Logika-silogizam.pdf, Slajdovi od Logika

Preuzmite Logika-silogizam.pdf i više Slajdovi u PDF od Logika samo na Docsity!

Logika

Blagoje Ćetković Priboj, 2009

DEDUKTIVNO ZAKLJUČIVANJE

POSREDNO DEDUKTIVNO

ZAKLJUČIVANJE

POSREDAN DEDUKTIVNI ZAKLJUČAK

 (^) zaključak iz dvije ili više premisa,  (^) zaključivanje ide od opšteg na posebno,  (^) konkluzija nužno slijedi iz premisa

SILOGIZAM

 (^) posredan deduktivan zaključak iz tačno dvije premise  (^) najviše izučavan u tradicionalnoj logici  (^) Aristotel je otkrio forme silogizma

SILOGIZAM

 (^) “ Smatram otkriće forme silogizma jednim od najljepših i ujedno jednim od najvažnijih koje je učinio ljudski um ” Gottfried Leibniz  (^) “ Pogrešni i zbunjujući zaključci se najlakše otkrivaju ako se postave u korektnu silogističku formu ” Immanuel Kant

SILOGIZAM : VRSTE

 Pored “čistih” oblika imamo i

“miješane”:

• (^) hipotetičko-kategorički
• (^) disjunktivno-kategorički
• (^) hipotetičko-disjunktivni

SILOGIZAM : VRSTE

 (^) Povezivanjem silogizama u nizove nastaje polisilogizam ,  (^) a skraćivanjem silogizama i polisilogizama nastaju entimen i sorit

KATEGORIČKI SILOGIZAM - primjer

Svi ljudi su živa bića Svi Grci su ljudi

---

Svi Grci su živa bića Grci - subjekt konkluzije (S) živa bića - predikat konkluzije (P) ljudi - srednji pojam (M) Forma: Svi M su P; Svi S su M :: Svi S su P

Silogizam - terminologija

 (^) Pojam koji je subjekt konkluzije naziva se mali pojam ( terminus minor ) - S  (^) Pojam koji je predikat konkluzije naziva se veliki pojam ( terminus maior ) - P  (^) Mali i veliki pojam nazivamo zajedničkim imenom krajnji pojmovi ( termini extremi )  (^) Pojam koji se pojavljuje u obje premise, ali ga nema u konkluziji nazivamo srednji pojam ( terminus medius ) - M

SILOGIZAM - premise

 (^) Premisa koja sadrži veliki pojam naziva se velika premisa ( propositio maior )  (^) Premisa koja sadrži mali pojam naziva se mala premisa ( propositio minor )

SILOGIZAM - premise

 (^) Iako je u principu svejedno kojim ćemo redom izricati ili pisati premise, uobičajeno je da se velika premisa piše prije male.  (^) Zato se velika premisa naziva još i “gornja”, a mala premisa “donja”.

SILOGIZAM - figure

 (^) Prema položaju srednjeg pojma u premisama razlikujemo četiri figure kategoričkog silogizma **I II III IV M P P M M P P M S M S M M S M S

---

S P S P S P S P**

SILOGIZAM - modusi

 (^) Prema kvantitetu i kvalitetu premisa i konkluzije unutar pojedinih figura razlikujemo različite moduse.  (^) U našem primjeru sva tri suda su univerzalno-afirmativni (A) sudovi, pa je njegov modus AAA Svi ljudi su živa bića A Svi Grci su ljudi A

---

Svi Grci su živa bića A