poranny krąg w rewalidacji, Poradnik'z Pedagogika. Academy of Special Education in Warsaw
ewelina-nojek
ewelina-nojek

poranny krąg w rewalidacji, Poradnik'z Pedagogika. Academy of Special Education in Warsaw

59 str.
31Liczba odwiedzin
Opis
przykłady scenariuszy do prowadzenia zajęć z rewalidacji
20 punkty
Punkty pobierania niezbędne do pobrania
tego dokumentu
Pobierz dokument
Podgląd3 str. / 59
To jest jedynie podgląd.
3 wyświetlane ||| 3 wyświetlanych na 59 str.
Pobierz dokument
To jest jedynie podgląd.
3 wyświetlane ||| 3 wyświetlanych na 59 str.
Pobierz dokument
To jest jedynie podgląd.
3 wyświetlane ||| 3 wyświetlanych na 59 str.
Pobierz dokument
To jest jedynie podgląd.
3 wyświetlane ||| 3 wyświetlanych na 59 str.
Pobierz dokument

ZESPÓŁ PLACÓWEK IM. JANA PAWŁA II

W LUBACZOWIE

SPECJALNY OŚRODEK SZKOLNO – WYCHOWAWCZY

METODA PORANNEGO KRĘGU

W REWALIDACJI OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH

INTELEKTUALNIE W STOPNIU GŁĘBOKIM

MOJE ZMYSŁY POMOCĄ W POZNAWANIU ŚWIATA.

LUBACZÓW, 2015

SPIS TREŚCI

Agata Wójtowicz

1

Wstęp………………………………………………………………………………………… 3

Anna Wrona

I. Podstawowe założenia metody stymulacji polisensorycznej według pór roku:

„Poranny Krąg”. ………………………………………………………………………….. 4

II. Przykładowe scenariusze zajęć prowadzone metodą stymulacji polisensorycznej

według pór roku:

Agata Wójtowicz, Teresa Hawrylak, Agata Pisarz, Anna Hawrylak

LATO ………………………………………………………………………………………. 8

Magdalena Jacyk, Dorota Młodzińska, Małgorzata Piskorska

JESIEŃ …………………………………………………………………………………… 21

Ewa Wojtanowska, Dorota Tworko

ZIMA …………………………………………………………………………………….. 29

Anna Wrona

WIOSNA ………………………………………………………………………………….. 35

Agata Wojciechowska

III. Metoda „Porannego Kręgu” w Sali Doświadczania Świata. …………………….... 47

IV. Wartości metody Porannego Kręgu – refleksje nauczycieli. ………………………. 53

Bibliografia …………………………………………………………………………………. 58

WSTĘP

Niniejszy biuletyn został stworzony, by przybliżyć Państwu podstawowe założenia

metody stymulacji polisensorycznej według pór roku: „Poranny Krąg”. Jest on zbiorem

przykładowych scenariuszy będących efektem pracy nauczycieli Specjalnego Ośrodka

2

Szkolno - Wychowawczego z dziećmi niepełnosprawnymi umysłowo w stopniu głębokim.

Zamieszczone w nim materiały mogą być wykorzystane jako pomoc w nauczaniu, mogą

również stać się pretekstem do dyskusji na temat wartości terapeutycznych tej metody.

W przypadku dzieci głęboko niepełnosprawnych intelektualnie, interakcje ze

środowiskiem są ograniczone. Mają duże problemy z odbiorem bodźców zmysłowych,

występują u nich wielozakresowe zaburzenia – sensoryczne, motoryczne oraz zdolności

werbalnego komunikowania się. Dla dzieci tych proces uczenia się oraz nabywania wszelkich

umiejętności jest trudny i skomplikowany. Podstawą ich rozwoju jest usprawnianie pracy

systemów sensorycznych oraz procesów układu nerwowego. Stymulacja wielozmysłowa

pomaga im w odbiorze wrażeń zmysłowych z otaczającego ich świata oraz z ich ciała, dzięki

czemu stanowi dla nich ważną metodę zajęć edukacyjnych. Dzięki integracji tych wrażeń

dziecko zdobywa poczucie bezpieczeństwa, zaczyna rozumieć otaczający je świat

i przyjmować go bez lęku.

Rozpoczynając pracę w zespołach rewalidacyjno-wychowawczych zaczęłyśmy poszukiwać metod pracy z dziećmi niepełnosprawnymi intelektualnie w stopniu głębokim.

Bardzo ciekawym doświadczeniem był wyjazd do Poznania do Przedszkola Specjalnego

„Orzeszek”. Jest to placówka szkoleniowa dla specjalistów pracujących z dziećmi

niepełnosprawnymi umysłowo w stopniu głębokim. Właśnie tam miałyśmy okazję

uczestniczyć w zajęciach prowadzonych według autorskiego programu Hedwig Abel

z Anstalt Stetten w Niemczech – „Poranny Krąg”, czyli stymulacja sensoryczna według pór

roku.

Podstawą programu „Porannego Kręgu” jest otaczający nas świat przyrody jako

źródło podstawowych bodźców. Metoda ta ma charakter stymulacji polisensorycznej,

obejmuje dotyk, wzrok, smak, słuch i węch. Celem zajęć prowadzonych tą metodą jest

dostarczanie dziecku określonych bodźców zewnętrznych oraz kształtowanie umiejętności

nawiązywania kontaktów. Dbając więc o pobudzanie ruchowego, poznawczego,

emocjonalnego oraz społecznego rozwoju dziecka, poznaną metodę zaczęłyśmy

wykorzystywać w pracy z naszymi dziećmi.

mgr Agata Wójtowicz – oligofrenopedagog

I. PODSTAWOWE ZAŁOŻENIA METODY STYMULACJI POLISENSORYCZNEJ

WEDŁUG PÓR ROKU: „PORANNY KRĄG”.

3

Metoda zwana „Porannym Kręgiem” została opracowana przez Hedwig Abel –

Anstalt Stetten w Niemczech, a zaadoptowana dla dzieci młodszych przez Jacka Kielina na

podstawie jej niepublikowanego programu autorskiego.

H. Abel odwołuje się w „Porannym Kręgu” do świata przyrody, którego jesteśmy częścią,

w którym jesteśmy zakorzenieni, uzależnieni od niego i poddani jego rytmowi. Jest to świat

żywiołów, barw, zapachów, smaków, wrażeń dotykowych i termicznych.

„Poranny Krąg” można określić jako stymulację polisensoryczną, czyli wielozmysłową

według pór roku. Obejmuje swoim zasięgiem wszystkie zmysły a więc zmysły „bliskie”, tj.

smak, węch, dotyk oraz „dalekie”, tj.: wzrok, słuch.

Proponowane w niej oddziaływania mają aktywizować zmysły w sposób odmienny dla każdej

pory roku, aby podkreślać zmiany zachodzące w przyrodzie. Świat przyrody jest źródłem

zróżnicowanych bodźców. Każda pora roku kojarzy się nam z kolorem, smakiem, obrazem,

zapachem itp. Metoda „Porannego Kręgu” przypisuje każdej z pór roku inną symbolikę. Tutaj

kalendarz narzuca kolor, żywioł, smak, zapach, bodźce wzrokowe, słuchowe, wystrój sali – wszystko czym planujemy stymulować naszych wychowanków.

Polisensoryczne pobudzanie zmysłów jest najlepszym sposobem przekazywania cennych

informacji o tym, co nas otacza, a najlepszymi pomocami dydaktycznymi są te zaczerpnięte

z natury. Dziecko poznaje nowe bodźce, obcuje z nimi, dzięki temu poznaje wielozmysłowo

przestrzeń, która go otacza, a która jest mu nieznana.

Głównym, podstawowym i najważniejszym celem zajęć jest spotkanie terapeuty

i dziecka oraz dzieci ze sobą nawzajem. Spotkanie, którego istotą jest budowanie zaufania

i poczucia bezpieczeństwa. Stosowanie różnorodnych bodźców jest tylko środkiem do tego

celu. Poprzez zmysły zostaje nawiązana komunikacja z dzieckiem niepełnosprawnym

umysłowo w stopniu głębokim.

Podczas „Porannego Kręgu” praca z uczniem odbywa się na dwóch poziomach:

grupowym i indywidualnym. Praca grupowa daje dziecku możliwość śledzenia tego, co dzieje

się w czasie spotkania nauczyciela z innymi dziećmi. Ważne jest też czekanie na swoją

kolejkę.

Podczas "Porannego Kręgu" dzieci powinny czuć zadowolenie, przyjemność. Każdy

element zajęć powinien być dla dziecka przewidywalny, a więc bezpieczny. To rytuał, którego

reguły są dla dziecka bardzo dobrze znane, w którym niepewność została zredukowana do

minimum.

4

Równocześnie realizujemy wiele różnorodnych podrzędnych celów, które ogniskują

się wokół zmysłów:

1. Stymulacja percepcji wzrokowej

▲ aktywizowanie zmysłu wzroku (doświadczanie bodźców wzrokowych),

▲ rozwijanie spostrzegawczości, koncentracji wzrokowej,

▲ wydłużanie czasu koncentracji wzroku na bodźcach wizualnych,

▲ rozwijanie kierunkowości spostrzegania (zdolności poruszania oczami we wszystkich

kierunkach i podążania wzrokiem za poruszającymi się przedmiotami),

▲ rozwijanie pamięci wzrokowej (przewidywanie kolejności następujących po sobie

czynności, przedmiotów, barw),

▲ oddziaływanie za pomocą barw na nastrój, samopoczucie i aktywizację dziecka.

2. Stymulacja percepcji słuchowej

▲ aktywizowanie zmysłu słuchu, ▲ poszerzanie zasobu doświadczeń w zakresie percepcji słuchowej, ▲ usprawnianie koncentracji na bodźcach słuchowych,

▲ zmniejszanie lęku przed dźwiękami nieznanymi,

▲ reagowanie na różne sygnały (szukanie źródła dźwięku),

▲ rozwijanie umiejętności różnicowania dźwięków otoczenia i dźwięków mowy

(dźwięki różnych przedmiotów, instrumentów, dźwięki natury, głos ludzki),

▲ doświadczanie znaczenia pojęć: cicho-głośno, dźwięki wysokie-niskie, szybkie-wolne,

przerywane-ciągłe,

▲ rozwijanie pamięci słuchowej,

▲ aktywizowanie uczniów do wytwarzania dźwięków przy pomocy różnych

przedmiotów, instrumentów, aparatu głosowego,

▲ oddziaływanie na samopoczucie i nastrój.

3. Stymulacja percepcji dotykowej

▲ zachęcanie ucznia do badania przedmiotów o różnej fakturze (aktywizacja zmysłu

dotyku),

▲ nabywanie różnych doświadczeń dotykowych (ciepło-zimno, sucho-mokro, szorstko-

gładko itp.) i łączenie ich z różnymi przedmiotami i sytuacjami (rozwijanie pamięci

dotykowej),

▲ wyczuwanie poszczególnych części ciała w trakcie masowanie ich różnymi

materiałami.

4. Stymulacja percepcji węchowej

5

▲ aktywizacja zmysłu węchu,

▲ gromadzenie doświadczeń węchowych (poznawanie różnych zapachów),

▲ poszukiwanie źródła zapachu,

▲ kojarzenie zapachu z różnymi substancjami.

5. Stymulacja percepcji smakowej

▲ aktywizacja zmysłu smaku,

▲ rozwijanie percepcji smakowej (akceptacja nowego smaku, posiłku),

▲ reagowanie na określony smak i nabywanie umiejętności różnicowania smaku.

6. Stymulacja zmysłu równowagi

▲ doświadczanie ruchu,

▲ normalizowanie napięcia mięśniowego,

▲ rozwijanie orientacji w schemacie ciała,

▲ rozwijanie orientacji przestrzennej, ▲ wzbogacanie aktywności.

Aktywizacja poszczególnych zmysłów za pomocą bodźców stosowanych w metodzie

„Porannego Kręgu” przeprowadzana jest zawsze według stałego schematu, dzięki czemu

dzieci uczą się identyfikować działania i przewidywać zdarzenia, co ma znaczący wpływ na

rozwijanie u nich poczucia bezpieczeństwa.

mgr Anna Wrona

oligofrenopedagog

II. PRZYKŁADOWE SCENARIUSZE ZAJĘĆ PROWADZONE METODĄ

STYMULACJI POLISENSORYCZNEJ WEDŁUG PÓR ROKU:

• LATO

Opracowanie:

mgr Agata Wójtowicz, mgr Teresa Hawrylak, mgr Agata Pisarz,

mgr Anna Hawrylak

6

• JESIEŃ

Opracowanie:

mgr Magdalena Jacyk, mgr Dorota Młodzińska,

mgr Małgorzata Piskorska

• ZIMA

Opracowanie:

mgr Ewa Wojtanowska, mgr Dorota Tworko

• WIOSNA

Opracowanie:

mgr Anna Wrona

LATO

7

Lato to najcieplejsza pora roku. Najważniejszym elementem letniego krajobrazu jest

wypełniające go całkowicie światło, które nadaje blasku bujnej zieleni, rozlewa się po

ulicach, zamienia piasek w złoty pył, napełnia pozytywna energią. Letni wiaterek ma w sobie

jakąś tajemniczą moc, nawet deszcz przynosi orzeźwienie. Nie można też pominąć dźwięków

lata: szum morza, śpiew ptaków, brzęczenie owadów nad rozgrzaną, rozkwieconą łąką. Lato

ma smak pachnących truskawek, czereśni i zrywanych w przyjemnym cieniu leśnych jagód.

Owoce dojrzewające w pełnym słońcu zawierają w sobie pewien nieuchwytny aromat, jakby

przenikające je promienie słoneczne zostawiały w ich miąższu swój zapach i słodycz. Jest to

okres, w którym zwierzęta wydają na świat swe maluchy i przygotowują je do dorosłego

samodzielnego życia.

Świat przyrody jest źródłem zróżnicowanych bodźców. Każda pora roku kojarzy się

z kolorem, smakiem, obrazem, zapachem, dźwiękiem. Metoda Porannego Kręgu przypisuje

każdej z pór inną symbolikę.

Latem oddziałujemy kolorem czerwonym, który silnie pobudza i ożywia. Żywioł lata to ogień. Ma w sobie olbrzymią moc przykuwania uwagi. Nawet dzieci, które nie potrafią na

niczym zatrzymać wzroku, reagują na ogień. Dostarcza im wielu wrażeń: świeci i migoce,

porusza się i zmienia swój kształt, grzeje. Wymowne w tej metodzie jest podkreślanie

panowania nad ogniem poprzez gaszenie palącej się świeczki końcem zajęć. By stymulować

zmysł smaku i utrwalać smak słodki smakujemy konfitury z wiśni. Wrażeń muzycznych

dostarcza nam grzechotka, zapachowych - zapach róż. Przedmioty, które kojarzą nam się

z latem to piasek, muszle, kamyki, woda, słońce, kwiaty, trawa itp.

ZESTAW BODŹCÓW STOSOWANYCH W ZAJĘCIACH

„PORANNEGO KRĘGU”

8

Przebieg:

1. Zapalenie lampki zapachowej (zapach różany). Podchodzimy do każdego dziecka

eksponując palącą się świeczkę. Zwracamy uwagę na zapach i cechy ognia: ciepły,

jasny.

2. Powitanie piosenką, w której wymienia się imię każdego dziecka. Podczas piosenki

masujemy dłonie dzieci oliwką o zapachu róży. Zbliżamy dłoń dziecka do nosa, by

wyraźnie poczuło prezentowany zapach.

3. Opowiadania o porze roku połączone z prezentowaniem materiału przyrodniczego:

- czytanie wiersza barwnie opisującego tę porę roku

LETNI WIATEREK / Maria Rudnicka

Gdy lata nadchodzi czas

słońce mocniej grzeje

Blask znów ozłoci nas

Wokół wiele się dzieje

Świat w barwy bogaty

9

maluje pola i błonie

ogrodowe i polne kwiaty

rozległe łąki zielone

Kwiatów bursztynowe łany

łagodnie pieści wiatr

Plon będzie udany

Cudowny każdy kwiat

Wiatr śpiewa wesoło

Wtóruje mu szum drzew

Ptasi śpiew wokoło

ukoi twój gniew

Letni ciepły wiaterek

lekko twarz muśnie

Opali twą cerę

ty poślesz mu uśmiech

Wiatr ucichł nagle

zasłuchane stoją drzewa już nie dmucha w żagle

tylko echo jeszcze śpiewa.

- słuchanie piosenki „Mój skarb” Michała Ciechana mówiącej o znakach lata: piasku,

muszelkach, wodzie itp., w trakcie piosenki eksponujemy wymienione w piosence „dary

lata”.

MÓJ SKARB / Michał Ciechan

Każdy skarb swój ma

jeden albo dwa,

ja mam skarbów sto

najważniejszy to:

Ref: Z wakacji muszelka,

pamiątka niewielka

mój wielki skarb (2x)

Zielony, kochany,

w szufladzie schowany -

od morza dar (2x)

Piasek, ciepły wiatr,

10

Kolorowy świat...

Wakacyjne dni

Przypomina mi:

Ref: Z wakacji muszelka,

pamiątka niewielka

mój wielki skarb (2x)

Czarodziejska moc

W tej muszelce śpi,

Kiedy błyszczy noc,

Bajkę szepcze mi...

Ref: Z wakacji muszelka,

pamiątka niewielka

mój wielki skarb. (2x)

4. Słuchanie szumu morza, oglądanie zdjęć – płytę odtwarzamy na laptopie każdemu

dziecku siedzącemu w kręgu.

5. Wyszukiwanie

kamyków i muszelek w piasku

przez każde dziecko. Wrzucanie ich

do wypełnionej wodą butelki, a

następnie potrząsanie butelką i

kojarzenie tego odgłosu

z szumem morza.

11

6. Spotkanie z żywiołem – ogniem:

- prezentujemy palących się jednocześnie kilka świeczek pływających

w szklanej misie by wzmocnić efekt wielkości płomienia.

7. Muzykowanie na instrumencie – zabawy grzechotką i próba samodzielnego zagrania

przez każde dziecko.

12

8. Zakładanie czerwonej chusty każdemu dziecku na głowę przy muzyce relaksacyjnej

z odgłosami lata.

9. Zastosowanie bodźców smakowych – każde dziecko próbuje konfitur z wiśni.

Poznajemy smak słodki.

10. Gaszenie lampki zapachowej – każde dziecko zdmuchuje płomień świecy .

Wszystkie czynności wykonujemy kolejno z każdym dzieckiem siedzącym w kręgu.

SCENARIUSZ 2

Cele ogólne:

• wprowadzenie podstawowych symboli charakterystycznych dla lata:

żywiołów, barw, zapachów, smaków, wrażeń dotykowych i termicznych,

• budowanie zaufania i poczucia bezpieczeństwa,

• stwarzanie ciepłego i pogodnego nastroju.

13

Cele operacyjne: dziecko

• kojarzy lato z obrazem, nazwą i odgłosem konkretnych zwierząt i ptaków,

• poznaje lub utrwala kolor czerwony,

• poznaje promienie świetlne o różnej barwie,

• usprawnia narządy artykulacyjne poprzez naśladowanie odgłosów ptaków,

• utrwala obraz niektórych ptaków, zwierząt i roślin,

• manipuluje grzechotką,

• poznaje smak słodki,

• próbuje zgasić płomień świecy – ćwiczy kontrolę i siłę wydechu.

Metody:

• czynne – stawianie zadań do wykonania,

• słowne – rozmowa, sposoby społecznego komunikowania się,

• percepcyjne – pokaz, samodzielne doświadczenia, obserwacja.

Środki dydaktyczne:

Lampka, olejek i świeca o zapachu różanym, muzyka relaksacyjna z odgłosami lata „Śpiew

słowika”, wiersz Teresy Fiutowskiej: „W przedszkolnym ogródku”, grzechotka, czerwona

chusta, konfitury z wiśni, czerwone tkaniny, kwiaty i inne motywy zdobiące sale, latarki

w kilku kolorach, ilustracje przedstawiające wybrane ptaki i zwierzęta, naklejki, lampka ze

światłowodami.

Przebieg:

1. Zapalenie lampki

zapachowej (zapach różany).

Podchodzi my do każdego

14

dziecka eksponując palącą się świeczkę. Zwracamy uwagę na zapach i cechy ognia:

ciepły, jasny.

2. Powitanie piosenką, w której wymienia się imię każdego dziecka. Podczas piosenki

masujemy dłonie dzieci oliwką o zapachu róży. Zbliżamy dłoń dziecka do nosa, by

wyraźnie poczuło prezentowany zapach.

3. Opowiadanie o porze roku – czytanie wiersza przy akompaniamencie muzyki

odzwierciedlającej odgłosy lata „Śpiew słowika”, oglądanie ilustracji

przedstawiających wspomniane w wierszu ptaki i zwierzęta – wskazywanie ich przez

dzieci, podejmowanie prób naśladowania odgłosów jakie wydaje kukułka. Każde

z dzieci otrzymuje naklejkę z jednym z letnich symboli, przyklejamy ją np. na ręce

(słońce, wiewiórka, dzięcioł, zajączek, żuczek, kwiat, trawa).

W PRZEDSZKOLNYM OGRÓDKU / Teresa Fiutowska

Tu w przedszkolnym ogrodzie,

a bywamy w nim co dzień,

oglądamy i krzewy i drzewa.

I widzimy u góry niebo, słońce i chmury,

I słyszymy, gdy ptaszek nam śpiewa.

Kto się bardzo postara,

może spotkać tu zaraz

bardzo małe ruchliwe zwierzęta.

By mrowiska nie ruszać,

a motylka nie płoszyć -

o tym każdy przedszkolak pamięta.

A po deszczu ulewnym,

kiedy mokro jest w ziemi,

dżdżownic wiele na piasek wychodzi.

Kret wychodząc z kopczyka,

wśród nas szybko przemyka i w futerku po trawie już chodzi.

Pachnie trawa i ziemia -

w tym dziwnego nic nie ma,

15

bo i kwiaty nam pachną na co dzień.

I choć chwasty pod płotem,

mamy wielką ochotę

pozachwycać się naszym ogrodem.

16

4. Spotkanie z żywiołem – zabawa kolorami – promienie świetlne pochodzące z kilku

różnokolorowych latarek wędrują po sali, świecą w jedno miejsce, a następnie

pojawiają się na dłoni i innych częściach ciała każdego dziecka, obserwacja

i dotykanie lampki ze światłowodami.

5. Muzykowanie na instrumencie – zabawy grzechotką – najpierw dowolne próby

samodzielnego zagrania, a następnie wydajemy polecenie dziecku, by poruszało

grzechotką, gdy zobaczy czerwony strumień światła.

6. Zakładanie czerwonej chusty każdemu dziecku na głowę przy muzyce relaksacyjnej

z odgłosami lata.

17

7. Zastosowanie bodźców smakowych – każde dziecko próbuje konfitur z wiśni.

Poznajemy smak słodki.

8. Gaszenie lampki zapachowej – każde dziecko zdmuchuje płomień świecy .

Opracowały:

mgr Anna Hawrylak

pedagog specjalny, oligofrenopedagog

mgr Teresa Hawrylak

pedagog specjalny, oligofrenopedagog

18

mgr Agata Pisarz

oligofrenopedagog

mgr Agata Wójtowicz

oligofrenopedagog

JESIEŃ Jesień to piękna pora roku. W ten cudowny czas liście tańczą na wietrze, a wiatr

delikatnie rozwiewa chmury na niebie kołysząc równocześnie drzewa. Liście szybując

w powietrzu upiększają świat, który płonie barwami jesieni. Ta przepiękna pora roku, która

maluje park przychodzi do nas we wrześniu i trwa do grudnia. Liście przez cały ten czas

tworzą barwny kobierzec dekorując świat. Wiatr tańcz z nimi i kołysząc drzewami tworzy

piękny krajobraz jesieni. Ta piękna pora roku owocująca w barwne liście

i kasztany zwiastuje mroźną zimę

W czasie zajęć „Porannego Kręgu” jesienią prezentujemy kolor żółty. Symbolizuje on

spadające z drzew liście, dojrzałe owoce. Jest kojarzony z radością życia i rozpoczynającym

się dniem. Wzmacnia wolę życia, przekazuje ciepło serca i radość. Dodatkowo wpływamy na

uczniów wystrojem sali z przewagą barwy żółtej i tym wszystkim, co kojarzy nam się

z jesienią: kasztany, żołędzie, jarzębina, liście itp.

Żywioł, jakim stymulujemy dzieci to powietrze, tak często odbierane przez nasze ciało, ale

rzadziej przez ciała naszych podopiecznych. Zwykle tego rodzaju doświadczenia mają

ograniczone. Przeszywający wiatr odczuwany jest na całym ciele i powoduje

znieruchomienie. Powietrze jest podstawowym rytmem naszego ciała, powietrze potrzebne

jest do życia. Na dworze odczuwamy powietrze jako coś delikatnego lub gwałtownego. Wiatr czujemy na skórze, jego działanie możemy zobaczyć i usłyszeć.

Stymulacja dotykowa:

✳ Dotykanie materiałów o różnej strukturze i fakturze, manipulowanie rozmaitymi

przedmiotami, odczuwanie wibracji, odczuwanie ciepła ( powiewu wiatru wytwarzanego

19

przez SUSZARKĘ DO WŁOSÓW, podrzucanie suchych liści na znak liści spadających

z drzew).

✳ Rozwiewamy suche liście, poruszamy tkaninami na ścianach i suficie albo

zabawkami, rozwiewamy włosy dzieciom; spryskujemy wodą dzieci chowające się pod

parasolem.

Stymulacja słuchowa:

✳ Słuchanie muzyki relaksacyjnej i z nagranymi odgłosami przyrody (szum morza,

wiatru, lasu, śpiew ptaków, głosy lasu itp.), słuchanie nasilających się odgłosów.

✳ Reagowanie ruchem na umówione sygnały; pobudzanie lub wyciszanie muzyką; gra

na instrumentach; wrażeń muzycznych dostarczają dzwonki rurowe, słuchowych zaś dźwięki

natury charakterystycznych dla jesieni.

✳ Podrzucanie suchych liści (na znak liści spadających z drzew).

Stymulacja wzrokowa:

✳ Obserwacja w lustrze własnego ciała, naśladowanie ruchu dorosłego człowieka.

✳ Wspólne oglądanie ilustracji przedstawiających jesień w lesie oraz jesienne prace

w ogrodzie i sadzie.

Stymulacja węchowa:

✳ Masaż, inhalacje i wdychanie. Pobudzanie, orzeźwianie, uspokajanie, odświeżanie zapachami emitowanymi przez domek zapachowy lub palące się świeczki. Wykorzystanie

naturalnych zapachów do stymulacji (wąchanie herbat zapachowych, liści, olejku

lawendowego - zapach lawendy to zapach, który prezentujemy dzieciom jesienią). Lawenda

łagodzi napięcia, uspokaja i wzmacnia.

Stymulacja smakowa:

✳ Podajemy dzieciom jedzenie o określonym smaku (wcześniej dajemy do

powąchania). Zmysł smaku pobudzamy miodem i kremem orzechowym poznając lub już

utrwalając smak słodki. Próbowanie produktów spożywczych o określonych smakach wpływa na usprawnianie ruchów warg i języka.

20

ZESTAW BODZCÓW STOSOWANYCH W ZAJĘCIACH

„PORANNEGO KRĘGU”

BODŹCE PORA ROKU

JESIEŃ

KOLOR

(ścian, sufitu i chusty zakrywającej ucznia)

ŻÓŁTY

SUFIT - GRANATOWO – NIEBIESKI Z GWIAZDAMI

ZAPACH LAWENDOWY

CIEKAWOSTKI PRZYRODNICZE

OGLĄDANIE LIŚCI, KASZTANÓW, ŻOŁĘDZI.

ŻYWIOŁ POWIETRZE

POWIEW WIATRU Z WENTYLATORA, SUSZARKI DO WŁOSÓW; WIATRACZEK

INSTRUMENT DZWONY RUROWE

GŁOSKA „E”

SMAK MIÓD LUB KREM ORZECHOWY

21

SCENARIUSZ ZAJĘĆ „PORANNEGO KRĘGU”

Temat: Usprawnianie zaburzonych zmysłów. Pobudzanie ukierunkowanych aktywności.

Czas trwania zajęć: 45 minut.

Zespół Rewalidacyjno – Wychowawczy: składa się z trzech chłopców:

■ Kamil ■ Damian

■ Konrad.

Cele główne:

■ integracja nauczycieli i uczniów oraz uczniów ze sobą nawzajem,

■ komunikowanie się za pomocą języka znaków i symboli,

■ budowanie zaufania i poczucia bezpieczeństwa,

■ pobudzenie ukierunkowanej aktywności ucznia.

Cele szczegółowe:

■ uczeń potrafi czekać na swoją kolej,

■ uczeń umie naśladować czynności nauczyciela,

■ uczeń umie zdjąć z głowy chustę,

■ uczeń potrafi zagrać na prostym instrumencie,

■ uczeń potrafi zgasić(zdmuchnąć) świeczkę.

Metody pracy:

■ stymulacji polisensorycznej obejmującej dotyk, wzrok, słuch, węch

i smak,

■ pokaz,

■ słowna – opowiadanie o danej porze roku,

■ naśladownictwo.

Formy pracy:

22

■ indywidualna,

■ grupowa.

Środki dydaktyczne: materiały służące do dekoracji sali, lampka zapachowa (domek)

pachnąca lawendą, oliwka do masażu, kasztany, żołędzie, szyszki,

suszone liście, suszarka do włosów, dzwony rurowe, żółta chusta,

miód, woda w spryskiwaczu.

Przebieg zajęć:

1. Stworzenie odpowiedniego klimatu spotkania i zredukowanie niepewności poprzez:

– utworzenie kręgu,

– ciepły nastrój panujący w pomieszczeniu,

– palącą się świecę w czasie zajęć,

– znajomy zapach.

2. Zapalenie przez nauczycielkę lampki zapachowej (lawenda). Obejście

z lampką siedzących w kręgu dzieci, zwrócenie uwagi na płomień świecy.

3. Śpiewanie powitalnej piosenki, w której wymienia się imię każdego dziecka

i jednoczesne masowanie dłoni dziecka oliwką zapachową. Tekst powitalnej piosenki (na

melodię „Panie Janie”):

Witaj…(imię dziecka), witaj…(imię dziecka),

Jak się masz? Jak się masz?

Wszyscy cię witamy, wszyscy cię kochamy,

Bądź wśród nas, bądź wśród nas.

23

4. Opowiadanie nauczycielki o jesieni z wykorzystaniem jesiennych rekwizytów: kasztanów,

szyszek, żołędzi i suszonych liści.

5. Spotkanie z żywiołem - powietrze.

Nauczycielka posługując się suszarką do włosów imituje podmuch wiatru. Podchodzi do

każdego dziecka i dmucha na jego twarz, rozwiewając włosy, na ręce i nogi jak również

pod koszulkę. Podmuch powietrza z suszarki jest ciepły. Nauczycielka obserwuje reakcje

dzieci na bodźce termiczne. W dalszej części zajęć nauczycielka kieruje podmuch powietrza

na zawieszone pod sufitem kolorowe paski bibuły recytując wierszyk:

,, Wieje, wieje wiatr

i spadają liście z drzew.

Listek tu listek tam

Raz, dwa, trzy”.

24

Dzieci obserwują, jak poruszane „wiatrem” liście wirują, kołyszą się i obracają.

6. Demonstracja dzwonów rurowych, pokaz różnych sposobów gry na tym instrumencie:

■ potrząsanie instrumentem;

■ uderzanie w dzwony pałeczką.

Zaproszenie chętnych dzieci do gry na tym instrumencie.

7. Zakładanie chust w kolorze żółtym, symbolizującym kolor jesieni, na ramiona i głowę

dzieci. Uczniowie próbują samodzielnie zdjąć chustę.

8. Stymulacja smaku - podanie dzieciom miodu. 9. Śpiewanie pożegnalnej piosenki, w której wymienia się imię każdego dziecka. Tekst piosenki (na melodię „Panie Janie”): Żegnaj … (imię dziecka), żegnaj…(imię dziecka),

Nadszedł czas, nadszedł czas. Dzisiaj się żegnamy, jutro się spotkamy,

Wróć do nas, wróć do nas.

25

Brak komentarzy
To jest jedynie podgląd.
3 wyświetlane ||| 3 wyświetlanych na 59 str.
Pobierz dokument