Stały kurs walut - Notatki - Handel zagraniczny, Notatki'z Handel zagraniczny. Academy of Finance and Management in Bialystok
Roman_A
Roman_A27 lutego 2013

Stały kurs walut - Notatki - Handel zagraniczny, Notatki'z Handel zagraniczny. Academy of Finance and Management in Bialystok

PDF (382 KB)
9 strona
516Liczba odwiedzin
Opis
Kryteria poszczególnych krajów przy wyborze odpowiedniego systemu kursu, definicje systemów kursów walutowych.
20 punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 9

To jest jedynie podgląd.

3 shown on 9 pages

Pobierz dokument

To jest jedynie podgląd.

3 shown on 9 pages

Pobierz dokument

To jest jedynie podgląd.

3 shown on 9 pages

Pobierz dokument

To jest jedynie podgląd.

3 shown on 9 pages

Pobierz dokument

STAŁY KURS WALUT

docsity.com

W praktyce, w celu regulowania transakcji międzynarodowych stosowane są

w gospodarce światowej różne systemy kursowe walut.

Przez system kursu waluty rozumiany jest zespół warunków wpływających -

zdaniem władz monetarnych danego kraju w zasadniczy sposób na kurs

walutowy.

Kryteria jakimi kierują się poszczególne kraje przy wyborze odpowiedniego -

harmonizującego z realizacją jego celów wewnętrznych -systemu kursu

walutowego, są następujące:

 udział handlu zagranicznego w globalnym produkcie społecznym,

 wielkość kraju,

 stopień dywersyfikacji produkcji,

 kształtowanie się poziomu inflacji,

 zintegrowanie finansowe ze światem zewnętrznym,

 stopień otwartości gospodarki.

W gospodarce istnieją dwa zasadnicze, podstawowe systemy kursów

walutowych, tzw. „czystych modeli” jakimi są systemy kursów zmiennych oraz

system stałego kursu walut. To właśnie ich kombinacje oraz odmiany tworzą

pozostałe tzw. pośrednie systemy kursowe walut.

Zanim jednak przejdę do omówienia mechanizmu stałego kursu walutowego,

będącego tematem mojej pracy, chciałabym pokrótce scharakteryzować

zmienny kurs walutowy.

System kursów zmiennych, inaczej elastycznych lub płynnych jest rozwiązaniem

czysto rynkowym, a więc nie administracyjnego typu, w pełni harmonizującym z

systemem gospodarczym samoczynnie regulowanym przez mechanizm rynkowy,

a więc bezpośrednio przez popyt na obcą walutę i jej podaż.

w zależności od zmian po stronie popytu lub podaży na waluty obce na

krajowym rynku walutowym poziom kursu może falować tak, że równowaga

rynku dewizowego jest w każdej chwili zachowana przez odpowiednie

przesunięcie ceny pieniądza krajowego wyrażonej w pieniądzu obcym lub na

odwrót.

Przy "czystym" kursie giętkim, władza gospodarcza nie ingeruje w sposób

bezpośredni w rozwój sytuacji na rynku walutowym, toteż wahania kursu nie są

docsity.com

w żaden sposób wyrównywane. Ilustruje to poniższy wykres, na którym na osi

poziomej odłożono wielkość zapotrzebowania na walutę obcą w zależności od jej

kursu (ceny) oraz ilość tej waluty oferowaną do sprzedaży również w zależności

od kursu. Na osi pionowej oznaczono poziom kursu obcej waluty w stosunku do

pieniądza krajowego (k).

Rysunek 1:

Popyt i podaż na walutę obcą na końcowym rynku walutowym w warunkach

kursu płynnego

(źródło: opracowanie własne)

Krzywa AA jest krzywą popytu na walutę obcą,

zaś krzywa BB jest krzywą jej podaży - na

krajowym rynku walutowym.

Jest to obraz zastosowania do rynku

walutowego ogólnie znanej graficznej ilustracji

działania sił rynkowych. Zastosowanie tego

wykresu znanego z elementarnych

podręczników teorii ekonomii, jest tu

uzasadnione tym, że popyt i podaż na waluty

podlega tym samym regułom co popyt i podaż

na większość dóbr sprzedawanych

i kupowanych na rynku, to znaczy, że jeżeli

cena danego dobra jest wyższa, to przy innych warunkach nie zmienionych,

zapotrzebowanie rynkowe na to dobro jest mniejsze i na odwrót. Inaczej

możemy powiedzieć że popyt jest malejącą funkcją ceny. Analogicznie do innych

dóbr, podaż waluty obcej jest rosnącą funkcją jej ceny, czyli strumień obcej

waluty płynący na rynek jest zwykle tym większy im wyższy jest kurs.

Przejdziemy teraz do omówienia systemu kursów stałych, który działa inaczej

niż wspomniany system kursów zmiennych. Jak sama nazwa wskazuje,

w przypadku kursu stałego swobodne jego oscylacje nie są dopuszczalne,

a najwyżej mogą występować odchylenia od kursu parytetowego (centralnego)

w wąskich granicach w górę i w dół.

docsity.com

Kurs sztywny jest więc kursem mającym z góry określony poziom, wokół

którego mogą występować niewielkie wahania w określonych z góry granicach.

Przy powszechnie obowiązującym dziś systemie pieniądza papierowego, nie

wymienialnego na złoto, granice wspomnianych dopuszczalnych odchyleń

kursów stałych od centralnego są wyznaczane przez władze monetarne, które

ingerują w działania żywiołowych sił rynkowych, w taki sposób aby łagodzić

wahania i utrzymać kurs wewnątrz przyjętego "tunelu" wahań.

Dopuszczalny zakres wahań określony jest przez górny i dolny punkt

interwencyjny (a i b - poniższe rysunki: 2 i 3).

Rysunek 2,3:

Popyt i podaż na krajowym rynku walutowym w warunkach kursu stałego

(źródło: K. Lutkowski, Współczesne międzynarodowe systemy walutowe)

Kurs, po którym kupuje się i sprzedaje waluty nie wykracza poza zakres

wyznaczony punktami interwencyjnymi, nawet jeśli przesunięcia krzywych

popytu i podaży są znaczne.

docsity.com

W przypadku gdy odchylenie kursu jest tak duże, że grozi wychyleniem się poza

dopuszczalny zakres (na naszym rysunku punkt a i punkt b), bank centralny

wpuszcza na rynek określoną sumę obcej waluty, której niewystarczająca ilość

wywołała wzrost kursu, albo kupuje walutę w zamian za pieniądz krajowy, żeby

zmniejszyć jej nadmiar.

Powyższe wykresy pokazują jak to się dzieje, że pomimo wzrostu popytu na

obcą walutę albo wzrostu podaży obcej waluty kurs rynkowy nie wykracza poza

granice "tunelu" wyznaczonego przez interwencyjne punkty a i b. Z chwilą

bowiem osiągnięcia jednego z tych punktów bank centralny włącza się

i przeprowadza stabilizujące operacje kupna albo sprzedaży walut w zamian za

pieniądz krajowy.

Na pierwszym rysunku widzimy, że popyt na waluty obce wzrasta i kurs idzie

w górę powyżej poziomu k1, lecz zatrzymuje się na poziomie Oa. Przy tym

poziomie kursu niedobór podaży w stosunku do popytu wynosi YZ. Brak ten

zostaje wyrównany przez bank centralny, który wykorzystuje do tego celu

urzędowe rezerwy dewizowe.

Na kolejnym rysunku widzimy sytuację kiedy wzrasta podaż obcej waluty, jej

kurs wyrażony w pieniądzu krajowym spada, ale tylko do poziomu Ob. Odcinek

YZ na tym rysunku odzwierciedla nadmiar waluty obcej w stosunku od popytu

przy kursie Ob. Nadwyżka ta zostaje zakupiona przez bank centralny, wskutek

czego jego rezerwy dewizowe odpowiednio wzrastają.

Zmiana poziomu rezerw dewizowych banku centralnego wskutek

przeprowadzanych operacji stabilizacyjnych na rynku walutowym odzwierciedla

dodatnie lub ujemne saldo bilansu płatniczego w danym okresie. Deficyt bilansu

płatniczego obniża kurs waluty krajowej do poziomu dolnego punktu

interwencyjnego, który jest górnym punktem interwencyjnym kursu waluty

obcej na naszym wykresie i pociąga za sobą odpływ rezerw z banku centralnego.

Na odwrót nadwyżka w bilansie płatniczym odchyla kurs waluty krajowej w górę

i tym samym kurs waluty obcej w dół od kursu centralnego i wywołuje wzrost

urzędowych rezerw dewizowych banku emisyjnego.

Powyższe rozważania doprowadzają do sformułowania jednej z podstawowych

przesłanek sprawnego funkcjonowania systemu kursów sztywnych. Chodzi

bowiem o nasycenie międzynarodowego systemu pieniężnego rezerwami.

W rezultacie więc buforem, który osłania opisywany stały kurs i również

wymienialność, są rezerwy banków centralnych. To one w zależności od stanu

docsity.com

bilansu płatniczego zwiększają się lub zmniejszają, absorbując w ten sposób

finansowe wstrząsy płynące z zewnątrz które mogłyby podważyć stałość kursu.

Kurs sztywny niewątpliwie narzuca stosującym go krajom podporządkowanie

polityki emisyjnej wymogom polityki stabilizowania kursu przez interwencyjne

operacje kupna czy sprzedaży dewiz, przez co ilość pieniądza w obiegu jest

w znacznej mierze wyznaczana przez czynniki zewnętrzne. Pojedynczy kraj musi

się dostosować do tempa przyrostu masy pieniężnej narzucanego przez kraj

wiodący, którego waluta jest składnikiem rezerw dewizowych grupy krajów lub

całego świata.

W przypadku napływu dewiz bank centralny stosuje operacje "sterylizowania"

takich napływów tj. sprzedaż bonów skarbowych, papierów wartościowych rządu

lub własnych. Jest to jednak operacja, która stosowana przez dłuższy okres

czasu podtrzymuje i umacnia powód, dla którego dewizy napływają,

a mianowicie rozpiętość miedzy tempem inflacji w kraju i zagranicą.

Jeszcze dotkliwiej odczuwane są skutki zmniejszania się posiadanego poziomu

rezerw w przypadku deficytu płatniczego. Dlatego system kursu sztywnego

stawia przed danym krajem przede wszystkim problem zapewnia sobie płynności

w rozliczeniach z zagranicą.

O poziomie płynności zewnętrznej kraju natomiast decyduje z jednej strony

wielkość jego rezerw dewizowych poszerzona o możliwość szybkiego

zmobilizowania szybkich środków kredytowych z zagranicy, z drugiej zaś -

wielkość jego obrotów ze światem zewnętrznym.

W porównaniu z systemem kursów zmiennych, system kursu stałego

funkcjonuje o tyle inaczej, że redukuje rangę polityki pieniężnej, a na czoło

wysuwa politykę fiskalną jako najważniejsze narzędzie polityki gospodarczej.

Po dokonaniu analizy systemów kursów stałych i wspomnianego systemu

zmiennego, chciałabym powrócić do wspomnianych na początku mojej pracy

kryteriów, jakimi kierują się poszczególne kraje przy wyborze jednego z nich.

Zarówno literatura teoretyczna jak i badania empiryczne dość zgodnie

uwypuklają wyżej wymienione determinanty wyboru, jako mające dla tego

wyboru znaczenie zasadnicze.

W krajach, które charakteryzuje znaczne otwarcie gospodarki na świat i tym

samym wysoki udział handlu zagranicznego w produkcie społecznym, wahania

docsity.com

kursu walutowego wywołują silne i szybko odczuwalne zmiany na rynku

wewnętrznym, zarówno w kierunku inflacyjnym, jak i deflacyjnym. Gwałtownie

zmienia się też wtedy, zarówno na korzyść, jak i niekorzyść względna

rentowność gałęzi eksportowych i konkurujących z importem w porównaniu

z gałęziami nastawionymi głównie na rynek krajowy i nie wystawionymi

bezpośrednio na wpływ zagranicznej konkurencji.

Jeśli chodzi o bilans płatniczy, to łatwiej jest tutaj przywracać równowagę

zewnętrzną za pomocą deflacji wewnętrznej bez zmiany kursu niż w gospodarce

z małym udziałem handlu zagranicznego w globalnym produkcie społecznym.

W tym drugim przypadku, gdy udział importu w produkcie społecznym jest

mały, a więc generalnie mała jest skłonność do importu, deflacja musiałaby być

bardzo silna, aby deficyt handlowy mógł zostać wyeliminowany.

Z tych względów kraj z dużym udziałem handlu zagranicznego w produkcie

społecznym bardziej skłonny jest przyjąć kurs sztywny, natomiast kraj z małym

jego udziałem będzie preferował kurs giętki, ponieważ ten da mu swobodę

w polityce wewnętrznej, a destabilizujący wpływ oscylacji będzie wewnętrznie

stosunkowo mniej odczuwalny.

Wielkość kraju stoi najczęściej jednak w proporcji odwrotnej do udziału handlu

zagranicznego w produkcie.

Rozmiar kraju sam w sobie jest czynnikiem często wiążącym przy wyborze

mechanizmu kursowego. W przypadku krajów dużych i wiodących w światowej

produkcji, przy wyborze własnych rozwiązań kursowych opowiadają się one za

kursem zmiennym, gdy kraje małe raczej za stabilnym kursem.

Gospodarki dużych krajów, jak wcześniej zaznaczono, często odznaczają się

tym, że handel zagraniczny stanowi mniejszą część ich dochodu narodowego, to

znaczy przeważnie mniejsza część ich produktu podlega wymianie na towary

zagraniczne, niż dzieje się to w kraju małym. Kraje duże są również mniej

wrażliwe na wahania kursu niż kraje małe.

Przeważnie też w dużym kraju wewnętrzne priorytety, jak na przykład wielkość

zatrudnienia, mają większe znaczenie niż problem stabilizacji kursu. Poza tym,

obszar wielki obejmuje często regiony o nierównym poziomie rozwoju. Polityka

gospodarcza w takim przypadku jest więc silnie zróżnicowana, stosownie do

lokalnych warunków. Trudno więc w takiej sytuacji regulować stan bilansu

płatniczego za pomocą inflacyjnych i deflacyjnych działań wewnętrznych. Tak

docsity.com

więc wybór po raz kolejny przemawia za przyjęciem kursu płynnego jako

samoczynnego regulatora, który daje większy stopień swobody wewnętrznej

kraju.

Od razu należy jednak zrobić zastrzeżenie, że w przypadku kraju o niskim

poziomie rozwoju gospodarczego kryterium trzecie omawiane niżej, może

przeważyć szalę na rzecz kursu sztywnego.

Duże znaczenie ma to, czy produkcja w danym kraju jest zróżnicowana czy mało

zróżnicowana np. monokulturowa. Ten czynnik ma bezpośredni związek ze

stopniem elastyczności cenowej popytu na eksport tego kraju ze strony świata

zewnętrznego oraz stopniem elastyczności podaży towarów na eksport.

Przy silniejszym zróżnicowaniu oferty eksportowej mały ruch kursu ma duży

wpływ na wartość eksportu. W przeciwieństwie do tego gospodarka o małym

zróżnicowaniu produkcji jest podatna na destabilizujące wpływy zewnętrzne,

ponieważ nawet silna obniżka kursu słabo wpływa na ilościowy wzrost eksportu.

Tak więc zarówno cenowa elastyczność popytu ze strony zagranicy, jak i cenowa

elastyczność podaży towarów na eksport jest mała. Spadek kursu obniża

przychody netto z eksportu, a podnosi ceny towarów importowanych.

A zatem można oczekiwać, ze gospodarka o niskim stopniu dywersyfikacji

produkcji wybiera raczej kurs sztywny, a kraj wysoko rozwinięty, o silnym

zróżnicowaniu oferty eksportowej, kurs płynny.

Ekstremalne tempo inflacji - rozumie się tu jako zarówno ponadprzeciętne

wysokie, jak i wyjątkowo niskie jej tempo.

W obu wypadkach - chociaż z pozoru wygląda to jak paradoks - rezultat jest ten

sam. Kurs płynny w pierwszym przypadku może być nieuchronny, dlatego że

kończą się rezerwy i zewnętrzne źródła finansowania, a w drugim przypadku

może to być jedyny skuteczny sposób ochrony przed napływem inflacji

z zewnątrz w związku z chroniczną nadwyżką w bilansie płatniczym.

Przy zliberalizowanych obrotach kapitałowych, wielkich strumieniach

przepływających przez międzynarodowy rynek, ich dużej wrażliwości na zmiany

stóp procentowych i spodziewanych zmianach kursu, narodowe rynki są ciągle

narażane na gwałtowne przypływy i odpływy. Warunki te nie należą do

sprzyjających w utrzymaniu stałego kursu.

docsity.com

Podatność na tego rodzaju wstrząsy jest w poszczególnych krajach różna

i zależy od całego szeregu czynników, wśród których znajdują się takie, jak

stopień otwarcia rynku, ogólne perspektywy gospodarcze kraju, stabilność

narodowej jednostki pieniężnej, tradycje itp.

Odzwierciedla się w udziale lokat zagranicznych w aktywach i pasywach systemu

bankowego, to jest we względnej wielkości funduszy trzymanych przez banki

tego kraju za granicą oraz funduszy trzymanych przez zagranicę w bankach tego

kraju.

Kraje, których gospodarki odznaczają się wysokim stopniem zintegrowania

finansowego z innymi krajami, jak wykazują doświadczenia ostatnich lat

odznaczają się skłonnością do stosowania mechanizmu kursu płynnego.

docsity.com

komentarze (0)

Brak komentarzy

Bądź autorem pierwszego komentarza!

To jest jedynie podgląd.

3 shown on 9 pages

Pobierz dokument