Mikroekonomia - Notatki - Ekonomia, Notatki'z Ekonomia
Konrad_88
Konrad_883 czerwca 2013

Mikroekonomia - Notatki - Ekonomia, Notatki'z Ekonomia

PDF (494 KB)
48 strona
1000+Liczba odwiedzin
Opis
Ekonomia: notatki z zakresu mikro e makroekonomii dotyczące praw i teorii ekonomicznych.
20punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 strony / 48
To jest jedynie podgląd.
3 shown on 48 pages
Pobierz dokument
To jest jedynie podgląd.
3 shown on 48 pages
Pobierz dokument
To jest jedynie podgląd.
3 shown on 48 pages
Pobierz dokument
To jest jedynie podgląd.
3 shown on 48 pages
Pobierz dokument
Wykład nr

Wykład nr 1

Ekonomia pochodzi z starożytności . ‘ Oikosnomikos ‘ – nauka o gospodarstwie domowym

Ojkos – dom Nomos – nauka Mikroekonomia bada gospodarstwo domowe , nauka społeczna pokrewna filozofii . EKONOMIA – nauka o gospodarowaniu dobrami rzadkimi ( McKenzy )

Ekonomia była nazywana społeczną , polityczną ale od czasu Marshalla mamy samą ekonomię . Funkcje ekonomii :

1. Teoriopoznawcza – wyjaśnienie , określenie różnych zjawisk i ich przebiegu . 2. Aplikacyjna – próba formułowania wskazówek dla gospodarki . MIKROEKONOMIA – ta część badań ekonomicznych , która skupia się na badaniu

poszczególnych podmiotów gospodarczych lub poszczególnych rynków . Narzędzia : cena , popyt podaż , zysk . MAKROEKONOMIA – badanie i interpretacja zjawisk zachodzących między

podmiotami . Badanie zależności całej gospodarki . EKONOMIA POZYTYWNA – wypracowanie uniwersalnych narzędzi , polega na dokony

– waniu bezstronnych uogólnień systemów , obiektywizm , brak wartościowania . EKONOMIA NORMATYWNA – sądy wartościujące , umożliwiające budowę ideologii .

Kierunki ekonomii : 1. Merkantylizm – ( Montchretien ) utożsamiała gromadzenie bogactwa z

gromadzeniem

pieniądza pełnowartościowego . 2. Fizjokratyzm – ( Quesnay , Keney ) podstawową dziedziną gospodarki jest

rolnictwo .

3. Ekonomia klasyczna – ( Ricardo , Smith , Say ) – apologezja prywatnej własności i rynku . Prawo rynków Saya – każdy popyt rodzi swoją podaż , a każda podaż rodzi swój

popyt , 4. Leseferyzm – okres nie ingerencji państwa w gospodarkę . 5. Keynesizm – ( twórcą Keynes – twórca interwencjonalizmu państwowego )

ekonomia popytowa , prawo Saya jest niesłuszne gdyż zdarzają się takie okresy , że państwo musi pomóc gospodarce , mikroekonomiczna polityka państwa . Keynes – 1936 -

6. Neoklasyczna ekonomia – poprawienie klasycznej , synteza neoklasyczna Marshalla .

7. Ekonomia marksistowska – ( czyli gospodarka rynkowa jest zła ) kładzie nacisk na

sprawiedliwość społeczną , naczelną kategorią jest człowiek i jego potrzeby . 8. Ekonomia podażowa – co robić aby pobudzać podaż :

Monetaryzm – Milton Friedman Teoria racjonalnych oczekiwań

Problem ograniczoności zasobów – RZADKOŚĆ

Zjawisko a ) powszechne Luka między potrzebami a b ) pozytywne możliwościami ich realizacji wynikającymi z ilości dóbr

jakimi dysponujemy w danym czasie .

Subiektywizm odzwierciedla rzadkość . POTRZEBA – uczucie braku połączone z chęcią jego zaspokojenia .

POTRZEBA

podstawowe jednorazowe wyższego rzędu powtarzalne

fizyczne duchowe społeczne egzystencjonalne Trójczłonowa koncepcja podziału człowieka .

CZŁOWIEK

Biosystem Socjosystem Psychosystem

( nie jest sam ) ( człowiek istota myśląca , podejmuje samodzielne

decyzje ) Geneza powstania potrzeb :

pierwotne ( instynktowne )

społeczne ( nabyte , wyuczone w procesie rozwoju ) Prawo powtarzania potrzeb ( Jevons ) 1. Powietrze ( oddychanie )

2. Pożywienie 3. Ubranie 4. Mieszkanie

5. Szeroko pojmowana rozrywka 6. Przedmioty zbytku luksus Zasady Marshalla :

1. Pożywienie 2. Ubranie 3. Mieszkanie

4. Zaspakajanie wszelkiej działalności

Cech potrzeb : 1. Obiektywizm 2. Subiektywizm i indywidualizm

3. Konkurencyjność 4. Substytucyjność 5. Nieograniczoność co do liczby ( teoria wyboru konsumenta )

6. Ograniczoność co do pojemności 7. Odnawialność 8. Społeczny charakter ( miejsce w strukturze społecznej )

9. Komplementarność 10. Historycznie zmienny charakter – wraz ze zmianą ustroju potrzeby ulegają

modyfikacji .

PIRAMIDA POTRZEB

potrzeby samorealizacji

( praca nad sobą )

potrzeby szacunku i poważania wg . Maslowa ( poczucie własnej wartości )

potrzeby społeczne ( poczucie przynależności )

potrzeby bezpieczeństwa ( pewność ochrona )

potrzeby fizjologiczne ( głód , pragnienie , seks )

Nienasyconość człowieka przewyższa tempo możliwości . DOBRA – wszystkie rzeczy służące do zaspokajania potrzeb .

Dobra gospodarcze – wytworzone przez człowieka . Dobra konsumpcyjne – służą zaspokajaniu potrzeb bieżących . Dobra inwestycyjne – konsumpcja na przyszłość .

PRODUKCJA oddziaływanie człowieka na przyrodę w celu uzyskania dobra gospodarczego

W aspekcie ekonomicznym proces produkcji polega na zastosowaniu czynników produkcji i przetwarzaniu ich w produkt .

Czynniki produkcji – są to wszystkie środki użyte w produkcji . Czynniki produkcji :

1. Dobra pierwotne – surowce mineralne , wody , lasy , ziemia ( renta gruntowa ,

czynsz dzierżawny ) , rośliny , zwierzęta .

2. Praca człowieka 3. Ekonomiczne dobra produkcyjne ( dobra kapitałowe ) – maszyny , budynki ,

licencje

znaki firmowe , kapitał pieniężny ( gotówka , akcje , obligacje i należności ) . 4. Technologia – sposób wytwarzania 5. Talent przedsiębiorczości – umiejętność łączenia wszystkich czynników

produkcji w jednym procesie wytwarzania dóbr i usług , przynosi maksymalne efekty .

Podstawowe czynniki produkcji - ziemia , kapitał , praca ( zdolności fizyczne i

umysłowe człowieka które może on dać ) .

Krzywa możliwości produkcyjnych Dobra A

A

C

Dobro B

B OGRANICZONOŚĆ ZASOBU – dynamiczna teoria zasobów mówi o tym , że zasobów w gospodarce nie brakuje , brakuje naszych zdolności do ich wykorzystania .

Rzadkość jest czasowa , a zasoby dynamiczne się odnawiają . Wykład nr 2

ALOKACJA – rozdysponowanie rzadkich zasobów między konkurencyjne cele . KOSZT ALTERNATYWNY – koszt zaniechanych możliwości , korzyści wynikających z najlepszego niezastosowanego zasobu .

Aspekt gospodarowania : pozytywny – osiąganie korzyści negatywny - ( konieczność ) – straty

KOSZTY : alternatywne – to co utraciliśmy

rzeczywiste – wyłożenie pewnej ilości kapitału po to aby uzyskać korzyści Cel naszej pracy – realizacja ma być najlepsza , racjonalna - najlepsze rozwiązanie w danych warunkach , z punktu widzenie celu ekonomicznego .

GOSPODAROWANIE - jest procesem w którym wykorzystujemy w sposób racjonalny ograniczone zasoby . Dwie zasady racjonalnego gospodarowania :

1. Zasada największego efektu ( wydajności ) – przy danych środkach maksymalizujemy

efekt .

2. Zasada najmniejszego nakładu ( oszczędność środków ) – osiągnąć cel przy

użyciu jak najmniejszych środków . RACJONALNOŚĆ :

rzeczywista – jest to wybór maksymalizujący wynik ( korzyści ) – jedno rozwiązanie

proceduralna – dochodzenie do najlepszego rozwiązania , każde lepsze od poprze

– dniego jest racjonalne ( wiele rozwiązań )

RACHUNEK EKONOMICZNY – zespół rachunków symulacyjnych pozwalających nam

na wybór rozwiązania optymalnego czyli najlepszego w danych warunkach .

tylko w jednostkach wartościowych

musi być celowy musi być dualny ( tylko jedna z zasad racjonalnego działania )

musi być wariantowy – im więcej symulacji tym większe prawdopodobieństwo że

wybierzemy najlepiej

kompletność –musimy uwzględnić jak najwięcej czynników wpływających na dane

zjawisko ( nigdy nie mamy wszystkich czynników )

EKONOMIA to nauka statyczna . Próby prowadzące do wyników , musi być wiele prób , im więcej prób tym lepszy wynik przy założeniu błędu statystycznego .

Przedmiot badań ekonomii – proces gospodarowania wszelkie działania w sferze produkcji dóbr i usług , w sferze podziału i konsumpcji . Motywem działania jest:

zaspokojenie potrzeb ludzkich

uzyskiwanie korzyści z produkcji ( dla producenta ) Sposobem będzie podejmowanie racjonalnych wyborów co , gdzie , kiedy

. METODY BADAWCZE ekonomii : obserwowanie procesu gospodarczego ( empiria )

dokonujemy uogólnień ( abstrakcja) pomijanie elementów o marginalnym znaczeniu dla przebiegu zjawiska ekonomicznego , wyodrębnienie podstawowych

wiadomości dla danego zjawiska .

ZJAWISKA GOSPODARCZE , cechy :

1. Sprężenie zwrotne , skutek – przyczyna 2. Zjawiska mające miejsce w mikroskali nie zawsze sumują się w makro , po

dogłębnym zbadaniu okazuje się , że zależność nie występuje .

3. Złudność zależności ekonomicznych . 4. Jest subiektywna . 5. Dobór technik i metod badawczych wpływa na wyniki badań ( mogą się różnić )

KONKRETYZACJA – zbliżenie teoretycznej formuły do rzeczywistości .

WERYFIKACJA – sprawdzanie czy formuła jest prawdziwa czy nie .

a) statystyczna ( badania ) b) historyczne odnoszenie się do przeszłości

FALSYFIKACJA - ( odwrotna do weryfikacji ) – obalenie hipotezy poprzez wykazanie

że w jakimś przypadku ona nie zachodzi . Narzędzia pomocnicze w badaniu ekonomii :

a) logiczne myślenie : indukcja , redukcja , dedukcja . TEORIA EKONOMICZNA - zbiór twierdzeń wyjaśniających zjawiska i procesy ekonomiczne ,

musi być odpowiednio skomponowana , interpretuje , daje diagnozę gospodarki . Podstawy do prognozowania przyszłości .

NARZĘDZIA EKONOMICZNE : 1. Model ekonomiczny – uproszczenie które zawiera wszystkie ważne elementy dla danego zjawiska , pomija te które nie mają wpływu na dane zjawisko . ( Badania

modelowe są niezbędne , korzystne , bo to jedyny sposób badania rzeczywistości gospodarczej .

2. Eksperyment – ( jest wykorzystywany ale wymaga ostrożności ) – stworzenie pewnych

warunków nie występujących w rzeczywistości gospodarczej .

Eksperyment kontrolowany – polega na stworzeniu kilku kontrolowanych prób , w każdej próbie zmiana jednego czynnika . SYSTEM SPOŁECZNY – całość związków i zależności występujących w społeczeństwie

. Wszelkie działania w ramach systemu to układ społeczny .

SYSTEM SPOŁECZNY

system polityczny system kulturalny system ekonomiczny – - bezpieczeństwo - nawyki gospodarczy zewn. i wewn. - tradycje - całokształt

związków - instytucje - oczekiwania członków i zależności między

społeczeństwa członkami społeczeństwa wynikających z

działania ich na płaszczyźnie ekonomicznej

decyzyjny motywacyjny

kontrolny koordynacyjny

PRAWA EKONOMICZNE – istotne , konieczne i stale powtarzające się związki zależności między kategoriami ekonomicznymi . Charakteryzują się statystycznością ,

sprawdzają się w wielu przypadkach , są obiektywne , są historyczne – pojawiają się tam gdzie mogą i znikają tam nie mają miejsca bycia . Są niezmienne .

Wykład nr 3

Reforma – pewien cykl zmian TRANSFORMACJA – cykl zmian powodujących przejście systemu od systemu mniej do

bardziej efektywnych

TRANSFORMACJA

modyfikacyjna systemowa modyfikacje , zmiany rewolucyjne dotyczy systemu ekonomicznego

, ewolucyjne w systemie ekonomicznym politycznego , kulturowego ( kraje Europy środkowej )

1. od centralnie planowanej do rynkowej

2. od socjalizmu do demokracji

rynkowej Jak wyglądała gospodarcza organizacja człowieka 1. GOSPODARKA NATURALNA – podstawowym podmiotem jest gospodarstwo

domowe ( jego cel to produkcja i konsumpcja ) , to taki typ organizacji , w której każdy

podmiot wytwarza dobro na zaspokajanie własnych potrzeb . Nadwyżka była przyczyną do zmiany typu gospodarowania – społeczny PODZIAŁ PRACY ( grupy – zawody – specyficzne zawody ) SPECJALIZACJA – ukierunkowanie swoich predyspozycji , doskonalenie ich .

Wolność osobista niezbędna do zmian formy gospodarczej , własność prywatna również . 2. GOSPODARKA RYNKOWA - typ organizacji ekonomicznych człowieka , gdzie

podsta - wową instytucją jest rynek na której dokonuje się wymiana , a motywem działania jest efektywność , korzyść ( zysk , konsumpcja ) . Pojawił się

producent i wymiana .

Typy wymiany : Towar za towar – gospodarka towarowa Towar – ekwiwalent ( pieniądz ) – towar – Gospodarka towarowo - pieniężna

Współczesna gospodarka rynkowa to gospodarka mieszana – dominuje własność prywatna ale dopuszczalne są inne własności . Głównym narzędziem jest rynek ale

dopuszczamy interwencje państwa .

WŁASNOŚĆ prywatna publiczna

indywidualna zbiorowa państwowa lokalna ( komunalna )

spółka

spółka akcyjna Model gospodarki rynkowej Gospodarka zamknięta – nie ma powiązań z innymi gospodarkami narodowymi

bądź z jakimkolwiek podmiotem pochodzenia zagranicznego .

Gospodarka otwarta – odwrotność , jest eksport i import , jest opcja wejścia i

wyjścia . RYNEK – ( podstawowy mechanizm gospodarki rynkowej ) 1. Miejsce na którym dokonuje się wymiana .

2. Całokształt procesów odbywających się między jego uczestnikami czyli podmiotami gospodarczymi .

3. Na rynku zachodzą transakcje – proces gdzie spotykają się dwie strony .

TRANZAKCJA

ma procesy negocjacyjne może dotyczyć czasowego jako forma działalności to dysponowania własnością zmiana formy

własności kredyty

4. To zespół rynków gdzie zachodzą transakcje Rodzaje rynków : lokalne

krajowe międzynarodowe światowe ( ostateczny weryfikator )

Rynek dóbr

konsumpcyjnych – nabywca nabywa inwestycyjnych – kupuje dobro by coś do skonsumowania poddać je obróbce i

stworzyć dobro finalne

RYNEK

otwarty ( raczej ograniczony ) zamknięty przetarg

formalny - instytucjonalny nieformalny w ramach swojego rozwoju doprowadziły sprzedawcy na targu gdzie nie ma

do tego , że mają swoją siedzibę ( giełda ) legalizacji ( czarny rynek )

biały szary czarny

RYNEK KONKURENCJI

doskonałej niedoskonałej

pełny monopol oligopol duopol

monopol PIENIĄDZ – wyłonienie się ekwiwalentu jako pojęcia Ekwiwalent – muszelki bydło itp. kruszce szlachetne metale ( była ich

odpowiednia ilość , trwałe , łatwe do podzielenia , powszechne ) – monety – prawo bicia pieniądza .

Pełnowartościowy – taki w którym wartość kruszcu odpowiada nominałowi : złoto i srebro , później tylko złoto .

Banknot – nota bankowa zaświadczenie o złożeniu w banku odpowiedniej ilości

kruszcu Od I wojny światowej przejście do systemu sztabowozłotowego i

dewizowozłotowego .

Zaczęto odchodzić od pieniądza pełnowartościowego .

Papierowy – symboliczny ( symbol wartości ) – umowa społeczna , gwarancją wartości pieniądza jest stabilność gospodarki państwa ( kryzys w Rosji ) .

Funkcje pieniądza : 1. Miernik wartości 2. Środek wymiany

cyrkulacji środka płatniczego ( rozbieżność w czasie między strumieniem pieniądza

a strumieniem towaru – kredyt ) 3. Środek tezauryzacji ( gromadzenie skarbu ) 4. Pieniądz światowy ( SDR – 42% $ + 19% DM + 15% J + 12% Ł + 12% F )

Wykład nr 4

CENA – informuje nas o relacji między produktami 1. relatywna , informacyjna mówi nam o rzadkości produktu 2. żywiołowa , administrowana

3. funkcja agregacyjna - pozwala nam na przejście od systemu ilościowego do jakościowego

4. ma zdolność równoważenia popytu i podaży 5. funkcja kosztowa – wchodzi w skład produktów jako koszt

6. nie jest wielkością jednorodną : elementem ceny są koszty nabywania czynników produkcji np. maszyny ,

surowce

zawiera obciążenia prawne – podatki zysk

7. funkcja dochodowa – pokazuje ona wartość naszego dochodu ( możemy za jej pomocą

wyliczyć siłę nabywczą pieniądza – wartość realna – ilość dóbr i

usług które możemy za nią nabyć ) Cena sprawiedliwa – św. Tomasz z Akwinu – powinna być ustalana zgodnie z wartościami

chrześcijańskimi . Milton Friedman – monetaryzm – Cena jest czynnikiem motywującym do aktywności gospodarczej . Po to aby można było posiadać pewne produkty –

motywuje do działania . POPYT – zapotrzebowanie zgłoszone na dobra i usługi na rynek przez nabywców (

rynek konsumpcji , rynek czynników produkcji )

NABYWCY

KONSUMENCI PRODUCENCI dobra finalne czynniki produkcji

Rodzaje popytu : popyt efektywny – popyt poparty siłą nabywczą pieniądza popyt potencjalny – ( co by było gdyby ) preferencje

popyt na dobra komplementarne – popyt na jedno dobro jest ograniczony popytem

na drugie dobro popyt na dobra substytucyjne – potrzebę zaspokaja dobro A lub dobro B popyt złożony – popyt na opony zależy od popytu na samochody

POPYT – elementy regulujące : 1. Cena dobra

cena substytutów ceny dóbr komplementarnych przewidywania co do kształtowania się cen w przyszłości

zjawisko antypacji popytu – wyprzedzanie faktycznego popytu 2. Dochód – ile mamy i ile możemy wziąć na kredyt - ujęcie statystyczne i

dynamiczne

3. Preferencje popytowe – upodobania indywidualne , tradycje , religia , moda 4. warunki geograficzne – demograficzne

PODAŻ – ilość dóbr i usług zaoferowanych na rynek w danym czasie określonemu lub nieokreślonemu nabywcy ( występuje dzisiaj częściej )

Czynniki motywujące podaż : 1. Cena produktu

cena dóbr substytucyjnych

cena dóbr komplementarnych statystyczne i dynamiczne badania – kształtowanie się cen cena czynników produkcji

technologia ilość przedsiębiorstw w gałęzi – warunki konkurencji

warunki prawne pomoc państwa ( dotacje , subwencje )

PRAWO POPYTU ( Zależności na rynku konkurencyjnym , produkt jest jednorodny , ilość produktu jest ograniczona , konsumenci i producenci decydują na

podstawie swoich korzyści . Nabywcy podejmują decyzję niezależnie od siebie . Rynek dotyczy dóbr konsumpcyjnych , ceteris paribus .

) - mówi ono że , wraz ze wzrostem ceny danego dobra lub usługi w sytuacji ceteris paribus spada zapotrzebowanie na to dobro lub

usługę . Funkcja jednoczynnikowa

cena

wg Marshalla

popyt

POPYT : potencjalny , efektywny komplementarny

substytucyjny złożony , ograniczony

Dobra substytucyjne - cena B spada popyt A spada

Dobra komplementarne - cena B rośnie popyt A i B spada PRAWO PODAŻY ( Celem producentów jest maksymalizacja zysków . Producenci są niezależni od siebie – rynek konkurencyjny . Producenci są

sprzedawcami ceteris paribus . )

- wraz ze wzrostem ceny wzrasta ilość produktu czy usługi

oferowana przez producentów na rynek .

cena

wg Marshalla podaż

Mechanizm równoważenia rynku – cena , popyt , podaż .

CENA RÓWNOWAGI RYNKOWEJ – cena czyszcząca rynek , pozwala ona na uwolnienie rynku z nadmiernej ilości popytu lub podaży .

RÓWNOWAGA RYNKOWA cena

C 3 - niedobór popytu , nadwyżka podaży

C 2 - cena równowagi ( punkt przecięcia

E krzywej popytu i podaży )

C 1 - nadwyżka popytu , niedobór podaży

podaż , popyt

Cena równowagi – sytuacja modelowa Flubturencje – ruch wokół ceny równowagi Procesy dostosowawcze – krótko lub długo okresowe

Krótki okres czasu – przynajmniej jeden czynnik constans ( technologia ) – podaż jest mało elastyczna – limituje nas wielkość produkcji Długi okres czasu – wszystkie czynniki produkcji są zmienne

Bardzo krótki okres czasu – tylko cena się zmienia Ex – ante –działanie wyprzedzające Ex – post – działanie po wystąpieniu jakiegoś czynnika MODEL PAJĘCZYNY – opisuje opóźnione dostosowanie podaży w stosunku do zmian

popytu na rynku ( rolnictwo – opóźnienie jednoroczne ) Dostosowanie ekstrapolacyjne – dostosowanie z opóźnieniem , podaż w danym okresie

dostosowuje się do podaży bazowej ( rok poprzedni ) .

Wykład nr 5 Pieniądz światowy – ( pieniądz kruszcowy , pieniądz narodowy $ ) Pieniądz kreowany SDR ( Special Drawing Rights ) , MFW , ECU , EURO ( wąż

walutowy ) Cena absolutna – ilość jednostek pieniężnych przypisywanych danemu przedmiotowi .

Cena relatywna – ilość jednostek dobra A z konsumpcji której musi zrezygnować aby nabyć jedną jednostkę dobra B ( niezbędna do analizy ekonomicznej ) Dwa mechanizmy cen :

ceny żywiołowe , rynkowe – cena tworzona tylko w oparciu o rynek jako mechanizm alokacji ( raczej model )

cena administrowana 1. Podmiot gospodarczy który ma silną pozycję na rynku ( monopol ) . 2. Państwo jako podmiot gospodarczy może administrować ceną .

Cena administracyjna – socjalizm , cena ustalana nakazowo , od góry . Gospodarka rynkowa – oddziaływanie na cenę za pomocą podatków , ceł ,oprocentowanie

kredytów , ulgi , subwencje . ELASTYCZNOŚĆ – miara zmian względnych ( pokazuje nam jak zmienia się dana

wielkość pod wpływem danego czynnika . Elastyczność POPYTU :

E= % zmiana wielkości popytu / % zmiana wielkości czynnika wpływającego na

popyt 1. Cenowa

2. Dochodowa ( + dobra normalne , - dobra niższego rzędu )

3. Mieszana ( krzyżowa ) ( + dobra substytucyjne , - dobra

komplementarne )

Krzywe popytu przy różnych poziomach elastyczności cenowej .

elastyczny E > 1 jednostkowy E = 1 nieelastyczny E < 1

sztywny E = 0 doskonale elastyczny

AD 1 . Jak zmieni się popyt na dobro A przy zmianie ceny dobra A o jednostkę . AD 2 . Jak zmieni się popyt na dobro A pod wpływem zmiany dochodu konsumenta

o jednostkę . AD 3 . Jak zmieni się popyt na dobro X pod wpływem zmiany ceny dobra Y .

Produkty spożywcze – niska elastyczność , mniej niż jednostka

c

c

p

p Ec :

d

d

p

p Ed :)(

Cy

Cy

Px

Px Em :)(

Produkty przemysłowe – wyższa elastyczność , prawie jednostkowa

Usługi – wysoka elastyczność , więcej niż jednostkowa Elastyczność PODAŻY

Ec = % zmiana wielkości podaży / % zmiana wielkości ceny cena ec < 1

ec = 1 ec > 1

podaż Wzdłuż całej krzywej popytu i podaży nie ma elastyczności takiej samej , może ona się zmieniać .

Elastyczność : punktowa

łukowa ( konkretny odcinek krzywej ) Ekspansybilność ceny – jak zmieni się cena jeżeli podaż zmieni się o jednostkę . Fleksybilność cenowa – jak zmieni się cena jeżeli popyt zmieni się o jednostkę .

PODMIOTY W GOSPODARCE RYNKOWEJ

Struktura gospodarki rynkowej . PODMIOTEM GOSPODARCZYM – nazywamy każdą formę organizacji , każdego aktywnego

uczestnika gry rynkowej podejmującego samodzielne decyzje , kierującego się własnym interesem i związanym z tym ryzykiem . JANOS KORNAI – wyodrębnił w gospodarce dwa procesy :

1. Procesy realne ( materialne ) – są tom wszelkie działania w ramach tych procesów powodujące zmiany czynników produkcji mające na celu wytworzenie dóbr ,

produktów , ich wymianę jak również konsumpcję np. : wytwarzanie , przetwarzanie, transportowanie , pakowanie .

2. Procesy regulacyjne ( myślowe ) są to wszelkie procesy związane z

przetwarzaniem i przekazywaniem informacji jak również z przygotowaniem i podejmowaniem decyzji ekonomicznych .

Podział gospodarki na sferę realną i regulacyjną . Sfera realna – przedsiębiorstwa ( producent ) , konsumenci ( gospodarstwa domowe

)

BANK komercyjny – podmiot gospodarczy powołany w celu przyjmowania z rynku

wolnych środków pieniężnych i zarządzania nimi ( sfera realna ) NBP , banki narodowe , centralne –podmiot sfery regulacyjnej , obsługuje państwo ,

zarządza budżetem państwa , jest bankiem banków , jest bankiem emisyjnym , określa rezerwy obowiązkowe .

Parametry NBP : 1. Stopa redyskontowa 2. Stopa lombardowa

3. Stopa refinansowa INSTYTUCJE UBEZPIECZENIOWE – są powołane do życia w celu przejmowania

ryzyka z podmiotów mniej zdolnych do jego ponoszenia . Są podmiotem rynku kapitałowego gromadzą duże środki kapitałowe .

GIEŁDA – rynek kapitałowy , ‘ barometr gospodarki ‘ PODMIOTY DEMOKRACJI PRZEMYSŁOWEJ – związki zawodowe , zrzeszenia pracodawców

zrzeszenia konsumentów – zadaniem ich jest obrona interesów grup które zrzeszają . PAŃSTWO – podmiot specyficzny ( superpodmiot ) , podmiot o charakterze

władczym , może regulować , sterować podmiotami , przestrzega zasad gospodarki rynkowej .

PRZEDSIEBIORSTWO ( producent ) – jest podmiotem gospodarczym realizującym swoje cele , działa samodzielnie , podejmuje decyzje i ryzyko .

Cechy przedsiębiorstwa : 1. Odrębność ekonomiczna ( własność ) 2. Odrębność organizacyjna ( np. spółka ) 3. Odrębność prawna ( strona prawna , pełna osobowość prawna )

PRZEBSIĘBIORSTWO publiczne prywatne

państwowe lokalne indywidualne zbiorowe ( spółki )

GOSPODARSTWO DOMOWE – grupa ludzi , wspólnie zamieszkujący i wspólnie podej –

mujących decyzje co do rozdysponowania posiadanych środków . przynajmniej jedna z osób musi prowadzić działalność zarobkową .

Funkcje gosp . domowego : 1. Funkcja konsumpcyjna ( zaspokajanie potrzeb ) 2. Funkcja produkcyjna ( uczestnictwo w rynku czynników produkcji – rynek pracy )

WYBORY konsumenta :

1. Wybory konsumenta odbywają się zgodnie z jego preferencjami , interesem ( główny

cel – zaspokajanie potrzeb )

2. Wybory dokonywane są w oparciu o dane informacje ( modelowe – pełna informacja )

3. Wybiera między dobrami substytucyjnymi

4. Jest podmiotem racjonalnym Celem konsumenta jest maksymalizacja zadowolenia z konsumpcji Ograniczenia :

1. Dochody ( dochód realny ) 2. Ceny dóbr i usług ( dochód realny ) Uporządkowany system preferencji konsumenta :

1. Założenie kompletności preferencji . 2. Założenie przechodniości preferencji . 3. Nienasyconość zadowolenia konsumenta .

Wykład nr 6

Dobra : preferowane – najważniejsze dla konsumenta obojętne – między dobrami można szukać najlepszej kombinacji dóbr ( możliwość

wymiany) UŻYTECZNOŚĆ – miara zadowolenia konsumenta , pokazuje ile zadowolenia z konsumpcji

jednego dobra bądź usługi ma konsument Użyteczność jest więc miarą porządkową , coś jest ważniejsze a coś mniej – subiektywizm.

UŻYTECZNOŚĆ CAŁKOWITA – suma użyteczności konsumowanej ilości dobra. UC

Ilość dobra Q Funkcja rosnąca ale o zmiennym tempie przyrostu ( trzeba badać tempo przyrostu ) .

UŻYTECZNOŚĆ MARGINALNA – zadowolenie konsumenta ze zwiększenia ( zmniejszenia ) konsumpcji o jedną jednostkę dobra Q .

UM

nasycenie Ilość dobra Q

Funkcja malejąca przecinająca układ współrzędnych , najcenniejsza dla konsumenta jest pierwsza jednostka dobra ( bo wtedy najbardziej odczuwa rzadkość , potem

wzrasta uczucie nasycenia danym dobrem ) . W przypadku konkretnego dobra może dojść do nasycenia – dane dobro nie ma już

dla nas znaczenia . Ostatnia jednostka przypada na moment gdy UM przecina układ – nasycenie , gdy ilość

dobra jest maksymalna .

UC = max

UM = 0

punkt nasycenia ( odnosi się do jednego dobra )

PRAWO malejącej użyteczności marginalnej – każda następna jednostka danego dobra daje coraz mniejsze zadowolenie konsumenta .

TEORIA nadwyżki konsumenta ( Marshall ) – z dodatniej różnicy pomiędzy indywidualną użytecznością jakiegoś dobra dla danego konsumenta a jego ceną rynkową .

KRZYWA OBOJĘTNOŚCI – pokazuje wszystkie kombinacje dwóch dóbr dających konsumentowi ten sam poziom zadowolenia.

Dobro A

Dobro B

Dla konsumenta jest obojętne czy tyle danego dobra czy tyle innego – dobra wymienne . Relacja wymienności jest zmienna ( bo przydatność danych dóbr może się zmieniać )

Różna jest substytucyjność dóbr . PRAWO malejącej marginalnej substytucyjności dóbr – określa jaką ilość dobra A

należy poświęcić w celu zwiększenia konsumpcji o 1 jednostkę dobra B . Zależy od ogólnej ilości A i B ( rzadkość )

MAPA OBOJĘTNOŚCI Dobro A

Każda wyżej położona krzywa symbolizuje wyższe zadowolenie z konsumpcji .

Dobro B Krzywe wzajemnie równoległe , nie przecinają układu .

Kombinacja na zasadzie zmniejszania się jednego i drugiego dobra. Konsumentowi jest wszystko

jedno . Taka krzywa jest niemożliwa , ograniczenia finansowe .

DUDŻET KONSUMENTA : 1. Dochody : płacowe

pozapłacowe stałe ( regularne )

sporadyczne ( nieregularne ) 2. Wydatki

konsumpcja bieżąca oszczędności

Płaca jest najpowszechniejszym dochodem ale nie jest jedynym źródłem .

Źródła pozapłacowe :

działalność państwa : stypendia , renty ,zasiłki , pomoc społeczna wygrane – gry liczbowe , spadki

oszczędności Dochody:

regularne – podstawowe : płaca , stypendium , renta , wyniki z ubezpieczeń społ. sporadyczne – wygrane , spadki

Dochód z okresu T = konsumpcja z okresu T ale istnieje też ograniczenie z

konsumpcji bieżącej na korzyść konsumpcji przyszłej ( oszczędności ) . Rentier – osoba żyjąca z kapitału , ma dosyć środków na życie .

Transfery rzeczowe – pieniądze trafiające z pomocy społecznej ( Begg ) . LINIA BUDŻETOWA KONSUMENTA

Dobro A

Pokazuje wszystkie kombinacje dóbr , które wymagają zaangażowania takich samych środków ( takiej

samej ilości środków ) .

Dobro B

Zakreśla obszar możliwości finansowych konsumenta , ale nie wszystkie kombinacje są

jednakowo ważne dla konsumenta ze względu na indywidualne preferencje .

Optimum konsumenta

Krzywa obojętności jest styczna do linii budżetowej .

Najlepsze wykorzystanie dochodu zgodne z rzeczywistością . Konsument dąży do maksymalizacji , będzie więc dążył do wzrostu dochodu , żeby był

realny ( nie tylko zgodny z inflacją )

Wykład VII (31.XI.99)

Ograniczenia cenowe

Ograniczenia dochodowe

Funkcja popytu konsumenta:

DDX = f1(PXPY...∆P) Pojedynczy konsument DDY = f2(PXPY...∆P)

DDX,DDY – popyt konsumenta na dobro X,Y

PX,PY – ceny dóbr

∆P – dochód pieniężny konsumenta Popyt rynkowy:

i – pojedynczy konsument

Ścieżka dochodowa

Zmiany decyzji konsumenta pod względem zmian dochodu: - Wzrost dochodu przesuwa krzywą popytu w prawo i łagodzi ograniczenia

konsumenta. Przyrost dochodu różnie rozkłada się na różne produkty:

a) dobra normalne: ich konsumpcja wzrasta wraz ze wzrostem dochodu b) dobra podrzędne: ich konsumpcja spada wraz ze wzrostem dochodu

n

0i DYI

n

0i DXI

D

D

Podział ten ma charakter:

- subiektywny ( dla różnych konsumentów dobra te mają różny charakter ) - należy uwzględnić poziom życia społeczeństwa - zmiany w czasie

Większość dóbr ma charakter dóbr normalnych, czyli struktura konsumpcji wygląda tak, że wraz ze wzrostem dochodu różnie konsumpcja dóbr normalnych

Nie zdarza się przy wzroście dochodów, że konsumpcja wszystkich dóbr maleje, bo przynajmniej jedno z nich jest dobrem normalnym ( i wzrasta na nie konsumpcja) a) wpływ zmian dochodu na popyt: ay

y1 E y y

ax x x1 DP1 DP x x

a) Ścieżka ekspansji dochodowej konsumenta Krzywa dochód – konsumpcja Jest to linia łącząca punkty optimum konsumenta przy założeniu zmian dochodów i

niezmienności innych warunków ( jest to wypadkowa sytuacji konsumenta). ay ay ay E2 E1 E2 E E1 E

0 ax ax ax

X,Y – są dobrami normalnymi Y- d. normalne X-d. Normalne X- d. Podrzędne Y -d. Podrzędne

c) Prawo Engla – podział na dobra podstawowe i wyższego rzędu, wraz ze wzrostem dochodu następuje różny relatywny podział

Wraz ze wzrostem dochodu konsument wydaje relatywnie mniej na dobra niższego rzędu, a więcej na dobra wyższego rzędu.

y

1

P

DP

YP

DP

KRZYWE ENGLA A – dobra podstawowe B – dobra wyższego rzędu DP DP DP2 DP2

DP1 DP1

DP DP

X X1 X2 ax X X1 X2 ax

24

Przyrosty dochodu ∆P są takie Przyrosty dochodu ∆P są takie

same. Przyrosty zakupów dobra same, a przyrosty zakupów x - ∆x są malejące dobra x - ∆x są rosnące

Krzywa Engla, a klasyfikacja dóbr DP DP*

0 ax

X – jest dobrem normalnym dla 0<DP<DP* X – jest dobrem podrzędnym dla DP>DP*

Ścieżka cenowa

Zmiany decyzji konsumenta pod względem zmiany cen - czynnikiem zmiennym jest cena dobra

- nie zmienia się dochód konsumenta - nie zmieniają się ceny innych dóbr - syt. Preferencji konsumenta są takie same

Ścieżka ekspansji cenowej konsumenta (krzywa cena – konsumpcja) Jest to linia łącząca wszystkie punkty optimum konsumenta przy założeniu zmiany ceny danego dobra i niezmienności innych warunków Qy

Krzywa cena - konsumpcja E` ̀ E` E

Qx X1 X2 X3

YP

DP

PX

DP

P`X

DP

XP``

DP

25

Przy wzroście ceny mamy coraz bardziej ograniczone możliwości zakupu danego dobra.

Efekt substytucyjności – sytuacja, gdy przy wzroście ceny dobra x konsument

zastępuje je innym dobrem substytucyjnym

Efekt dochodowy – obrazuje wpływ spadku siły nabywczej konsumenta na wielkość

zakupów dobra X,Y ay (Rekowski str. 124) B Y2 A Y C Y1 X1 X2 X ax

Całkowita decyzja konsumenta jest efektem substytucyjności i dochodowości konsumenta w sytuacji wzrostu cen, doznaje on ograniczenia budżetowego, dlatego szuka innej

kombinacji dóbr, bo zmieniła się ich substytucyjność. Zmieni się substytucyjność czyli i dochodowość, bo zmieni się cena. W rzeczywistości dwie ścieżki nakładają się na siebie:

Yo Y2 A B

C

Xo X2 X1 Efekt substytucyjny – wzdłuż krzywej obojętności od A do C

komentarze (0)
Brak komentarzy
Bądź autorem pierwszego komentarza!
To jest jedynie podgląd.
3 shown on 48 pages
Pobierz dokument