Docsity
Docsity
Prepara tus exámenes
Prepara tus exámenes

Prepara tus exámenes y mejora tus resultados gracias a la gran cantidad de recursos disponibles en Docsity

Consigue puntos base para descargar
Consigue puntos base para descargar

Gana puntos ayudando a otros estudiantes o consíguelos activando un Plan Premium

Orientación Universidad
Orientación Universidad
Vende en Docsity
Vende en Docsity
Docsity AI
Docsity AI
Inicia sesiónRegístrate

Prepara tus exámenes

Prepara tus exámenes y mejora tus resultados gracias a la gran cantidad de recursos disponibles en Docsity

Busca documentos

Prepara tus exámenes con los documentos que comparten otros estudiantes como tú en Docsity

Busca tu universidad

Encuentra los documentos específicos para los exámenes de tu universidad

Video Cursos

Estudia con lecciones y exámenes resueltos basados en los programas académicos de las mejores universidades

Quiz

Responde a preguntas de exámenes reales y pon a prueba tu preparación

Docsity AINEW

Resume tus documentos, hazles preguntas, conviértelos en quiz y mapas conceptuales

Ver preguntas

Despeja tus dudas leyendo las respuestas a las preguntas que realizaron otros estudiantes como tú

Consigue puntos base para descargar

Gana puntos ayudando a otros estudiantes o consíguelos activando un Plan Premium

Compartir documentos
download point icon20 Puntos

Por cada documento subido

Responde a las preguntas
download point icon5 Puntos

por cada respuesta dada (máx. 1 al día)

Todos los modos para conseguir puntos gratis
Consigue puntos de inmediato

Elige un plan Premium con todos los puntos que necesitas.

Oportunidades de estudio

Elige tu próximo programa de estudio

Ponte en contacto inmediatamente con las mejores universidades del mundo. Busca entre miles de universidades en todo el mundo. Busca entre miles de universidades partner oficiales

Comunidad

Pregúntale a la comunidad

Pide ayuda a la comunidad y resuelve tus dudas de estudio

Ebooks gratuitos

¡Nuestros e-books salva-estudiantes!

Descarga nuestras guías gratuitas sobre técnicas de estudio, métodos para controlar la ansiedad y consejos para la tesis preparadas por los tutores de Docsity

Evolucion y Conducta, Apuntes de Psicología

Universidad del País Vasco / Euskal Herriko UnibertsitateaPsicología
Prof. Eduardo Fano

Asignatura: Evolución y Conducta, Profesor: Edu Fano, Carrera: Psicología, Universidad: UPV-EHU

Tipo: Apuntes

2016/2017

Subido el 20/11/2017

09675
09675 🇪🇸

5

(1)

3 documentos

1 / 11

Toggle sidebar

Esta página no es visible en la vista previa

¡No te pierdas las partes importantes!

bg1
EBOLUZIOA ETA JOKABIDEA
JOKAERAREN AZTERKETA EBOLUZIONISTARI
SARRERA
1. Kontzeptu-eremua:!
Jokaerak ez du fosilik uzten, anatomiari buruzko informazioa ematen "
digute. Fosilak jokaerari buruzko informazioa ematen digute. Zuzenean "eman "beharrean
zeharka ematen digu informazioa. Jokaeraren alderaketa!
""Gaur egun animalien harreman genetikoak ezagutzen ditugu, badakigu "
zein animalia talde dauden ahaidegoan. Jokaerak konparatu daitezke, hauek "bide
ebolutiboan garatzen dira, informazio asko atera dezakegu.!
""Jokaeraz eboluzionatzen joaten dira, baldintzak konparatu behar dira "
espezie batzuetan eta besteetan ez bada gertatzen.!
"!
JOKAERAREN EBOLUZIOAREN IKASKETAREKIN ZERIKUSIA DUTEN JARDUERAK:!
"Jarrera eta jokaera ez dira berdinak. Jokaerarengatik jakin dezakegu "nola
dagoen izaki bat. Animaliak aztertzeko erabiltzen dena gizakiei aplikatu. Giza etologian
gazte eta umeei jokaera aztertzen da behaketa erabiliz.!
"Jokaeraren ekologia, hobi ekologikoa: inguru konkretu batean dauden "animalien
erlazioa.!
"Psikologia ebolutiboa: jokaera sozialaren eboluzioa. Taldekideak ezagutu behar
dira, tximuak, otsoak... harreman sozialak daude animalarengan. Hau guztia psikologia
eboluzionistak biltzen du.!
pf3
pf4
pf5
pf8
pf9
pfa

Vista previa parcial del texto

¡Descarga Evolucion y Conducta y más Apuntes en PDF de Psicología solo en Docsity!

EBOLUZIOA ETA JOKABIDEA

JOKAERAREN AZTERKETA EBOLUZIONISTARI

SARRERA

  1. Kontzeptu-eremua: Jokaerak ez du fosilik uzten, anatomiari buruzko informazioa ematen digute. Fosilak jokaerari buruzko informazioa ematen digute. Zuzenean eman beharrean zeharka ematen digu informazioa. Jokaeraren alderaketa Gaur egun animalien harreman genetikoak ezagutzen ditugu, badakigu zein animalia talde dauden ahaidegoan. Jokaerak konparatu daitezke, hauek b i d e ebolutiboan garatzen dira, informazio asko atera dezakegu. Jokaeraz eboluzionatzen joaten dira, baldintzak konparatu behar dira espezie batzuetan eta besteetan ez bada gertatzen. JOKAERAREN EBOLUZIOAREN IKASKETAREKIN ZERIKUSIA DUTEN JARDUERAK: Jarrera eta jokaera ez dira berdinak. Jokaerarengatik jakin dezakegu n o l a dagoen izaki bat. Animaliak aztertzeko erabiltzen dena gizakiei aplikatu. Giza etologian gazte eta umeei jokaera aztertzen da behaketa erabiliz. Jokaeraren ekologia, hobi ekologikoa: inguru konkretu batean dauden animalien erlazioa. Psikologia ebolutiboa: jokaera sozialaren eboluzioa. Taldekideak ezagutu behar dira, tximuak, otsoak... harreman sozialak daude animalarengan. Hau guztia psikologia eboluzionistak biltzen du.

Talde txikitan bizi izan gara duela gutxira arte. 150 baino gutxiagoko pertsonen inguruan bizi gara. Faktore ekologikoen ondorioz limite bat daukagu bizitza sozialean. 150 baino lagun gehiago ezin ditugu eduki, aldagai guztien ondorioz.

  1. Jokaeraren ikasketa eboluzionistaren ikuspegi historiko bat: 2.1 Eboluzioaren teoria: 2.1.1 Aurrekariak Darwin arte 2.1.1.1 XIX. Mendearteko zedarriak John Ray: Sistematika (XVII eta XVIII m). Izaki bizidunen sailkapen orokorokarra. Sailkapen sistemen bateratzea. Izendatze sistemen bateratzea. Espezie unitatea. Karl Von Linné (Linneo) (1707-1778): Naturalista suediarra. Egungo nomenklatura binomiala proposatzen du. "Systema Naturae" (1735). Nomenklatura binomiala: Bi terminoez osatua, lehenengoak generoa adierazten du. Bigarrenak espeziea. Bi terminoak latinez. Kreazionismoa (Fijismoa): Bibliaren lehenengo liburua "Genesis". Espezieak aldaezinak dira. Sorkuntza aktu bakarrean sortu ziren guztiak. Gizakia Jainkoaren antzera egin zuen jainkoak berak. Gizakia kreazioaren gailurra da, naturaren jabe eta errege. Sasizientzia kreazionista: Bibliaren bertsio komentatuak. Ussher, J. (1650). “The Annals of the World. The Origin of Time, and Continued to the Beginning of the Emperor Vespasian s Reign and the Total Destruction and Abolition of the Temple and Commonwealth of the Jews." Kreaziotik ad. 70 arte. Erreferentzia biblikoak erabilita mundua K.a 4004. urtean sortzen dela dio. Urriaren 23an hain zuzen."Kansas board of Education Reinstates Evolution". Egungo "Diseinu inteligentearen" teoria. Jean Baptiste Lamarck (1744-1829) : Lamarcksimoa edo transformismoa. "Filosofia Zoologikoa" (1809). Izaki bizidun orok forma konplexuago batetara eboluzionatzeko joera dauka. Izaki bizidunek inguruaren eragin zuzena nahiz zeharkakoa jasotzen dute eta egokitzera jotzen dute. Jokaera da fenomenoaren motore, jokaera aldatzen eraldatzen gara. XIX. Mendean etologian du eragina. Eboluzio bat eman zuela esan zuen. Lehen legea: Funtzioak organoa sortzen du: Organo oro, maiz erabiltzen denean indartu eta hobetzen da, gutxi erabiltzen denean berriz, ahuldu eta azkenik enuldu egiten da, askotan desagertzeraino. Ingurua aldakorra da. Aldatzen denean organo konkretu bat gehiago erabiltzera bultza lezake, hala indartu daitekelarik.

Nola heltzen da Charles Darwin ondorio hauetara?

  • Eragiten dioten autoreak.
    • (^) Linneo: nomenklatura sistema binarioa, animaliak taldekatzea. - Cuvier: anatomia alderatuaren aita, aldatzeko ezaugarriak kontuan hartu. Fosilak hartzean laguntzen dio, zein taldekoa izan daitekeen jakiteko. - Lamarck: eboluzioari sarrera. - Erasmus Darwin: hautespen artifiziala, Zoonomia liburua. - Charles Lyell (1797-1875): Lyell. C. The Principles of Geology. Being an attempt to explain the former changes of Earth's surface, by reference to causes now in operation. Darwinek, obra hontako lehenengo liburukia irakurtzen du. Beagle itsasontzian egiten duen bidaian zehar. Aldaketa geologikoak, denbora tarte oso luzeetan zeharreko aldaketa txikien metaketaz ematen dira. - Thomas R. Malthus (1766-1834): Malthus. T.R. An Essay on the Principle of Population. Populazioaren hazkuntza esponentziala da, errekurtsoena ordea aritmetikoa.
  • Hautespen artifizialari buruz daukan ezagutza. Naturak egiten du nahigabe eta ingurumenaren arabera mota desberdinetakoa izango da.

“Beagle” itsasontziaren bidaia: (1831-1836)

Munduari itzulia. Helburua: Brasil, Argentina eta Txileko kostaldeak kartografiatzea. Hauetan ez ziren gai beraien mapa propioak sortzeko. Britainiarren tratua.

Naturalista bezala doa bidai hartara. Bidaiaren aurpegi garbitzea, zientziaren museorako gauza ekartzea eta kapitainari elkarrizketa ematea dira helburuak. Handik 23 urteetara azaltzen du bere teoria. Galapago irletara iristean 13 txonten espezie desberdin aurkitzen dituzte. Moko finak eta potoloak. Klima desberdinetan aurkitzen dira eta janariaren arabera banatzen dira. Inguruneak eskaintzen dituen baldintzen arabera espeziazio prozesu bat egongo da. Hautespena gertatzen den prozesu bat da.

  • Frogen jatorria: Paleontologia: Jarrai filogenetiko fosilak. Anatomia eta embriologia alderatuak. Landare eta animalien biogeografia. 2.2 Etologia eta Psikologia alderatu: :
  • (^) Adimenaren jarraia: o Gizaki-animalien arteko etenik ez. o (^) Gaitasun mentalen inguruko interesa. o (^) Instintuaren inguruko interesa. o Lehen autoreak: George John Romanes eta Conwy Lloyd Morgan. Gure garuna kuantitatiboki da desberdina eta ez kualitatiboki. George John Romanes o (^) C. Darwin-ek Psikologia alderatua inspiratzen du. o (^) G.J. Romanes-ek sortzen du. o (^) “ Animal Intelligence” (1882) o (^) Hurbilketa alderatu eta eboluzionista egiten dio animalien jokaeraren ikasketari. o (^) Bere lorpenik handiena, gero metodo hobeak bilatzera bultzatuko duten kritikak sortaraztea da. Metodo anekdotikoa. Conwy Lloyd Morgan o (^) Bi ideia: ▪ Ez^ gaitezen^ antropomorfistak^ izan,^ gure^ jokaera^ balitz bezala. ▪ Hautespen naturalaren bidez garatu zen ez Lamarckek zioen bezala. o Romanes-en metodo anekdotikoaren kontra azaltzen da eta behaketa zuzena proposatzen du metodo bezala.

jokaeraren garapen ontogenetikoa.

  1. Jokaeraren taxon baten barneko historia ebolutiboa edo jokaeraren eboluzio filogenetikoa.
  2. Jokaeraren funtzioa edo egokitze balioa. Funtzio proximalak (Hurbilak): Jokaerak dauzkan ondorioak zuzenak dira. Funtzio distalak (urrunak): Jokaera batek azaltzen duen egokitzeko balioari dagozkie. Jokaera batek duen funtzio distala, egiten duen banakoaren eraginkortasun biologikoan duen eragina izango litzateke. Azterketa maila honetan, hautespen naturalak jokaera hori mantenu dadin nola eragiten duen ikasi egiten da ere. Ipar Amerikako Aintzindariak: - Lewis Henry Morgan - Charles Otis Whitman - Herbert Spencer Jennings - Wallace Craig - William morton Wheeler - Karl Spencer Lashley Nahiz eta "etologia" hitz ez duten erabiltzen (Wheeler kenduta) euren jarduera Europan izen horrekin egiten ari dena da. Europako Aitzindariak: - Karl von Frisch.
  • Jakob von Uexküll
  • Oskar Heinroth Psikologia Alderatua:
  • C.L. Morgan
  • E.L. Thorndike
  • J.B.Watson
  • B.F. Skinner
  • I. Pavlov
  • I. Sechenov Europako etologia naturalista:
  • Konrad Z. Lorenz
  • N. Tinbergen Gatazka eta sintesia: Etologia Naturalista:
  • Europa
  • Sortzetiko jokaerak
  • Instintua
  • Espezie anitz
  • Landa lanak
  • Kanpo balidezia
  • Estatistika gutxi Psikologia Alderatua:
  • EEBB
  • Jokaera ikasiak
  • Ikaskuntza
  • Arratoi txuria
  • Laborategi lanak
  • Kontrol esperimentala
  • (^) Estatistikaren erabilpena
  1. Ikerketa Metodoak:
    1. Hipotesi Eboluzionistak kontrastatzeko metodoak. 1.1.Espezien arteko alderaketa. 1.2.Gizakion kultura ezberdinen arteko alderaketa. 1.3.Neuro-irudikapen teknikak. 1.4.Teknika fisiologikoak. 1.5.Genetikaren teknikak. 1.6.Ar eta emeen jokaeren arteko alderaketa. 1.7.Banako espeziekideen arteko alderaketa. 1.8.Banako berdinaren jokaera baldintza ezberdinetan alderatu. 1.9.Metodo esperimentala.
    2. Hipotesi Eboluzionistak kontrastatzeko datu iturriak. 2.1.Behaketa. 2.2.Paleoantropologia. 2.3.Galdesorta, test edo elkarrizketak. 2.4.Ehiztari-biltzaileei buruzko datuak. 2.5.Bizitza-historia datu publikoen erregistroak. 2.6.Gizakion ekoizpen materialak.
    3. Behaketa Metodologia. 3.1.Jokaeraren Behaketa motak: 3.1.1.Behaketa parte-hartzailea. 3.1.2.Behaketa aldendua (H.Hass eta Eibl-Eibesfeldt). 3.2.Jokaeren deskribapena: 3.3.Ikusentzunezko dokumentazioa. 3.4.Jokaera espontaneoa: etnografia.