Kurs walutowy - Notatki - Handel zagraniczny , Notatki'z Handel zagraniczny. Academy of Finance and Management in Bialystok
Roman_A
Roman_A27 lutego 2013

Kurs walutowy - Notatki - Handel zagraniczny , Notatki'z Handel zagraniczny. Academy of Finance and Management in Bialystok

PDF (395 KB)
10 strona
873Liczba odwiedzin
Opis
Definicja kursu walutowego,wpływające na niego czynniki i rodzaje kursów walut jak również skutki zmian kursów walut.
20 punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 10

To jest jedynie podgląd.

3 shown on 10 pages

Pobierz dokument

To jest jedynie podgląd.

3 shown on 10 pages

Pobierz dokument

To jest jedynie podgląd.

3 shown on 10 pages

Pobierz dokument

To jest jedynie podgląd.

3 shown on 10 pages

Pobierz dokument

KURS WALUTOWY

Kurs walutowy jest najważniejszą normą sterującą handlem

zagranicznym. Przez kurs walutowy powszechnie rozumie się stosunek,

w jakim dokonuje się wymiany określonej ilości danej waluty na jednostkę

innej waluty. W gospodarce rynkowej kurs walutowy jest zatem ceną

pieniądza zagranicznego, która może być efektywnie płacona

w walucie krajowej za jednostkę waluty zagranicznej lub waluty

zagranicznej za jednostkę waluty krajowej. W gospodarce doskonale

konkurencyjnej ceny tych walut równoważą samoczynnie popyt i podaż na

rynku walut zagranicznych. Mechanizm osiągania równowagi popytu i

podaży na międzynarodowym rynku walutowym można stosunkowo łatwo

wyjaśnić na przykładzie uproszczonego modelu wymiany walutowej

między dwoma suwerennymi krajami. Innymi słowy pod pojęciem kursu

waluty rozumie się cenę jednej waluty wyrażonej w drugiej walucie. Kurs

waluty spełnia dwie ważne funkcje: informacyjną i cenotwórczą. Kurs

waluty służy do przeliczania cen zagranicznych na ceny krajowe i

odwrotnie. Kurs waluty wpływa bezpośrednio na ceny towarów w handlu

zagranicznym i ceny walorów obcych na rynku wewnętrznym oraz

pośrednio na ceny towarów przeznaczonych na rynek wewnętrzny.

Na poziom kursu walutowego wpływa szereg czynników

ekonomicznych, politycznych i psychologicznych. Najważniejszymi

czynnikami ekonomicznymi wywierającymi bezpośredni wpływ na poziom

kursu waluty są: podaż i popyt na waluty obce na krajowym rynku

walutowym, stan bilansu handlowego i płatniczego, różnice w stopach

procentowych i stopach inflacji między danym krajem a innymi krajami,

poziom cen w kraju

i za granicą, przepływy kapitałów, stopień reglamentacji walutowej,

polityka walutowa

i pieniężno-kredytowa (restrykcyjna bądź ekspansywna) oraz stan

docsity.com

koniunktury i działalności gospodarczej w kraju, a także w krajach, z

którymi utrzymuje on stosunki ekonomiczne

i finansowe. Wpływ czynników politycznych na poziom kursu waluty

(nasilenia się jej presji zniżkowej lub zwyżkowej) uwidacznia się w czasie

napięć politycznych, zaostrzenia sytuacji międzynarodowej lub w czasie

występowania konfliktów regionalnych (np. konflikt sueski

w 1957 r., wojna wietnamska, konflikt w Zatoce Perskiej w 1991 r.).

Czynniki psychologiczne wpływające na kursy walut wymienialnych to

głównie optymistyczne bądź pesymistyczne przewidywania rozwoju

koniunktury i gospodarki w danym kraju przez międzynarodowe koła

gospodarcze i finansowe. Optymistyczne przewidywania wpływają z reguły

na umacnianie,

a pesymistyczne - na osłabienie kursu waluty.

Na kurs waluty wpływają, poza wymienionymi wyżej, również czynniki

spekulacyjne (mające jednak charakter ekonomiczny). Polegają one

przede wszystkim na grze na zwyżkę lub zniżkę kursów walut na rynkach

walutowych (krajowych i zagranicznych). Mogą one jeszcze bardziej

osłabiać waluty już słabe i umacniać waluty mocne. Spekulacja walutowa

nasila się z reguły w okresach napięć na rynkach walutowych i napięć

politycznych.

Kurs waluty może być ustalany przez władze walutowe lub wynikać ze

stosunku podaży

i popytu na waluty obce na krajowym rynku walutowym. Zmiany kursu

waluty dokonuje się poprzez dewaluację i rewaluację. Dewaluacja polega

na obniżeniu kursu waluty krajowej wobec walut obcych. Płaci się

wówczas więcej jednostek waluty krajowej za jednostkę waluty obcej.

Rewaluacja oznacza podwyższenie kursu waluty krajowej w stosunku do

walut obcych. Płaci się wówczas mniej jednostek waluty krajowej za

walutę obcą.

docsity.com

Rodzaje kursów walut Kursy walut można sklasyfikować według różnych kryteriów. E. Drabowski,

znany w Polsce specjalista od kursów walut, klasyfikuje je:

1) Z punktu widzenia czasu funkcjonowania,

a) Kurs wolnorynkowy- określany jest wyłącznie przez podaż i popyt na

waluty obce na krajowym rynku walutowym. Stosowany był przez niektóre

kraje kapitalistyczne w latach 1919-1924, w okresie kryzysu

gospodarczego w latach 1929-1933 oraz sporadycznie po drugiej wojnie

światowej.

b) Kurs czarnorynkowy - kształtowany jest przez nielegalne transakcje

kupna i sprzedaży walut. Ten typ kursu występuje w sytuacji, gdy

oficjalny kurs waluty ustalony jest na poziomie niezgodnym z układem

popytu i podaży na waluty obce.

c) Płynny (elastyczny) kurs walutowy - jest on ustalany przede

wszystkim przez popyt, podaż walut obcych, ale czasami korygują go

władze walutowe poprzez interwencję na rynkach walutowych. Walutą

interwencyjną jest wtedy głównie dolar USA. Władze walutowe dokonują

same oceny, w jakim stopniu kurs płynny odchyla się od pożądanego czy

optymalnego poziomu. Rozróżnia się zazwyczaj interwencje mające na

celu ochronę interesów gospodarki narodowej i takie interwencje, które

oznaczają manipulowanie kursem, co może wywołać szkodliwe skutki dla

zagranicy. Jest to tzw. czyste i brudne manipulowanie kursem.

d) Kurs stały krótkookresowy (tzw. kurs pełzający) - to taki kurs

stały, który ulega częstym zmianom, najczęściej pod wpływem wyższego

tempa inflacji w kraju w porównaniu z zagranicą. To właśnie różnica w

stopach inflacji wpływa na częstotliwość zmian kursu.

e) Kurs stały o szerokiej marży wahań wokół parytetu (lub kursu

centralnego) - ma szeroki zakres wahań wokół parytetu, co pozwala

eliminować krótkookresowe lub przejściowe zakłócenia w bilansie

płatniczym.

docsity.com

f) Sztywny kurs walutowy – to kurs nie zmieniany w bardzo długim

okresie mimo że taka zmiana byłaby pożądana ze względu na stan bilansu

płatniczego. Ten typ kursu (był to wtedy kurs parytetowy) występował

jedynie w okresie funkcjonowania systemu waluty złotej.

2) na podstawie kryterium czasu trwania,

a) Kurs stały - do kursów stałych zalicza się kursy stałe, krótkookresowe

(pełzające), kursy stałe o szerokiej marży wahań | wokół parytetu (lub

kursu centralnego) oraz sztywne kursy walutowe.

b) Kurs zmienny - Do kursów zmiennych zalicza się kursy wolnorynkowe

i płynne.

3) z punktu widzenia ich liczebności

a) Kurs jednolity - oznacza, że całość obrotów płatniczych z zagranicą

odbywa się po jednolitym kursie. Po takim też kursie dokonuje się

wymiany walut obcych na walutę krajową.

b) Kurs dualny (podwójny) – stosowany jest sporadycznie. Wprowadza

się wtedy dwa oficjalne kursy walutowe: jeden dla obrotów handlowych, a

drugi dla obrotów kapitałowych. Potrzeba (lub konieczność) ustalenia

odmiennych kursów dla tych dwóch rodzajów obrotów płatniczych wynika

najczęściej stąd, że jednolity kurs jest szkodliwy albo dla wymiany

handlowej, albo dla przepływu kapitału.

4) Z punktu widzenia stopnia ingerencji państwa w kształtowanie się

kursu waluty krajowej.

a) Kurs wolnorynkowy - wyznaczany wyłącznie przez popyt i podaż na

rynku walutowym. Nie ma tu ingerencji państwa.

b) Kursy walutowe, które wymagają ograniczonej ingerencji

państwa (są to więc kursy płynne, które wymagają okresowych

interwencji walutowych, kursy stałe o rozszerzonej marży wahań i kursy

pełzające).

docsity.com

c) Kursy walutowe, które wymagają nie tylko interwencji na

rynkach walutowych,

ale i zastosowania innych środków polityki gospodarczej dla utrzymania

danego systemu kursu walutowego. Do tej grupy kursów można zaliczyć

kursy sztywne, a przede wszystkim kursy dualne i różnicowane.

W literaturze ekonomicznej występuje często pojęcie kursu

walutowego równowagi. Używane jest w dwóch znaczeniach:

Pierwsze odnosi się do sytuacji, w których kurs walutowy wyrównuje

podaż na waluty obce na krajowym rynku walutowym z popytem na nie.

Ze względu na to, że współczesne gospodarki rynkowe charakteryzują się

znacznym stopniem ingerencji państwa w stosunki gospodarczej za

granicą, trudno uznać, że kurs walutowy w sposób właściwy wyraża

relacje podaży do popytu.

Drugie znaczenie kursu walutowego równowagi (częściej stosowane) wiąże

się z bilansem płatniczym. Uważa się, że kurs walutowy równowagi to taki

kurs, który zapewnia równowagę bilansu płatniczego. Władze walutowe

starają się ustalić taki poziom kursu waluty,

aby zapewniał on równowagę bilansu płatniczego. Największe znaczenie

poznawcze

ma koncepcja kursu walutowego równowagi wynikająca z teorii parytetu

siły nabywczej. Według tej teorii stosunek kursów dwóch walut powinien

odzwierciedlać stosunek ich siły nabywczej mierzonej poziomem cen

wewnętrznych.

W latach siedemdziesiątych pojawiła się koncepcja kursu

walutowego efektywnego. Przy tworzeniu takiego kursu bierze się pod

uwagę rozmiary zmian kursu walutowego oraz udział głównych partnerów

handlowych w eksporcie i imporcie. Uzyskuje się wówczas wagi,

pozwalające ustalić bardziej konkretne skutki, np. wpływ dewaluacji

waluty. Główne elementy konstrukcji kursu efektywnego sprowadzają się

do wyboru okresu bazowego kursu walutowego, wyboru krajów oraz

odpowiednich wag dla ustalenia udziału poszczególnych krajów w handlu

docsity.com

zagranicznym j danego kraju. Ustalenie kursu efektywnego jest oparte na

metodzie udziału w handlu w stosunkach bilateralnych. Dla

poszczególnych grup krajów uzyskuje się tu odmienne wyniki.

W warunkach narastającej i zróżnicowanej inflacji pojawiły się również

pojęcia nominalnego i realnego kursu walutowego. Nominalne

zmiany kursu są wynikiem różnic

w stopach inflacji. Na przykład: im wyższa jest stopa inflacji w danym

kraju w porównaniu

z innymi krajami, tym większy jest stopień deprecjacji waluty krajowej.

Kursy realne uzyskuje się przez wyeliminowanie z obliczeń zmian kursów

różnic w stopach inflacji. Jeśli po usunięciu tych różnic nadal pozostają

zmiany między kursami walut w badanym okresie, to są one z reguły

wynikiem zmian w wydajności pracy i strukturze wymiany handlowej

w poszczególnych krajach. Można powiedzieć, że w nominalnych zmianach

kursów walut uwidacznia się przede wszystkim zróżnicowane tempo zmian

stóp inflacji, w kursie realnym zaś znajdują wyraz niepieniężne skutki

zmian w gospodarkach porównywanych krajów.

Ekonomiczne skutki zmian kursów walut

Najbardziej istotnymi skutkami zmian kursów walut jest ich wpływ

na bilans handlowy i płatniczy, inflację oraz obroty kapitałowe.

Dewaluacja waluty.

W wyniku dewaluacji waluty eksport z kraju, który jej dokonał, staje się

tańszy, a import droższy. Obniżka cen dewizowych w eksporcie jest

jednak z reguły niższa od stopnia dewaluacji. Wynika to między innymi z

tego, że popyt na niektóre towary jest mało elastyczny w stosunku do

zmian cen. Dotyczy to głównie surowców i artykułów żywnościowych.

Eksporterzy różnicują obniżki cen w zależności od struktury rynków

i przewidywanej elastyczności cenowej. Często obawiają się reakcji

konkurentów i nie obniżają cen dewizowych w stopniu, jaki by wynikał z

docsity.com

przeprowadzonej dewaluacji.

Po dewaluacji eksporterzy i importerzy dokonują zmian w wyborze rynków

i kontrahentów.

W wyniku dewaluacji rosną bezpośrednio ceny towarów importowanych i

pośrednio ceny towarów krajowych wytwarzanych na rynek wewnętrzny.

W małym kraju

po przeprowadzonej dewaluacji następować może zbliżony do stopnia

dewaluacji wzrost cen krajowych. W dużym kraju ceny wewnętrzne rosną

wolniej od stopnia dewaluacji.

Z dewaluacją wiąże się zjawisko opóźniania i przyśpieszania zapłat. Polega

to na tym,

że eksporterzy opóźniają otrzymywanie należności za eksport w

oczekiwaniu,

że po dewaluacji waluty uzyskają za należną im walutę obcą więcej

jednostek waluty krajowej. Importerzy natomiast przyśpieszają

regulowanie zobowiązań z tytułu importu po to, aby po dewaluacji nie

płacić więcej jednostek waluty krajowej za swoje zobowiązania dewizowe

z tytułu importu.

Korzystny wpływ dewaluacji na bilans handlowy (dopiero po upływie

kilku miesięcy) jest określony w czasie przez tempo wzrostu cen

krajowych. Im szybsze jest tempo ich wzrostu tym wcześniej zanika faza

poprawy bilansu handlowego. Jeśli tempo wzrostu cen krajowych osiągnie

taki poziom, jak stopień dewaluacji waluty, to pozytywne wpływ

dewaluacji na bilans handlowy zaniknie. W wyniku dewaluacji zmieniają

się relacje cen towarów na rynku krajowym i cen towarów w handlu

zagranicznym. Wpływa to na przekształcenie struktury produkcji krajowej.

Może nastąpić wzrost produkcji eksportowej kosztem produkcji na rynek

wewnętrzny. Panuje przekonanie, że dewaluacja ma stymulujący wpływ

na dochód narodowy. Powoduje ona jednak, jak już zaznaczono, wzrost

cen krajowych i inflację, która eliminuje nie tylko pozytywny wpływ

dewaluacji na bilans handlowy, ale i osłabia skłonność do oszczędzania.

docsity.com

Inflacja

Zmiany kursów walut wywierają wpływ na powstanie inflacji i jej

przenoszenie z kraju do kraju poprzez jej eksport i import.

Najogólniej można wyodrębnić dwa rodzaje inflacji:

1) inflację występującą w danym kraju (,,inflacja własnego chowu") –

wyodrębniamy inflację kosztów, popytu, cen, inflację monetarno-

fiskalną oraz stagflację (inflacja

w warunkach stagnacji gospodarczej).

2) inflację importowaną.

Ujmując problem od strony dynamicznej, można mówić o inflacji

pełzającej, kroczącej, galopującej i hiperinflacji. Dewaluacja waluty

powoduje z reguły inflację kroczącą. Stopień wzrostu cen na rynku

wewnętrznym zależy tu od wysokości przeprowadzonej dewaluacji.

W wyniku inflacji rosną ceny w eksporcie, jak i w imporcie. Różnice tych

cen znajdują końcowy wyraz w terms of trade. Powoduje to sztuczne

zawyżanie wartości eksportu

i importu. Wzrost cen w eksporcie i imporcie danego kraju jest z reguły

niejednakowy.

Bezpośredni natomiast wpływ na handel zagraniczny danego kraju

wywiera poziom i tempo inflacji w kraju eksportera i importera. Znajduje

ono wyraz w oferowanych cenach

w eksporcie i płaconych w imporcie. Ruchy tych cen, z reguły zwyżkowe,

znajdują w dalszej konsekwencji wyraz w poziomie aktywności

gospodarczej danego kraju, w szczególności

w sektorach nastawionych na produkcję eksportową i uzależnionych silnie

od importu

(np. importu surowców i paliw płynnych dla przemysłu przetwórczego).

Zwyżka cen wewnętrznych w danym kraju pobudza import, osłabia

natomiast eksport. Tak dzieje się we wszystkich krajach, w których

występuje inflacja.

docsity.com

Zarówno w systemie stałych, jak i zmiennych kursów walut występuje

niepewność związana ze zmianą kursu oficjalnego (dewaluacja,

rewaluacja) i kursu rynkowego. W obu przypadkach występuje ryzyko

kursowe. Jest ono brane pod uwagę przez uczestników międzynarodowego

obrotu gospodarczego i finansowego. Są różne sposoby zabezpieczania się

przed tym ryzykiem. Panuje pogląd, że płynne kusy walutowe wzmagają

niepewność, ryzyko kursowe i koszty wymiany walut. Dlatego też dla

międzynarodowych obrotów kapitałowych istnieją lepsze warunki w

systemie stałych niż płynnych kursów walut.

Podsumowanie Kurs walutowy na międzynarodowym rynku pieniężnym kształtuje

się jedynie pod wpływem spontanicznego działania sił rynkowych,

dostosowujących wielkości popytu

i podaży danej waluty do relacji równowagi na rynku. Z kolei, wielkość

popytu i podaży danej waluty zależeć będą od stopnia inflacji w kraju i za

granicą, stóp procentowych i stóp wzrostu gospodarczego. Podstawową

rolę w procesie zmiany wartości danej waluty odgrywa polityka monetarna

banku centralnego. Jeśli bowiem bank centralny zwiększa podaż pieniądza

krajowego w stopniu przewyższającym popyt na ten pieniądz, to siła

nabywcza pieniądza spada. W konsekwencji jego aktualny kurs rynkowy w

relacji do waluty zagranicznej musi zostać obniżony (następuje

deprecjacja waluty krajowej). Szczególną rolę w procesie zmiany

rynkowego kursu walutowego odgrywają oczekiwania uczestników rynku

dotyczące kształtowania się kursu waluty w przyszłości, uzależnione od

aktualnych przewidywań przyszłych warunków ekonomicznych i

politycznych w danym kraju. Zachowania uczestników rynku będą zależeć

ostatecznie od trafności wyboru i odpowiedniej realizacji polityki

ekonomicznej w danym okresie, co z kolei determinuje zmiany bieżącej

wartości waluty krajowej w stosunku do waluty zagranicznej.

docsity.com

Źródło:

1. E. Najlepszy, Zarządzanie finansami międzynarodowymi.

Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne

2. J. Rymarczyk,Handel zagraniczny. Organizacja i technika.

Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne

3. E. Drabowski, Klasyfikacja kursów walutowych. Polskie

Wydawnictwo Ekonomiczne

K. Zabielski,

docsity.com

komentarze (0)

Brak komentarzy

Bądź autorem pierwszego komentarza!

To jest jedynie podgląd.

3 shown on 10 pages

Pobierz dokument