Preuzmite Meteorologija, skripta i više Rezime u PDF od Meteorologija samo na Docsity!
Meteorologija
- (^) Pojam meteorologije kao nauke Meteorologija je nauka o atmosferi. Zadatak joj je da utvrdi zakone po kojima se javljaju atmosferske pojave I procesi I ustanove njihove uzajamne veze. Svrha ili cilj meteorologije jeste primjena njenih rezultata proucavanja u pojedinim granama narodne privrede. Meteorologija se sluzi fizicko-matematickim metodama proucavanja. Ona je fizika atmosphere.
- Podjela meteorologije Savremena meteorologija obuhvata vise posebnih disciplina -
- Opsta meteorologija proucava fizicko stanje atmosfere ,tj. njenu temperature, vazdusni pritisak, vjetrove, vlaznost vazduha I isparavanje, oblacnost, insolaciju , padavine, u jednom – meteoroloske elemente.
- Aktinometrija proucava zracenje Sunca, Zemlje I njene atmosfere I preobrazaj zracne energije u atmosferi.
- Dinamicka meteorologija proucava kretanja atmosfere I s njima povezane preobrazaje energije u atmosferi.
- Teorijska meteorologija rjesava mnoge problem meteorologije, sluzeci se pretezno fizicko- matematickim metodama
- (^) Aerologija je meteorologija visih slojeva atmosfere Sinopticka met., atmosferska optika,atmosferska akustika, atmosferski elektricitet …
- Osnovni meteorološki elementi
- Suncevo zracenje
- Zemljina radijacija
- Trajanje suncevog sjaja
- Horizontalna vidljivost
- Temperatura zraka
- Vazdusni pritisak
- Isparavanja
- (^) Vlaznost vazduha
- Oblacnost
- Visina padavina
- Visina snjeznog pokrivaca
- Gustina snijega
- Pravac I brzina vjetra
- Osnovne meteorološke pojave
- Magla
- Oblaci
- Kisa
- (^) Snijeg
- Tuča ili grad
- Inje
- Poledica
- Granice atmosfere Donja granica atmosfere je jasno odredjena – nju predstavljaju povrsina Svjetskog mora, kopno I povrsine vodenih objekata na kopnu. Uslovno je prihvacena tzv. fizicka granica atmosfere, ona je iznad polova na visini od 21.000km, a iznad polutara na visini od 35.000km. Na tim visinama iznad Zemljine povrsine izjednacene su vrijednosti sile Zemljine teze I centrifugalne sile, te su gasovite cestice atmosfere u mogucnosti da odlete u medjuplanetarni prostor. Treba naglasiti da je fizicka granica atmosfere mnogostruko puta visa od gornje granice atmosfere, koja se moze odrediti promatranjem nekih optickih pojava u njoj kao sto su polarna svjetlost, sagorjevanje meteora I pojava srebrnastih oblaka.
- Vertikalna podjela atmosfere Atmosfera se dijeli na pet glavnih slojeva koji se nazivaju sfere. One su izdovjene po svojevrsnim promjenama temperature sa visinom, a takodje se razlikuju I po svom sastavu I elektricnim svojstvima.
- Infracrveni dio
- Vidljivi dio Ultraljubičasti i infracrveni dijelovi spektra su nevidljivi dok je vidljivi dio spektra sunčev sjaj. Svijetlosni dio sunčevog spektra sastoji se uglavnom iz 6 obojenih komponenata: Ljubičaste, plave, zelene , žute ,narandžaste i crvene. Ultraljubičasti dio ima najmanje talasne dužine dok infracrveni ima najveće talasne dužine. Ultraljubičasti dio spektra sa veoma malim talasnim dužinama, nevidljivim za čovjekovo oko i ima jako hemijsko dejstvo. Infracrveni dio spektra ima manje hemijsko dejstvo ne samo od ultraljubičastog već i od vidljivog dijela spektra. Količina sunčeve energija koja pada na gornju granicu atmosfere naziva se solarna konstanta.
- (^) Fizičke osobine vazduha
- Propustljivost vazduha za sunčevo zračenje
- Prozračnost vazduha
- Provodljivost vazduha i temperature
- Direktno sunčevo zračenje Direktno sunčevo zračenje podrazumijeva ono koje pada neposredno na neku ozračenu površinu bez difuznog zračenja atmosfere. Dopire do zemlje samo pri vedrom vremenu. Intezitet direktnog sunčevog zračenja zavisi od :
- Visine sunca iznad horizonta
- Nadmorske visine nekog mjesta
- Količine vodene pare u vazduhu
- Difuzno zračenje atmosfere Nastaje uslijed difuzne refleksije direktnog sunčevog zračenja, pri njegovom prolasku kroz atmosferu. Difuzno reflektovani zraci u vazduhu budu skrenuti sa svoje prvobitne putanje i u izvesnom vremenu dođu na zemljinu površinu. Ovo kretanje može biti u vidu cik-cak linije dok ne stigne do zemlje. Difuzno zračenje nastaje pri vedrom vremenu iz kratkotalasnih zrakova : plavih , modrih , ljubičastih , ultraljubičastih. Samim tim traje od početka svitanja do završetka sutona. Intezitet difuznog zračenja zavisi od:
- Sunčeve visine iznad horizonta
- Nadmorske visine mjesta
- Oblačnosti
- Prozračnosti vazduha
- Globalno sunčevo zračenje Globalno sunčevo zračenje je zapravo zbir direktnog i difuznog zračenja atmosfere. Direktno sunčevo zračenje dopire do zemlje samo pri vedrom vremenu, dok difuzno zračenje imamo kako pri vedrom tako i pri oblačnom vremenu. Intezitet globalnog sunčevog zračenja zavisi od:
- Visine sunca iznad horizonta
- Nadmorske visine
- (^) Stepena neoblačnosti
- Prozračnosti vazduha
- Količine vodene pare u vazduhu Dnevni zbir globalnog sunčevog zračenja zavisi od dužine dana i vladajuče oblačnosti.
- Albedo zemljine površine
Kod čvrstih tijela to kretanje može zapravo biti samo treperenje, jer je kod njih veoma jaka kohezija koja drži molekule u čvrstoj zajednici. Kohezija je veoma slaba kod tečnosti. Pojam toplote je uvijek vezan za izvesnu masu tijela, ima kvantitativnu vrijednost i izražava se u džulima.
Temperatura nekog tijela je toplotno stanje tijela, ima kvalitativnu vrijednost i izražava se u stepenima. Odnos između toplote i temperature
- Količina toplote koja je potreba da se neko tijelo zagrije srazmjerna je masi tijela. Ukoliko je masa tijela veća, treba onda dovesti veću količinu toplote da se to tijelo zagrije.
- Količina toplote koja je potreba da se iste mase dva različita tijela zagreju za isti broj stepeni zavisi od prirode tijela.
- Količina toplote koju je potrebno dovesti nekom tijelu da bi se njegova temperatura povisila za izvjestan broj stepeni srazmjerna je broju stepeni povišenja temperature.
- Mjerenje sunčevog zračenja Za mjerenje inteziteta sunčevog zračenja koriste se dvije vrste instrumenata:
- Aktinometri
- Pirheliometri Aktinometar je najjednostavniji instrument za mjerenje inteziteta zračenja. Pomoću njega mjeri se ukupni intezitet – direktnog sunčevog zračenja, difuznog zračenja atmosfere, kratkotalasnog reflektovanog zračenja sa zemljine površine. Sastoji se od dva jednaka termometra, rezervoar sa život jednog termometra je pocrnjen dok je drugi svijetle boje. Oba se postavljaju jedan pored drugog u horizontalnom položaju prava sjever-jug tako da rezervoari sa život budu okrenuti ka jugu.
Pirheliometar Sastoji se od dvije potpuno iste pločice od mangina, koje se nalaze na bliskom odstojanju jedna od druge, i koje su sa jedne strane pocrnjene.
- Insolacija
Insolacija obuhvata direktno i difuzno zračenje atmosfere, tj. globalno sunčevo zračenje i traje od izlaska do zalaska sunca. Sam priliv toplote na zemljinu površinu počinje početkom svitanja. Insolacija je u početku mala, a sa porastom visine sunca iznad horizonta ona raste. Maksimum insolacije je pri kulminaciji sunca u 12 časova po lokalnom vremenu. (NEDOVRŠENO)
- Zagrijavanje i hlađenje zemljine površine Zemlja apsorbuje veliku količinu sunčeve zračne energije koja pada na zemljinu površinu i uslijed toga se zagrijava. Zračna energija se na taj način pretvori u toplotnu energiju koja ne zagrijava samo zemljinu površinu već i dublje slojeve, a takođe i vazdušne slojeve iznad zemlje. Zemljina površina dobija toplotu i od tamnog protivzračenja atmosfere. Zemljina površina ne djeluje samo kao izvor toplote, već djeluje i na isti način i kao izvor hladnoće, jer naročito u toku noći, a u zimsko doba, često i u toku dana gubi toplotu izračivanjem u vasionski prostor. Površinski sloj zemlje na koji neposredno pada zračna energija naziva se apsorbcioni aktivni sloj. Apsorbcioni aktivni sloj je zapravo (površina kopna, površina biljnog pokrivača, površina vode i sniježnog pokrivača)
- Jedan dio toplotne energije površina gubi uslijed izračivanja (radijacije)
- Drugi dio se prenosi od zemljine površine sa čestice na česticu vazduha i služi za zagrijavanje vazduha.
- Treći dio je naročito veliki ako je u pitanju vodena površna ili biljni pokrivač troši se na isparavanje
- Četvrti dio troši se na stvaranje konvektivnih vazdušnih struja
Razlike između zagrijavanja vode i kopna su te što vodene čestice nisu vezane za mjesto i što voda ima veću specifičnu toplotu od kopna te se samim tim manje zagrije i manje rashladi nego kopno. Vodena površina apsorbuje izvjestan dio zračne energije, ove zagrijane čestice postaju specifično lakše i održavaju se na površini vode. Dublji slojevi vode zagriju se neposredno prodiranjem sunčeve energije kroz vodu. Ako govorimo o morskoj vodi onda se proces odvija nešto drugačije zbog sadržaja soli u njoj. Kada se zagrijava morska površina, nastaje uporedno i isparavanje vode sa površine, pri isparavanju vode ostaje so koja se koncentriše u zagrijanom površinskom sloju i tada voda u ovom sloju postaje gušća tj. specifično teža i tone u dubinu, tone do dubine gdje voda iste gustine preovladava ali sa nižom temperaturom. Hlađenje vode je još složenije nego zagrijavanje. Voda se na površini počne hladiti čim sunce zađe i prestane insolacija, ali pri hlađenju specifična težina vode povećava i rashlađeni površinski sloj se spušta u dubinu dok ne naiđe na sloj iste specifične težine i temperature. Glavni činilac pri hlađenju vode su takođe konvektivne struje, samim tim na hlađenje utiče i advekcija tj. horizontalno strujanje koje donosi rashlađenu vodu sa obala prema središnjim dijelovima.
- Zagrijavanje i hlađenje vazduha Ovaj proces vrši se uglavnom od zemljine površine. Promijena temperature vazduha zavisi od temperaturnih promijena podloge iznad koje se vazduh nalazi. Ovaj proces je složeniji nego kod vode i kopna, da bi bili upućeni u to treba iznijeti neke fizičke osobine vazduha koje utiču na njegovo zagrijavanje.
- (^) Čist i suv vazduh je u nižim slojevima skoro ptpuno dijaterman, tj. propušta sunčeve zrake, a pri tome se skoro nimalo ne zagreje.
- Vazduh je vrlo loš provodnik toplote tako da se toplota u vazduhu provođenjem veoma sporo raspostranjuje.
- Vazdušne čestice su pokretne i one se dosta brzo kreću i miješaju, te im se tako temperaturne razlike izjednačuju. Prema tome, vazduh se dosta sporo zagrijava i hladi, iako ima malu specifičnu toplotu. Zagrijavanje vazduha od podloge vrši se:
- Sporim molekularnim provođenjem toplote
- Neposrednim prolaskom tamnih dugotalasnih zrakova kroz vazduh koje zemlja otpušta kao toplotne zrake, a vazduh apsorbuje i zagrijava se
- Konvektivnim strujanjem vazdušnih masa
- Turbulentnim kretanjem vazdušnih masa
- (^) Advektivnim kretanjem vazdušnih masa
- Isparavanjem vode sa površine zemlje
- Temperatura vazduha Temperatura vazduha je ustvari toplotno stanje vazduha u izvjesnom momentu vremena. Ona je ustvari proporcionalna energija toplotnog kretanja vazdušnih molekula, koji se kreću nepravilno u svim pravcima. Temperatura vazduha mjeri se na 2 metra visine iznad zemljine površine u specijalnom termometarskom zaklonu, tako da su termometri zaklonjeni od direktnog sunčevog zračenja, a izloženi slobodnom vazdušnom strujanju. Samim tim, raspodjela vazduha je u prizemnom sloju ravnomjernija u horizontalnom nego u vertikalnom pravcu. Prema tome, razmjena toplote ostvaruje se u prizemnom sloju uglavnom u vertikalnom pravcu, dok se u horizontalnom pravcu događa samo u pojedinačnim slučajevima i to na granici različitih vrsta podloge npr. šume i polja , vode i kopna... Kopnene i vodene površine se različito zagrijavaju i razločito hlade u toku dana, pa će takođe biti i različiti dnevni tokovi temperatue vazduha iznad kopna i iznad vode.
- Promjena temperature vazduha sa visinom Kada govorimo o promjeni temperature vazduha sa porastom nadmorske visine, onda moramo uzeti u obzir dvije stvari koje se odnose na porast visine, a to su:
- Porast nadmorske visine u planinskim predjelima
- Porast visine u slobodnoj atmosferi iznad mora ili ravnog predjela.
Promjena temperature vazduha sa visinom u planinskim predjelima
Ova promijena je dosta složene prirode i u znatnoj mjeri zavisi od oblika planinskih masiva, njegove razmjene i same visine.
- Osnovni tipovi godišnjeg toka temperature vazduha
Годишњи ток температуре ваздуха условљен је:
- Географском ширином
- Удаљености од мора
- Рељефом (над. висина, експозиција...) Екваторијални тип - Разлика између хладног и топлог периода је незнатна. У континенталним мјестима разлика до 7 oC, приморским 3 оC, острвским 1 oC. Тропски тип - Карактеришу га топли и прохладни период. Максимум температуре прије љетњег солстиција, док је минимум око зимског солстиција. Амплитуда до 20 oC у унутрашњости а на приморју до 7 oC.
Тип умјерених ширина - Максимим послије љетњег солстиција аминимум послије зимског солстиција. Амплитуде у унутрашњости до 40 oC а у приморју до 8 oC. Поред израженог топлог и хладног периода постоје и два прелазна (прољеће и љето). Поларни тип - Карактерише се дугим зимама и кратким љетом. Минимум температура у фебруару или марту (након завршетка поларне ноћи). Амплитуде од 20 до 60 oC
- (^) Inverzija temperature vazduha У посебним условима температура ваздуха расте са порастом надморске висине, та појава се назива температурна инверзија. Разликујемо -
- Радијациона (приземна) инверзија – карактеристична је појава у току зиме и обухвата приземни слој ваздуха. Образује се под следећим условима – 1.неопходно је да је Земљино израчивање топлоте дуготаласним зрачењем веће од укупне примљене топлоте краткоталасним зрачењем, 2.потребна је незнатна величина апсолутне влаге у атмосфери, 3.потребно је минимално противзрачење атмосфере (при ведром времену или при врло ниским облацима), 4.потербно је вријеме без вјетра при којем нема мијешања топлијег ваздуха са хладнијим ваздухом 5. Потребан је да сњежни покривач који рефлектује већи дио Сунчевог зрачења
- Висинска инверзија – формира се у слободној атмосфери и у два случаја: у граничној зони двеју ваздушних маса са различитим брзинама кретања и изнад горње површине слоја облака а при интезивном ноћном израчавању топлоте дуготаласним зрацима
- Инверзија спуштања ваздуха – формира се у слободној атмосфери. До овакве инверзије долази на тај начин што се хладнији ваздух спушта ка нижим слојевима, али се при том он динамички загријава, па може бити топлији од приземног слоја ваздуха
- Фронтална инверзија – настаје на додиру различитих ваздушних маса. При кретању хладног фронта топлији ваздух се издиже изнад хладнијег. Пошто се ваздушни фронтови крећу брзинама од 30-50 km/h фронталне инверзије настају брзо, оне су праћене фронталним падавинама.
- Uticaj biljnog pokrivača na temperaturu Sam biljni pokrivač u koji se ubraja i šuma ima veliki uticaj na raspodjelu temperature u nižim slojevima vazduha. Apsorbcioni aktivni sloj kod biljnog pokrivača jeste ustvari njegova gornja površina na koju pada zračna energija. To implicira da se površina biljnog pokrivača jače zagrije nego površina zemlje ispod njega. Sama temperatura vazduha u dnevnim satima je najviša u sloju neposredno iznad biljnog pokrivača, a odatle ona opada kako prema zemlji tako i prema visini. U toku noći je obrnut proces. Dnevna amplituda temperature vazduha je najveća u sloju neposredno iznad biljnog pokrivača, a prema zemlji se smanjuje. Što je pokrivač gušći to će imati veći uticaj na temperaturu nižih slojeva vazduha.
- Uticaj ekstremnih temperatura na biljke Prekomeran porast temperatura usporava rast, a iznad određene granice izaziva oštećenja biljaka. Temperature više od optimalnih nazivaju se supraoptimalnim. Najpoznatije oštećenje koje nastaje usled izlaganja biljaka previsokim temperaturama jeste toplotni udar. Do njega dolazi kada se visoke temperature javljaju istovremeno sa suvim vazduhom i toplim i suvim vetrom. Obično se vrućim danima smatraju oni koji imaju maksimalnu temperaturu 30°C ili veću, a dani sa toplim noćima oni u kojima je minimalna temperatura 20°C. Oštećenja biljaka usled visokih temperatura mogu da se ispolje na veoma različitim delovima biljke, i to na različite načine: cvetni pupoljci mogu da uvenu, listovi da klonu ili
Vazduh se pritiskuje svojom težinom na zemljinu površinu. Kao i svaki drugi gas, uslijed kretanja svojih čestica vazduha u svim pravica on dobija napon koji održava ravnotežu vazdušnom pritisku. Možemo napomenuti da se vazdušni pritisak u zatvorenim prostorijama izjednačava sa vazdušnim pritiskom pod vedrim nebom.
- Mjerenje vazdušnog pritiska Mjerenje se zasniva na određivanju dužine živinog stuba koji drži ravnotežu vazdušnom. Dužina živinog stuba izražava se u milimetrima , a vazdušni pritisak se izražava u milibarima.
- Geografska raspodjela vazdušnog pritiska - 21. питање у климатологији
- Postanak vjetrova Vjetar predstavlja horizontalno kretanje vazduha, samim tim on je vektorska veličina jer ima smijer, pravac i intezitet. Određuje se uz pomoć dva elementa :
- Pravcem
- Brzinom (jačinom) Pravac vjetra označava se prema strani svijeta iz koje vazduh struji. Kombinacija vjetrova može se predstaviti iz 32 pravca.
- Mjerenje vjetrova Brzina vjetra izražava se brojem metara koje pređe jedna čestica u jednoj sekundi ili brojem kilometara koje pređe u jednom času. Brzina vjetra obilježava se sa m/s ili km/h Jačina vjetra predstavlja dejstvo koje vjetar proizvodi na pojedinim predmetima, a određuje se uz pomoć Boforove skale koja ima 13 stepeni tačnije od 0-
- Stalni vjetrovi iznad zemljine površine U stalne vjetrove ubrajamo:
- Antipasati
- Zapadni
- (^) Polarni
- Pasati i antipasati Pasati su prizemni vjetrovi koji duvaju oko 30 stepeni g.š prema ekvatoru, i sa jedne i sa druge strane ekvatora. Antipasati su visinski vjetrovi koji duvaju od ekvatora prema polovima i imaju suprotan smijer od pasata.
- Periodični vjetrovi To su vjetrovi pri kojima vazduh struji u toku izvjesnog vremena u jednom smijeru, a zatim tokom sljedećeg u drugom smijeru. Ovi vjetrovi mogu biti sa dnevnim i godišnjim periodom. Dnevni su oni koji u toku dana duvaju u jednom smjeru dok u toku noću u drugom, u njih spada vjetar s kopna, dolinski i gorski vjetar.
- Slapoviti vjetrovi Ovi vjetrovi duvaju na udare i imaju karakter silaznih strujanja. Ovi vjetrovi javljaju se u planinskim predjelima, a prouzrokovani su raspodjelom vazdušnog pritiska gdje je vazduh primoram da se prebacuje preko planinskih vjenaca i probija kroz uske doline. Fen – On je topao, suv i slapovit vjetar na strani nekog brda ili planinskog lanca, to je ustvari silazno vazdušno strujanje. Bura – On je slapovit i jak vjetar duž istočne obale Jadranskog mora, pravac mu je od kopna ka moru. Košava – Slapovit i dosta jak vjetar u sjevernoistočnom dijelu Jugoslavije.
- Lokalni vjetrovi Jugo – topao vjetar iz južnog kvadranta koji duva iz Afrike preko Sredozemnog mora pa zatim preko Italije i Dalmacije, vlažan vjetar koji donosi oblačnost i padavne. Maestral – Lokalni vjetar na istočnoj obali Jadrana, to je vjetar s mora i duva u toku ljeta kada su dani topli i vedri. Vardarac – Vjetar koji duva sa Šar planine i Crne Gore prema Egejskom moru, duva kada je visok vazdušni pritisak nad Jugoslavijom , a nizak nad Egejskim morem.
- Uticaj šume i vegetacije na isparavanje Ukoliko je kopno prekriveno šumom, a samim tim i nekom vegetacijom onda se isparavanje vrši na dva načina:
- Sa površine kopna
- Sa površine vegetacije
- Vlažnost vazduha Pa, sva isparena voda iz okeana,mora,jezera,rijeka,bljaka samim tim i zemljišta dospijeva u atmosferu u vidu vodene pare. Samim tim se u atmosferi vodena para mješa sa vazduhom kao i svaki drugi gas. Vodena para čini vazduh vlažnim , pa samim tim kada se govori o vazduhu atmosfere mora se uvijek imati u vidu da je to mješavina suvog vazduha i vodene pare, ovo naročito važi za troposferu. Vode para u atmosferi se rasprostanjuje difuzijom, vazdušnim strujanjem, vertikalnom konvekcijom pa i turbulentnim kretanjima. Vodena para je ustvari lakša od vazduha, pa samim tim ukoliko je vazduh vlažniji utoliko je on i lakši. Vodena para ima svoj napon i pritisak, pa samim tim ukoliko se vodena para povećava povećava se i njen napon. Napon zasićene vodene pare naziva se maksimalni napon ili maksimalni pritisak vodene pare. Na temperaturi rosne tačke vodena para prelazi u tečno stanje.
- Relativna vlažnost vazduha Ne postoji neka specifična teorija o opadanju relativne vlažnosti vazduha sa porastom nadmorske visine, ali se ipak mogu izdvojiti neka osnovna pravila.
- (^) Ljeti pri tihom i vedrom vremenu vazduh se u dolinama i kotlinama jako zagrijava i kao specifično lakši počinje da struji uvis uz planinske strane. Pa samim tim za vrijeme uzdizanja vazduh se hladi, a relativna vlažnost mu se povećava. Ovo povećanje relativne vlažnosti odvija se sve do visine kondenzacionog nivoa, tj. kada relativna vlažnost dostigne vrijednost 100%
- Uticaj biljnog pokrivača na vlažnost vazduha
Procesom kada vodena para isparava sa biljaka, samim tim pored isparavanja sa zemljine površine, to biljni pokrivač u velikoj mjeri uvećava količinu vodene pare u prizemnim slojevima vazduha, tj. uvećava apsolutnu vlagu. Pri vjetrovitom vremenu , kada mase vazduha prelaze preko šumskog masiva, one uvlače vodenu paru u šumu tako se i povećava pritisak vodene pare i relativne vlažnosti vazduha.
- Mjerenje vlažnosti vazduha Za mjerenje vlažnosti vazduha koriste se
- Psihrometri
- Higrometri
- Polimetar
- Higrograf
/nedovršeno/
- Kondenzacija i sublimacija vodene pare u atmosferi Vodena para koja se nalazi u atmosferi, zgušnjava se i prelazi u vodu ili led, samim tim, kada pritisak vodene pare postane veći od maksimalnog pritiska za dotičnu temperaturu vazduha u datom trenutku. Prezasićenost vazduha može se ustanoviti na osnovu podataka relativne vlažnosti, npr. ako je relativna vlažnost 120% onda znači da se u vazduhu nalazi 20% više vodene pare nego je maksimalni napon. Vazduh može postati prezasićen u sljedećim momentima:
- (^) Kada se vazduh zasićen vodenom parom hladi, a pri tome se vazdušni pritisak ne mjenja
- Kada se , pri istoj temperaturi vazdušni pritisak povećava
- Kada se, pri istoj temperaturi i istom vazdušnom pritisku sadržina vodene pare u zapreminskoj jedinici vazduha povećava Samim tim, čim vazduh postane prezasićen vodenom parom u njemu nastaje proces kondenzacije ili sublimacije. Dokazano je takođe da vazduh može biti prezasićen vodenom parom, a da pri tome ne nastane proces kondenzacije i sublimacije, ovo se može desiti samo ako je vazduh u potpunosti čist, ako nema sitnih djelića koji služe kao dodaci vazduhu i koji se nazivaju aerokoloidi.
