Odgovori za predmet OTS, Beleške' predlog Osnovi menadžmenta
20003010
20003010

Odgovori za predmet OTS, Beleške' predlog Osnovi menadžmenta

9 str.
23broj poseta
Opis
Dobar materijal za polozit parcijal
20 poeni
poeni preuzimanja potrebni da se preuzme
ovaj dokument
preuzmi dokument
pregled3 str. / 9
ovo je samo pregled
3 prikazano na 9 str.
ovo je samo pregled
3 prikazano na 9 str.
ovo je samo pregled
3 prikazano na 9 str.
ovo je samo pregled
3 prikazano na 9 str.

Tehnički sistem predstavlja materijalan proizvd ljudskog rada koji vrši samostalno određenu funkciju. Tehnički sistem može biti: -izvršni -energetski -za posebne namjene. Izvršni vrše neki koristan rad ( u mašinogradnji, metalurgiji, saobračaju, poljoprivredi, hemijskoj, drvnoj i elektro industriji). U energetskim sistemima se vrši pretvaranje jednog oblika energije u drugi (hirdo ili nuklearna energija u električnu). U tehničkim sistemima posebne namjene ostvaruju se posebne funkcije (u naoružanju). Svaki proces u kome se vrši transformacija, prenos, promjena stanja ili akumulacija energije predstavlja parcijalnu funkciju u sistemu. Dijelovi tehničkih sistema pomoću kojih se ostvaruju parcijalne funkcije mogu da predstavljaju podsisteme, mašine, grupe ili sklopove. Pod mašinom se podrazumijeva svaka kombinacija čvrstih tijela koja ima određenu ulogu u procesu iskorištavanja energije. Pogonske mašine druge vidove energije pretvaraju u mehaničku energiju, a radne mašine obavljaju koristan mehanički rad.

Mašinski dio je osnovni dio mašine koji vrši tačno određenu funkciju i ne može se razdvojiti na prostije dijelove. Podsklop je skup 2 ili više mašinskih dijelova u jednu cjelinu (automobilski točak s pneumatikom, airbag na volanu). Sklop je skup više podsklopova koji vrši određenu funkciju (spojnica, ventil). Mašinska grupa je skup više sklopova sjedninjenih zajedničkom fnkcijom (transportni sistem iz više transportnih uređaja). Dijelovi koji vrše određene funckije nazivaju se mašinski dijelovi )elementi). Opšti mašinski elementi su oni koji se upotrebljavaju kod velikog broja različitih mašina (zakovice, klinovi, vijci, opruge, vratila) a mašinski selementi koji se upotrebljavaju samo kod pojedinih vrsta mašina su specijalni mašinski elementi (klipnjače, klinovi, klipni prstenovi).

Najznačajnije osobine tehničkih sistem su: -radni učinak (kapacitet). Kapacitet je sposobnost nekog preduzeća, pogona, mašine, uređaja ili bilo koje druge proizvodne7poslovne jedinice da u pdređenom

vremenu i pri punoj zaposlenosti proizvede određenu količinu učinaka. -stepen iskorištenja – je bezdimenzionalna vrijednost koja nam govori kolika je iskoristivost nekog preduzeća, pogona, mašine uređaja ili bilo koje druge proizvodne/poslovne jedinice. -troškovi proizvodnje – troškovi su vrijednosno izraženi utrošci elemenata procesa proizvodnje ili pružanja usluga, a koji su nastali ili su uzrokovani poslovnom aktivnošću poduzeća. -pouzdanost sistema. Pouzdanost je određena ukupnim brojem kvarova nastalih u određenom broju uređaja unutar predviđenog vremenskog razmaka. -stabilnost procesa -dinamičko ponašanje -troškovi održavanja. Uvijek treba izvršiti pregled svih osobina, pobrojati pozitivne i negativne značajke i činioce u takvoj mjeri koja obezbjeđuje da nije ništa izostavljeno ili zanemareno.

Proces usaglašavanja ovih osobina pri konstruisanju, izbor njihovih najpovoljnijih odnosa za oređene uslove predstavlja optimizaciju sistema.

Ulazne veličine (ulazi) predstavljaju nezavisne promjenjive koji određeni dio sistema ili sistem prima na ulazu u cilju obezbejeđenja procesa rada sistema. Ulazne veličine mogu biti date u obliku materijalnih i energetskih veličina i u obliku signala određenim sadržajem informacija. Ulaze veličine mogu biti: -kontrolisane -nekontolisane.

Kontrolisane veličine su veličine određenog karaktera na čije tokove i ponašanje utiče posmatrani sistem. Nekontrolisane veličine slučajno trenutnog ili trajnog karaktera i na njih posmatrani sistem nema uticaja. Veličine koje djeluju na elemente sistema najčešće su različite po veličini, pracsu i smjeru. Varijabla (promjenjiva) je veličina ili informacija u datom sistemu koja može promijeniti vrijednost tokom vremena. Konstanta (nepromjenjiva) je suprotno stanje od varijable odnosno ista predstavlja veličinu ili informaciju u datom sistemu kojoj se ne mijenja vrijednost u toku vremena.

Fizikalna veličina je kvantitativno određena karakteristika nekog fizičkog objekta, procesa ili stanja. Njezina vrijednost je određena proizvdom brojnog sistema i mjerne jedinice. Veličina je određena karakteristika nekog objekta, procesa ili stanja. Veličine se predstavljaju u obliku: -skalara -vektora -tenzora.

Nekontrolisane veličine se nazivaju poremećajima ili smetanja. Pod ovim pojmom se podrazumijeva svako dejstvo na dijelove sistema koje izaziva neželjenu promjenu izlaznih veličina ili njezino odstupanje izvan granica dozvoljenih odstupanja.

Tipični poremećaji tehničkih sistema su uslovleni: -mehaničkim opterećenjem -nepovoljnim opterećenjem -otkazima u sistemu -snabdjevanja (energija, vazduh, voda) -promjena u okolini -nedovoljnim kvalitetom informacija. Sistem vanjskih sila koje djeluju na neko tijelo nazivamo opterećenjem.

Vrste opterećenja, sa aspektima karakteristika, tehnički sistema ili njihovih elemenata mogu se javiti u obliku:

a) statičkim ili mirnom b) dinamičkim

-jednosmjernom obliku ili pulsiranje -dvosmjernom obliku ili osciliranju -slučajnom promjenjivom -udarnom.

Statičko ili mirno opterećenje- opterećenje koje se tokom vremena ne mijenja. Dinamičko jednosmjerno opterećenje ili pulsiranje – intenzitet opterećenja se mijenja tokom vremena. Ta promjena može biti periodična ili neprekidna. Dinamički dvosmjerno opterećenje ili osciliranje – opterećenje tokom vremena mijena veličinu i smjer. Dinamičko slučajno promjenjivo opterećenje je opterećenje koje je nastalo kao uzrok neke slučajne pojave, pri čemu djeluje na tijelo dinamički. Primjeri ovakvog opterećenja su vjetar, morski talasi. Dinamičko udarno opterećenje je opterećenje koje je nastalo kao rezultat neke trenutne pojave koja djeluje na mašinski dio.

Utjecaji opterećenja na mašinske dijelove može da bude: -volumenski -površinski -linijski -opterećenja u tački.

Korisna opterećenja proizilaze iz otpora, koje stroj savlada da bi napravilo koristan rad. Ta opterećenja se javljaju u obliku sile F ili obrtnog momenta T, odnosno posredno u obliku potrebne prenesene snage P pri zadanoj brzini v ili ugaonoj brzini (omega). Dijelovi mašinskih elemenata koji se mešusobno dodiruju i pri tome vrše kretanje jedni u odnosu na druge, opterećeni su dopunskim otporima koji se protive ovom kretanju. Razlikuju se dva slučaja ovih kretanja i to klizanje i kotrljanje. U slučaju kada uvijek iste tačke jednog sklopa dlaze u dodir sa raznim tačkama drugoog sklopa, nastaje klizanje. Kotrljanje nastaje kada razne tačke jednog sklopa dolaze u dodir sa raznim tačkama drugog sklopa, tako da su brzine trenutnih dodirnih tačaka jednake. Trenje kotrljanja je otpor što se pojavljuje pri kretanju kružnih ploča, točkova ili valjaka.

Tangencijalni otpor površine pri klizanju naziva se trenje. Otpor kretanja manifestuje se kao sila trenja i računa se kao proizvod normalne sile i koeficijenta trenja. Centrifugalna sila ekscentrično postavljenog diska se računa kao proizvod ekscentričnosti, mase diska i kvadrata ugaone brzine. Sva optrećenja koja su posljedica funkcije predstavljaju primarna opterećenja, a opterećenja nastala kao posljedice netačnosti oblika predstavljaju sekundarna opterećenja.

Ako je težina proračunavanih dijelova relativno velika u odnosu na korisno opterećenje, mora se uključiti u proračun. Težina se računa Fg=m * g. Mašinski dijelovi mogu biti opterećeni inercijalnim silama i spregovima koji se pojavljuju pri promjeni intenziteta ili praca brzine. U zatvorenim posudama pritisak plina je jednak u svim smjerovima, a odgovarajuće opterećenje Ft površine A, koja je podvrgnuta djelovanju pritiska p. Izračunava se kao Ft=p*A.

Pojedini mašinski dijelovi opterećenji su i zbog elastičnih deformacija ostalih sastavnih dijelova mašina. Ta opterećenja su posljedica pritezanja ili pritisnih naprezanja u pojedini slojevima (vijčani, zakovičani, elastični spojevi) ili toplinskih dilatacija pod utjecajem promjena temperature.

Proizvodnja predstavlja usmjerenu aktivnost koja ima zacilj dobivanje proizvoda korisnih za društvo čija struktura varira u širokim granicama kako po vrsti tako i po kvalitetu i količini. Proizvodnja je transformacioni proces, koji se odvija unutar proizvodnosg sistema pri kojem se od uaznih dobara kreiraju druga dobra ili usluge. Usmjerena aktivnost radi opterećenja proizvoda namijenjenih zadovoljavanju potreba pojedinca ili društva.

CILJ PROIZVODNJE

Ostvarenje MISIJE preduzeća plasiranog proizvoda na tržište u: -odreženoj strukturi -potrebnom kvalitetu -previđenim rokovima.

Stvaranje DOBITI za: -zadovoljavanje potreba zaposlenih -ulaganje u opstanak i razvoj preduzeća. Poslovni sistem je skup PROIZVODNE i ostalih STRUKTURa projektovanih za izvođenje procesa rada svih funkcija preduzeća.

Proizvodni sistem je -skup različitih elemenata koji su u takvoj međusobnoj vezi da kao cjelina daju bolji rezultat od rezultata koje samostalno mogu da proizvedu njegovi dijelovi. -skup tehniloških sistema, informacionalnih i energetskih struktura uređen na način koji obezbjeđuje izvođenje procesa rada-skupa informacija u tokovima sistema.

Tok materijala obuhvata sve procese koji su vezani za dobivanje, proizvodnju i distribuciju proizvoda unutar proizvodnog sistema. Zadatak toka materijala je da poveže jedinice proizvodnje i montaže, odnosno da vrši dopremu i otpremu potrebnih resursa u skladu sa tehnološkim postupkom. Tok materijala je prostorna, vremenska i organizaciona interakcija procesa prilikom dobivanja, obrade i raspodjele proizvoda unutar definisanog prostora.

Funkcije unutrašnjeg toka materijala odnosno transporta materijala unutar proizvodnog sistema mogu se podijeliti na odgovornosti za: -unutrašnju oblast tvornice -unutradnju oblast objekta -radni prostor.

Tačno definirane rute kojima cirkuliraju informacije unutar proizvodnog sistema nazivaju se tokom informacija. Pod tokom informacija podrazumijeva se transport i razmjena informacija unutar komponenata proizvodnog sistema. Tok informacija odgovoran je za: -tačnost informacije -blagovremeno pristizanje informacije -prikupljanje informacija.

Pod crnom kutijom u teoriji sistema se podrazumijeva kompleksni sistem kod kojeg se samo vanjsko ponašanje sistema posmatra.

Bijela kutija predstavlja sinonim za posmatranje samo unutrašnjih procesa sistema.

Misija preduzeća je određena: -svrhom postrojenje -strategijom dejstva -pokretačkim polugama -standardima ponašanja

Ciljevi preduzeća su u osnovi: -pravedni (određeni procjenom efekta preduzeća na tržištu) -nepravedni (određeni težnjom ka zadovoljenju potreba potrošača, zaposlenih.. Ciljevi preduzeća: -dugoročnog karaktera- koji obuhvataju vremenski period duži od 5 godina -srednjoročnog karaktera- vremenski period od 1-5 godina -kratkoročnog karaktera- od jedne godine.

Elementi veze sa okolinom

Tržište na koje se plasira proizvod predstavlja značajan faktor koji tuiče na način strukturiranja proizvodnog sistema, s obzirom da je bez prodaje nemoguć opstanak istog.

Tržište resursa utiče na strukturu proizvodnog sistema na osnovu mogućnosti pribavljanja kapitala, materijala i radne snage na istom.

Zakonodavstvo definiše propise, norme, standarde i zakone koje proizvodni sistem ima potrebu da ispuni, što direktno ima utjecaja na strukturu istog. Tehnologija daje mogućnost proizvodnom sistemu da prepozna koje su metode, procesi, mašine, sistemi trenutno na tržištu kako bi iste mogao da uslovno minimalnim troškovima proizvodi, transportuje, skladišti, prenosi informacije...

Upravljački sistem ima nadređenu ulogu nad svim ostalim elementima poslovnog sistema, te samim tim je odgovoran za kreiranje globalne politike poslovanja i donošenje egzistencijalnih odluka.

Tehnološki sistem predstavlja osnovni dio proizvodnog sistema, pri čemu obuhvata jedinicu rada na kojima se sirovine, poluproizvodi ili proizvodi transformiraju u željene oblike i stanja. Sistemi se mogu prikazivati: -grafičkim putem -blok šemama -tabelarnim načinom -matricama -kinemtičkim modelima -matematičkim putem.

Grafički prikaz predstavlja misaonu konstrukciju apstraktnog ili relanog sistema.

Neki od osnovnih ciljeva kibernetike su: -utvrđivanje principa ponašanja sistema -utvrđivnje uzroka i prirode ograničenja svojstvenih upravljanih sistema -uspostavljanje temeljnih zakona upravljanih sistema -omogućavanje praktične primjene teorijskih znanja.

Za ostvarivanje svojih ciljeva kibernetika se oslanja na nekoliko teorijskih konepta: -teorija komunikacija -teorija algoritma -teorija odlučivanja -teorija sistema -teroija povratne sprege.

Tri ključna sektora u kibernetici: -opšta teorija kibernetike koja proučava opšta načela upravljanja -tehnička iz koje su se razvili analogni i digitalni sistemi -primjena kibernetike.

Metod crne kutije Znaju se samo ulazi i izlazi ali se ne poznaje proces te se nastoji uprvljati nečim čija struktura se ne poznaje.

Metoda modela model se kreira za one elemente ili procese koji se istraživaju jer postoje određene prepreke istraživanja na relanom modelu. Model treba da sadrži ključne karateristike originala.

Metoda povratne sprege Na bazi informacije na izlazu se vrši korekcija ulaza kako bi se dostiglo željeno stanje.

Prema vrsti upravljačnih aktivnosti razlikuju se da tipa povratne veze: -negativna povratna sprega -pozitivna povratna sprega. Negativna povratna sprega je sprega koja dovodi do izlazne veličine na ulaz tako da smanji ulaznu veličinu i preko nje finalnu vrijednost izlazne veličine. Pozitivna povratna sprega je sprega u kojoj se dio izlaznog signala vraća sa istim znakom ili fazom kao i signal koji je već prisutan na ulazu što dovodi do povećanja signala na ulazu.

Kibernetski sistem se ispoljava kao -samoupravljiv -samoregulirajući -samoorganizirajući.

Upravljanje je postupak kojim se pomoću ulaznih veličina nekog procesa utiče na izlazne veličine u skladu sa poznatim zakonitostima datog procesa.

nema postavljenih komentara
ovo je samo pregled
3 prikazano na 9 str.