażu pracy, pod warunkiem ukończenia danej

szkoły (art. 155 k.p.). Nauka w czasie zatrudnienia

Jeżeli pracownik pobierał naukę w okresie zatrudnienia, to zgodnie z art. 155 § 2 kp, do stażu, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się tylko jeden z tych

okresów, w zależności od tego, co jest dla pracownika korzystniejsze. Wymiar urlopu pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy

Wymiar urlopu wypoczynkowego dla pracowników zatrudnionych w

niepełnym wymiarze czasu pracy ustala się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy biorąc za podstawę wymiar urlopu – 20 lub 26 dni w zależności od stażu pracy (art.

154 § 2 kp).

Zasady udzielania urlopu wypoczynkowego Urlopu udziela się w dni, które są dla pracownika dniami pracy, zgodnie z

obowiązującym go rozkładem czasu pracy. Każdy pracownik ma inne - „swoje” dni pracy zgodnie z jego indywidualnym harmonogramem pracy. Za dni pracy w

odniesieniu do konkretnych pracowników można uznać święta lub niedziele, jeżeli w tych dniach zobowiązani są świadczyć pracę zgodnie z rozkładem czasu pracy.

Zasady udzielania urlopu wypoczynkowego Urlopu udziela się w wymiarze godzinowym, odpowiadającym dobowemu

wymiarowi czasu pracy pracownika w danym dniu. Jeden dzień urlopu odpowiada 8 godzinom pracy.

Zasady udzielania urlopu wypoczynkowego Przy udzielaniu urlopu wypoczynkowego w równoważnym systemie czasu

pracy bierze się pod uwagę liczbę godzin pracy na dobę w dniu, w którym ma być udzielony urlop wypoczynkowy. Jeżeli liczba godzin pracy w danym dniu jest wyższa

niż 8 godzin, to odpowiada on jednemu dniowi urlopu oraz odpowiedniemu ułamkowi ponad jeden dzień.

Przykład 12 godzinny dzień pracy odpowiada jednemu dniowi urlopu i 4 godzinom (1

i ½ dnia urlopu); 10 godzinny dzień pracy odpowiada jednemu dniowi urlopu i dwóm godzinom (1 i ¼ dnia urlopu); 16 godzinny dzień pracy odpowiada dwóm dniom

urlopu; 24 godzinny dzień pracy odpowiada trzem dniom urlopu. Zasady udzielania urlopu wypoczynkowego

Jeżeli dzień pracy jest krótszy niż 8 godzin to odpowiada on niepełnemu

dniowi urlopu wypoczynkowego.

Wykorzystanie urlopu przez część dnia pracy Zgodnie z art. 154² § 4 kp udzielenie pracownikowi urlopu w dniu pracy w

wymiarze godzinowym odpowiadającym części dobowego wymiaru czasu pracy jest

docsity.com

44

dopuszczalne jedynie w przypadku, gdy część urlopu pozostała do wykorzystania jest

niższa niż pełny dobowy wymiar czasu pracy pracownika, w dniu na który ma być udzielony urlop.

Zasady udzielania urlopu wypoczynkowego W okresie wypowiedzenia umowy o pracę pracownik jest obowiązany

wykorzystać przysługujący mu urlop, jeżeli w tym okresie pracodawca udzieli mu urlopu.

Plan urlopów Pracodawca jest obowiązany udzielić pracownikowi urlopu w tym roku

kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo (art. 161 kp). Plan urlopów

Urlopy powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów. Plan urlopów ustala pracodawca, biorąc pod uwagę wnioski pracowników i

konieczność zapewnienia normalnego toku pracy (art. 163 § 1 kp).

Plan urlopów

Pracodawca związany jest wnioskiem pracownika w przypadku, gdy pracownica (a także pracownik) składa wniosek o udzielenie urlopu wypoczynkowego bezpośrednio po

urlopie macierzyńskim (art. 163 § 3 kp). W planie urlopów nie uwzględnia się części urlopu udzielanego pracownikowi na jego

żądanie do 4 dni w roku kalendarzowym (art. 163 § 1 kp).

Plan urlopów

Plan urlopów powinien być podany do wiadomości pracowników w sposób przyjęty u danego pracodawcy (art. 163 § 2 kp) np. przez wywieszenie na tablicy ogłoszeń lub

przekazanie kopii każdemu z pracowników. Plan urlopów

Pracodawca nie ma obowiązku ustalania planu urlopów w zakładach pracy, gdzie zakładowa organizacja związkowa wyraziła na to zgodę oraz w nieuzwiązkowionych

zakładach pracy. W tych przypadkach pracodawca ustala termin urlopu w porozumieniu

z pracownikiem.

Zmiana terminu urlopu Przesunięcie terminu, czyli ustalenie późniejszego terminu jego wykorzystywania,

może mieć charakter fakultatywny (art. 164 kp) lub obligatoryjny (art. 165 kp).

Fakultatywne przesunięcie terminu Przesunięcie terminu urlopu może nastąpić:

1 na wniosek pracownika umotywowany ważnymi przyczynami , 2 z powodu szczególnych potrzeb pracodawcy, jeżeli nieobecność spowodowałaby

poważne zakłócenia toku pracy.

Fakultatywne przesunięcie terminu O przesunięciu terminu urlopu z ważnych przyczyn leżących po stronie

pracownika jak z powodu szczególnych potrzeb pracodawcy decyduje zawsze

pracodawca.

Obligatoryjne przesunięcie terminu

docsity.com

45

Jeżeli pracownik nie może rozpocząć urlopu w ustalonym terminie z przyczyn

usprawiedliwiających nieobecność w pracy, a w szczególności: 1) czasowej niezdolności do pracy wskutek choroby,

2) odosobnienia w związku z chorobą zakaźną, 3) powołania na ćwiczenia wojskowe albo na przeszkolenie wojskowe na czas do trzech

miesięcy, 4) urlopu macierzyńskiego

pracodawca jest obowiązany przesunąć urlop na termin późniejszy (art. 165 kp).

Odwołanie pracownika z urlopu Odwołanie, na podstawie art. 167 kp, może nastąpić tylko wówczas, gdy obecności

pracownika w zakładzie wymagają okoliczności nieprzewidziane w chwili rozpoczęcia urlopu.

Pracodawca jest obowiązany pokryć koszty poniesione przez pracownika pozostające w bezpośrednim związku z odwołaniem z urlopu.

Urlop na żądanie Zgodnie z art. 167˛ kp pracodawca jest obowiązany udzielić na żądanie

pracownika i w terminie przez niego wskazanym nie więcej niż 4 dni urlopu w każdym roku kalendarzowym.

Pracownik zgłasza żądanie udzielenia urlopu najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu.

Urlop na żądanie

1. urlopu na żądanie nie obejmuje się planem urlopów (art. 163 § 1 kp) – udziela się go na żądanie,

2. urlopu tego nie dotyczy reguła, że pracownikowi należy udzielić urlopu najpóźniej do końca pierwszego kwartału następnego roku kalendarzowego (art. 168 kp).

Urlop na żądanie Istotą tego urlopu jest udzielenie tego urlopu w terminie wskazanym przez

pracownika oraz obowiązek pracodawcy udzielenia go. Oznacza to, że pracodawca nie

może odmówić udzielenia pracownikowi tego urlopu Urlop na żądanie

Pracownik może zgłosić żądanie udzielenia czterech dni urlopu w jakiejkolwiek formie. Żądanie powinno być zgłoszone najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu.

Urlop na żądanie

Urlop na żądanie może być udzielony tylko w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik nabył do niego prawo.

Urlop na żądanie

Jeżeli pracownik nie wykorzysta urlopu na żądanie w w danym roku kalendarzowym, to w następnym roku staje się on normalnym urlopem z tym że jest urlopem zaległym i

powinien być udzielony (na podstawie planu urlopów lub porozumieniu) do 31 marca tego roku.

Urlop na żądanie

docsity.com

46

Podobnie w odniesieniu do pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu

pracy – im także przysługują 4 dni urlopu na żądanie bez względu na wymiar czasu pracy

Podział urlopu wypoczynkowegoNa wniosek pracownika urlop wypoczynkowy może być podzielony na

części. Co najmniej jedna część wypoczynku powinna trwać nie mniej niż 14

kolejnych dni kalendarzowych (art. 162 kp).

Prawo do wynagrodzenia za czas urlopu Zgodnie z art. 172 kp za czas urlopu pracownikowi przysługuje wynagrodzenie,

jakie by otrzymał, gdyby w tym czasie pracował jest to tzw. wynagrodzenie urlopowe. Ekwiwalent pieniężny

W przypadku niewykorzystania przysługującego urlopu wypoczynkowego w całości lub w części z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy pracownikowi

przysługuje ekwiwalent pieniężny (art. 171 § 1 kp).

Ekwiwalent pieniężny Pracodawca nie ma obowiązku wypłacenia ekwiwalentu w przypadku, gdy strony

postanowią o wykorzystaniu urlopu w czasie pozostawania pracownika w stosunku pracy na podstawie kolejnej umowy o pracę zawartej z tym samym pracodawcą

bezpośrednio po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniej umowy o pracę z tym samym pracodawcą (art. 171 § 2 kp).

Na gruncie ostatniej nowelizacji dodany został art. 172ą kp wyłączający prawo do wynagrodzenia urlopowego lub ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Jeżeli

pracodawca na podstawie odrębnych przepisów jest obowiązany objąć pracownika ubezpieczeniem gwarantującym mu otrzymanie świadczenia pieniężnego za czas

urlopu, pracownikowi nie przysługuje wynagrodzenie urlopowe lub ekwiwalent pieniężny (§ 1). Jeżeli

Jeżeli to świadczenie pieniężne za czas urlopu, jest niższe od wynagrodzenia urlopowego lub od ekwiwalentu pieniężnego, pracodawca jest zobowiązany wypłacić

pracownikowi kwotę stanowiącą różnicę między tymi należnościami (§ 2).

Zgodnie z art. 282 § 1 pkt 2 kp kto, wbrew obowiązkowi nie udziela przysługującego pracownikowi urlopu wypoczynkowego lub bezpodstawnie

obniża wymiar tego urlopu podlega karze grzywny. Ponadto zgodnie z art. 41 kp pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę w czasie urlopu

pracownika – także urlopu wypoczynkowego.

docsity.com

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
3 shown on 10 pages
Pobierz dokument