










Study with the several resources on Docsity
Earn points by helping other students or get them with a premium plan
Prepare for your exams
Study with the several resources on Docsity
Earn points to download
Earn points by helping other students or get them with a premium plan
the lists of definitions of physical education in Vietnam
Typology: Lecture notes
1 / 18
This page cannot be seen from the preview
Don't miss anything!











TUẦN 2: HỆ THỐNG CÁC KHÁI NIỆM VỀ TDTT I.Hệ thống các khái niệm cơ bản về TDTT I.1: TDTT
Văn hóa không hoàn toàn đồng nghĩa với học thức và địa vị xã hội. Quá trình nhận thức văn hóa, tiếp cận với văn hóa là một quá trình hướng tới cái đẹp, sự thánh thiện và chân thực trong cuộc sống của bản thân mỗi cá nhân và toàn xã hội. Đó là cả một quá trình khám phá, học theo, sáng tạo và thể hiện nét đẹp văn hóa, biết cách chia sẻ vẻ đẹp đó cho cộng đồng.
cũng có thể thấy được trình độ khoa học của quốc gia đăng cai, tiềm lực kinh tế của quốc gia đó và vận động viên hay khán giả cũng được xem những màn trình diễn pháo hoa đẹp mà trong đời họ khó có thề nhìn thấy. Hoặc việc cá nhân vận động viên đạt được huy chương cũng làm cho tinh thần của họ phấn chấn, những người xung quanh họ thơm lây và cao hơn nữa là dân tộc họ tự hào….ví như vô địch bóng đá thế giới của đội nữ Nhật Bản không chỉ là dân Nhật bản mà cả châu Á cũng thấy tự hào….Hay như mới gần đây nhất, trong trận đấu vòng loại U23 châu Á, với chiến thắng 1-0 trước đội tuyển Autraslia, huấn luyện viên người Hàn Quốc chắc chắn đã giải tỏa được một phần nào đó cơn khát chiến thắng của người hâm mộ bóng đá Việt Nam. (Màn bắn pháo hoa tại Athens 2004)
( Màn bắn pháo hoa tại London 2012)
Như thông qua các màn biểu diễn khai mạc tái hiện lại lịch sử của đất nước đăng cai đại hội Olympic mà chúng ta biết được lịch sử phát triển của đất nước đó. Những công trình TDTT là những công trình kiến trúc tiêu biểu có giá trị lịch sử, văn hóa xã hội và tính thời đại to lớn; từ những sân vận động cổ đại đến những đấu trường to lớn ở La Mã…..hay gần đây là sân vận động Tổ chim của Thế vận hội Olympic Bắc Kinh năm 2008 được coi như là biểu tượng của mối quan hệ thân thiện vốn có giữa con người với giới tự nhiên, nó là thông điệp có tính thời sự và xã hội to lớn về trách nhiệm của con người với trái đất, ngôi nhà chung của nhân loại. Hay khu tác nghiệp báo chí của đại hội Olympic lần thứ 30 của London sau khi đại hội kết thúc sẽ được đưa và sử dụng làm khu tổ hợp văn phòng và nhà ở. + TDTT làm phong phú đời sống văn hóa xã hội, lôi cuốn con người vào những hoạt động giải trí lành mạnh, góp phần đẩy lùi những tệ nạn xã hội. I.1.2: TDTT là hoạt động xã hội đặc biệt Một hoạt động xã hội là hoạt động phải phát sinh từ cuộc sống con người, phục vụ con người. Nó tồn tại và phát triển cùng sự phát triển của xã hội loài người. TDTT là hoạt động không tự nhiên sinh ra, không tự ai nghĩ ra. TDTT ra đời từ cuộc sống lao động, sản xuất và chiến đấu của con người Lịch sử đã chứng minh, lao động chính yếu tố quyết định hình thành và phát triển của xã hội loài người, quá trình lao động là quá trình đấu tranh sinh tồn giữa con người với giới tự nhiên. Để tồn tại và phát triển, con người buộc phải hiểu biết và thích nghi với điều kiện môi trường sống. Kiếm ăn dưới mặt đất là hình thức lao động thô sơ nhất của con người, sau đó nguồn thức ăn đó cạn dần đã buộc con người phải sử dụng những hình thức lao động đòi hỏi sức khỏe tốt hơn như: chạy, nhảy…., những kỹ năng khó như: leo trèo…. Và họ phải sử dụng những công cụ lao động, do đó, bộ não con người ngày càng phát triển, họ bắt đầu ý thức được mối quan hệ giữa chuẩn bị lao động với hiệu quả lao động; đây là bước phát triển quan trọng trong tư duy trừu tượng của con người. Họ bắt đầu tái hiện lại những hoạt động trong lao động như: chạy, nhảy, ném…..và làm lại những hoạt động đó nhiều lần, việc lặp đi lặp lại nhiều lần động tác như thế chính là khởi đầu của việc tập luyện. Quá trình tập luyện và truyền thụ những kinh nghiệm đã có đó cho người khác chính là hình thức dạy học sơ khai đầu tiên. Quá trình dạy và học các kỹ năng, rèn luyện thể chất khởi đầu từ đây (người cha hướng dẫn con trai cách phóng lao diệt trừ thú dữ, người mẹ hưỡng dẫn con gái cách gieo trồng hái lượm sao cho nhanh
cho khéo…). Vì vậy, chúng ta khẳng định: trong lịch sử của hoạt động dạy học thì dạy về phát triển thể chất cho con người là hoạt động đầu tiên. Các hoạt động tập luyện cũng đa dạng và sát với điền kiện thực tế của cuộc sống hơn như: chạy, nhảy, ném đẩy, vượt chướng ngại vật,…đã đưa con người phát triển lên tầm cao mới của cuộc sống. Không những thế, con người còn biết đưa các hoạt động tập luyện thành những trò chơi sau giờ lao động, cùng nhau thi thố chọn ra những người khỏe hơn, nhanh hơn, khéo hơn. Đã có thời gian dài trong lịch sử, con người chọn người chỉ huy, lãnh đạo bằng các cuộc thi đấu võ nghệ và hình thái thể thao xuất hiện bắt đầu từ đây. Khi xã hội phát triển, TDTT không mất đi mà nó phát triển càng cao hơn, gần gũi với cuộc sống con người hơn, phục vụ con người hiệu quả hơn, phạm vi hoạt động rộng lớn hơn, ý nghĩa của các cuộc thi đấu thể thao sâu sắc hơn với những ý tưởng tốt đẹp như: trong hiến chương của phong trao Olympic đã nêu: Thể thao trung thực, đoàn kết, hữu nghị….TDTT đã trở thành nhu cầu không thể thiếu của cuộc sống con người, là động lực thúc đẩy sự phát triển của xã hội.
. I.1.3: TDTT là phương tiện hữu hiệu để thúc đẩy sự phát triển thể chất và nâng cao chất lượng cuộc sống xã hội Sự phát triển của cơ thể con người tuân thủ theo quy luật sinh học. Các ngành khoa học như y sinh, giải phẫu, sinh lý, sinh hóa, sinh cơ…chuyên nghiên cứu về quy luật phát triển tự nhiên này của con người, đã có nhiều thành tựu giúp chúng ta ngày càng hiểu hơn về những bí ẩn trong chính cơ thể mình. TDTT là ngành khoa học tổng hợp các thành tựu của các ngành khoa học như sinh học, tâm lý, giáo dục…nên hiệu quả tác động của nó ngày càng tác động mạnh mẽ và sâu sắc tới sự phát triển thể chất của con người. TDTT tác động lên mọi mặt của đời sống xã hội như: chính trị, kinh tế, văn hóa, giáo dục…nhằm mục đích củng cố sự ổn định của xã hội, phát triển lực lượng sản xuất, nâng cao đời sống văn hóa tinh thần…do đó, nó góp phần tích cực vào việc xây dựng một xã hội phát triển lành mạnh, văn minh và tiến bộ. TDTT hoạt động với phương tiện cơ bản là các bài tập thể lực nhằm tăng cường thể chất cho con người, nâng cao thành tích thể thao, vì vậy nó làm phong phú đời sống sinh hoạt văn hóa và giáo dục con người phát triển cân đối hợp lý I.2: Thể thao I.2.1: Khái niệm
kết hợp của nhiều yếu tố đồng thời như: thể hình, thể lực, kỹ chiến thuật, phẩm chất tâm lý, công tác huấn luyện, việc tập luyện…theo quy trình hết sức chặt chẽ có kiểm soát cao. Thi đấu thể thao đòi hỏi thể lực tốt, kỹ chiến thuật phức tạp…..do đó để chơi thể thao, con người cần có sự đầu tư nhiều về mặt thể lực, thời gian, tâm lý…. Mục đích chính của thể thao là giành chiến thắng, bên cạnh đó nó còn có những nhiệm vụ khác như: chính trị, vui chơi, giao lưu….Thể thao ngày nay đã trở thành một hoạt động giải trí phổ biến thu hút nhiều người nhất mang lại nhiều lợi ích to lớn cho cá nhân mỗi người và xã hội. Chức năng của thể thao là huấn luyện, giáo dục và giao tiếp. Đặc trưng tiêu biểu của thể thao là hoạt động thi đấu, là sử dụng tốt các phương tiện hiệu quả góp phần hình thành và hoàn thiện năng lực thể chất, tinh thần của con người.
- Tinh thần thể thao: là tinh thần phấn đấu vì lối chơi đẹp trong cách cư xử cả với đồng đội và đối phương, trong hành vi đạo đức, và thái độ lịch sự cả khi thắng lẫn khi thua. Tinh thần thể thao thể hiện nguyện vọng hay thái độ rằng thể thao nên được thưởng thức vì lợi ích của chính nó. Những câu nói như phát biểu của nhà báo thể thao Grantland Rice rằng "[quan trọng] không phải là việc thắng thua mà là cách bạn thi đấu", và phương châm của cha đẻ phong trào Olympic Pierre de Coubertin: "Điều quan trọng nhất... không phải là chiến thắng mà là việc được tham gia", là những ví dụ tiêu biểu của quan niệm
này.
- Gian lận: Các nguyên tắc cơ bản của thể thao bao gồm cả việc các kết quả không được xác định trước, và các bên tham gia phải có cơ hội chiến thắng như nhau. Luật lệ được đề ra để đảm bảo công bằng mặc dù nhiều lúc người tham gia có thể phá luật để giành ưu thế. Người tham gia có thể gian lận để thỏa mãn mong muốn chiến thắng, hoặc vì một động cơ nào đó. Sự xuất hiện của cá cược các kết quả thể thao là động cơ của tình trạng dàn xếp tỉ số khi một hay nhiều người tham gia cố tình thi đấu để đạt được một tỉ số đã định sẵn. - Doping: Tính cạnh tranh đôi khi khiến các vận động viên có ý định tăng cường thành tích thông qua việc sử dụng thuốc men hay các phương thức khác như tăng lượng máu trong cơ thể thông phương thức nhân tạo. Tất cả các môn thể thao được IOC hay SportAccord công nhận bắt buộc phải tiến hành một chương trình kiểm tra nhắm phát hiện các vận động viên sử dụng các chất có trong danh mục cấm và có biện pháp xử lý các trường hợp này. - Bạo lực: Bạo lực trong thể thao diễn ra khi người tham gia vượt qua giới hạn ngăn cách giữa chơi đẹp và bạo lực hiếu chiến có chủ đích. Các vận động viên, huấn luyện viên, người hâm mộ đôi khi có những hành vi thái quá nhắm vào người hay đồ vật để bày tỏ một cách sai trái sự trung thành, giận dữ hay ăn mừng. Nạn bạo động hay nạn hooligan do cổ động viên gây ra là vấn đề tại các cuộc thi đấu thể thao ở cả cấp độ quốc gia và quốc tế. I.3: Thể dục I.3.1: Khái niệm Thể dục là tất cả những hoạt động của cơ thể nhằm nâng cao hoặc duy trì sự vừa vặn của cơ thể và sức khỏe nói chung. Nó có thể được thực hiện với một vài lý do khác nhau. Những lý do này bao gồm sức mạnh cơ bắp, hệ tim mạch, trau dồi kỹ năng thể thao, giảm và duy trì cân nặng và sở thích. Các bài tập thể dục đều đặn và thường xuyên nâng cao sức miễn dịch cơ thể và
Ví dụ: muốn nhảy được với khoảng cách xa nhất có thể của bản thân, trước hết con người phải tập bật nhảy cao và nhảy xa tại chỗ, rồi chạy nhanh, chạy kết hợp với bật… Nét đặc trưng của giáo dục thể chất là quá trình rèn luyện kỹ năng, hình thành các kỹ xảo vận động và phát triển các các phẩm chất thể lực của con người. Tổ hợp nét đặc trưng đó sẽ quyết đinh năng lực làm việc của con người về mặt thể lực, góp phần tạo nên sự phát triển hài hòa giữa thể chất và tinh thần của con người. Về mặt thực dụng giáo dục thể chất là quá trình chuẩn bị thể lực cho con người để thực hiện các nhiệm vụ hoạt động do xã hội quy định như: lao động, chiến đấu, học tập….. Giáo dục thể chất hay thể dục được tiến hành theo nhiều hình thức và thời gian khác nhau như: học trên lớp, tự học, hoạt động câu lạc bộ….. I.4: Phân biệt Thể thao và Thể dục Thể dục và thể thao đều là những hoạt động vận động có cơ chế hoạt động sinh lý, sinh hóa, sinh cơ giống nhau và đều có tác động tốt đến sự phát triển thể chất và nhân cách của người tập. Thể dục và thể thao khác nhau ở tính mục đích: Thể dục được thực hiện với mục đích là nâng cao sức khỏe, rèn luyện những thói quen tốt cho người tập. Còn Thể thao được tập luyện với mục đích giành chiến thắng. Chính vì thế mà hoạt động thể thao diễn ra với tính chất mạnh mẽ hơn, gay gắt hơn (công tác tuyển chọn, huấn luyện kỹ chiến thuật, trạng thái tâm lý, tổ chức và đòi hỏi thi đấu cao). Với mục đích giành chiến thắng, thể thao đôi khi phát sinh ra các mặt trái và tiêu cực trong thi đấu như: các hành vi quá khích của vận động viên và khán giả, sử dụng doping, hối lộ, mua bán thành tích,...đây là các mặt trái mà thể dục không có. Giữa thể thao và giáo dục thể chất có mối quan hệ chặt chẽ, thể thao không những đưa đến hiệu quả về giáo dục thể chất mà còn là hiện tượng xã hội đa dạng có ý nghĩa độc lập về tính văn hóa chung, tính sư phạm, thẩm mỹ. Tuy nhiên trong thể thao có một số môn không phải là phương tiện hoặc chỉ có quan hệ gián tiếp đến giáo dục thể chất như: thả diều, mô hình máy bay….. Giáo dục thể chất thì cũng không bị hạn chế bởi thể thao mà nó còn là quá trình chuẩn bị thể lực. Trong giáo dục thể chất bên cạnh việc huấn luyện thể lực chung rộng rãi thì huấn luyện chuẩn bị thể lực nghề nghiệp cũng là mặt không thể thiếu.
I.5: Giáo dục các tố chất vận động Bao gồm giáo dục tố chất thể lực và giáo dục tâm vận động. Trong đó giáo dục tâm vận động được xem xét dưới góc độ điều khiển tâm sinh lý và giáo dục các tố chất thể lực được xem xét với góc độ sinh cơ học, điều khiển học của hệ thần kinh trung ương. Trong cuộc sống, chúng ta khá quen thuộc với cụm từ có liên quan đến “tố chất” như: tố chất kinh doanh, tố chất lãnh đạo…. Bên cạnh các yếu tố về kiến thức, đạo đức, ý chí, ….thì thể lực là một trong những nhân tố quan trong quyết định đến hiệu quả hoạt động của con người, trong đó có yếu tố tiên quyết là TDTT. Vậy tố chất thể lực là gì? Tố chất thể lực được phân tích làm hai từ: Tố chất và thể lực. Tố chất là một danh từ nói đến những cái riêng, cái có sẵn thuộc về bẩm sinh. Thể lực là sức lực của cơ thể con người. Tố chất thể lực là những năng lực thể chất của con người. Nó gồm 5 tố chất: Nhanh, mạnh, bền, khéo léo và mềm dẻo. I.5.1: Sức nhanh: là một tố chất thể lực, đó là năng lực thực hiện một hành động vận động trong điều kiện cho trước với một thời gian ngắn nhất.
học. Năng lực phối hợp vận động và kỹ xảo vận động có sự khác biệt. Kỹ xảo nói về năng lực vận động ở một bài tập nhất định, là nói lên tiền đề để thực hiện nhiều hoạt động vận động khác nhau. Có nhiều kỹ xảo vận động để tạo nhiều tiền đề cho năng lực phối hợp vận động phát triển. Do đó, kỹ xảo và năng lực phối hợp vận động tuy 2 mà 1 và tuy 1 mà 2. I.5.5: Mềm dẻo: là năng lực thực hiện động tác với biên độ lớn. Biên độ tối đa của động tác là thước đo của năng lực mềm dẻo và đơn vị đo cụ thể là góc độ hoặc độ dài của biên độ động tác.