



Studiuj dzięki licznym zasobom udostępnionym na Docsity
Zdobywaj punkty, pomagając innym studentom lub wykup je w ramach planu Premium
Przygotuj się do egzaminów
Studiuj dzięki licznym zasobom udostępnionym na Docsity
Otrzymaj punkty, aby pobrać
Zdobywaj punkty, pomagając innym studentom lub wykup je w ramach planu Premium
Karta pracy- powtórzenie matura
Typologia: Ćwiczenia
1 / 6
Ta strona nie jest widoczna w podglądzie
Nie przegap ważnych części!




Temat: Stała Matka Boska pod krzyżem – Lament świętokrzyski 45 min Plan wynikowy
- Ludzki wymiar cierpienia Matki Boskiej w „Lamencie świętokrzyskim” Cele lekcji:
Tekst jest uważany za jedno z największych arcydzieł lirycznych epoki. Był wzorowany na łacińskiej pieśni "Stabat Mater Dolorosa(XIII Włochy). Pierwsza polska wersja z XV w - "Żale matki Boskiej pod krzyżem" czyli "Lament świętokrzyski" znajduje się w zbiorze "Pieśni Łysogórskich". Tekst Lamentu świętokrzyskiego pochodzi z klasztoru benedyktyńskiego na Łysej Górze. Obraz jest przesycony krwią ( słowo "krew/ krwawy" pojawia się w utworze 5 razy, z czego 4 razy w 3 pierwszych strofach). Wiersz ten jest przykładem inciptu - autor nie nadał mu konkretnego tytułu, a za tytuł często służy pierwszy wers wiersza.
2. Wyjaśnienie terminu plankt - Planctus, plankt (z łac. planctus – narzekanie, płacz) – charakterystyczny dla literatury średniowiecznej utwór, w którym wyraża się żal po zmarłej osobie i wzywa do współuczestnictwa w cierpieniu. Plankty miały dość swobodną kompozycję i mogły znacząco się różnić między sobą. Plankty stanowiły często część liturgii Wielkiego Piątku, wykorzystywane też były w misteriach pasyjnych.
Karta pracy Obraz Maryi w liryce średniowiecznej Biblia Fragment Ewangelii według św. Jana (J 19,25–27) A obok krzyża Jezusowego stały: Matka Jego i siostra Matki Jego, Maria, żona Kleofasa, i Maria Magdalena. 26 Kiedy więc Jezus ujrzał Matkę i stojącego obok Niej ucznia, którego miłował, rzekł do Matki: «Niewiasto, oto syn Twój». 27 Następnie rzekł do ucznia: «Oto Matka twoja». I od tej godziny uczeń wziął Ją do siebie.
1. Przeanalizuj w Lamencie świętokrzyskim podane w tabeli elementy utworu i zapisz w rubrykach odpowiednie informacje. Może Ci w tym pomóc poniższa grafika.
Element analizy (^) Lament świętokrzyski Przykład z tekstu rodzaj liryki podmiot liryczny adresat/adresaci sytuacja liryczna środki stylistyczne gatunek
2. Porównaj wymienione elementy analizy w dwóch utworach maryjnych: Bogurodzicy i Lamencie świętokrzyskim. Element analizy Bogurodzica Lament świętokrzyski podmiot liryczny adresat/adresaci motyw dominujący w wierszu rola Matki Boskiej obraz Maryi